Công tư rạch ròi và tiết kiệm: 4 đời sếp Tây vẫn 1 bộ bàn ghế

Vợ tôi làm việc cho một tổ chức nước ngoài tại Hà Nội kể là hơn chục năm qua, 4 đời viện trưởng nhưng vẫn dùng 1 bộ bàn ghế.

 - Vợ tôi làm việc cho một tổ chức nước ngoài tại Hà Nội kể là hơn chục năm qua, 4 đời viện trưởng rồi nhưng vẫn dùng bộ bàn ghế có từ thời vị viện trưởng đầu tiên. Cuối năm, xin bàn về chuyện rạch ròi công tư và tiết kiệm.

Cách đây mấy năm, mỗi lần về quê Nam Định, tôi đều đi theo tuyến Hà Nội - Phủ Lý - Ninh Bình. Từ TP Ninh Bình về đến quê chỉ còn độ 6-7km.

Đến lúc có đoạn cao tốc Cầu Giẽ - Ninh Bình thì quá tốt cho cá nhân tôi, trả tiền (mặc dù nghĩ vẫn hơi cao) và quá nhanh về đến quê. Nếu muốn tiết kiệm thì vấn có khả năng đi theo tuyến cũ. BOT, công tư kết hợp.

Tiền nhà nước có ít, mà lại phải làm nhiều thứ cho xã hội. BOT là đúng và một số nước đã làm khá tốt.

Cũng đường về quê  thì một thời gian dài đoạn cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ không mất tiền, vì là tiền chi từ nhà nước, nhưng cách đây vài năm được cải tạo, nâng cấp theo BOT thì sau đó thu tiền, mà thu khá cao. Đây là chỗ khó hiểu, vì BOT ở đây không phải làm mới hoàn toàn mà là trên cái nền do nhà nước bỏ tiền làm, nhưng thu tiền sau đó gần như làm mới.

Rồi BOT Bến Thủy, BOT Cần Thơ... và đỉnh điểm là BOT Cai Lậy. Sự không rõ ràng công tư, sự mập mờ công tư ở đây chỉ mang lại lợi ích cho số ít, còn số đông là người đi lại chịu thiệt, mà lại là thiệt vô lý, ấm ức, dẫn đến sự phản đối mạnh mẽ của các bác tài. 

Hô hào tiết kiệm

Rồi đến chuyện sử dụng xe công. Tôi vẫn biết mình là thuộc thiểu số không ủng hộ việc khoán xe công vụ cho các vị thứ trưởng và tương đương, bởi lẽ trong suy nghĩ của tôi, nếu nhà nước quy định thứ trưởng có xe công phục vụ là nhà nước đã tính kỹ phải có thì đương nhiên phải thực thi, còn không thì bỏ luôn.

Tất nhiên dẫn đến khoán là có việc quá lạm dụng xe công vào việc tư dẫn đến một khoản chi khá lớn cho mục này và khoán là loại giải pháp tình thế. Đâm ra lại là câu chyện công tư lẫn lộn.

{keywords}
Biếm họa về lãng phí chi tiêu công trên báo nước ngoài

Có thể nói ở ta có một mô hình “mẫu mực” về công tư. Hô hào tiết kiệm, kiểm soát chặt chẽ chi tiêu công, nhưng trong thực tế còn xa mới được như vậy. Hãy xem vài ví dụ đơn giản nhất. Năm hết, tết đến, các cơ quan trong hệ thống chính trị từ trung ương đến cấp huyện đều nô nức in thiếp chúc mừng năm mới. Thiếp của sếp trưởng, của sếp phó. Rồi in lịch, lịch dọc, lịch ngang, lịch bàn, lịch bướm...

Tiền công chi vào hai khoản này cũng không ít xét trong phạm vi cả nước mà hiệu quả thực sự gần như là số không. Giá như có quy định in thiếp chúc mừng năm mới không cấm, nhưng xin mời các bác  tự bỏ tiền túi ra thì số lượng người đăng ký in tại từng cơ quan sẽ giảm ngay lập tức.

Rồi chuyện sếp mới nhậm chức là thay đổi nhiều thứ, điển hình là trang bị trong phòng làm việc. Mua mới bàn ghế, đồ phục vụ. Chắc hiếm có Giám đốc sở, Thứ trưởng mới đề bạt sử dụng lại bàn ghế người tiền nhiệm, cứ là phải mới, mới tương xứng, mới hên.

Vợ tôi làm việc cho một tổ chức nước ngoài tại Hà Nội kể là hơn chục năm qua, loanh quanh 4 đời viện trưởng rồi nhưng vẫn dùng bộ bàn ghế có từ thời vị viện trưởng đầu tiên. Quả là đáng nể. Rồi nhân viên của viện đi máy bay, kể cả lãnh đạo thì điểm thưởng hàng không thuộc về viện chứ không thuộc về cá nhân như kiểu Việt Nam ta. Quá là rành mạch công tư, đi máy bay là tiền công thì điểm thưởng cũng thuộc về công.

Tôi biết có vị bộ trưởng ở ta mới nhậm chức thì riêng phòng làm việc của vị này văn phòng bộ chạy theo gần như trong cả năm đầu: Bố trí lại cửa ra vào theo phong thủy, tức là có đập đi, làm mới; bàn ghế mới, đồng hồ treo tường mới, tóm lại mới tất, mà riêng cái ghế ngồi thay độ 4 hay 5 lần vì chưa ưng ý; riêng cái thảm chùi chân thay 3 hay 4 lần mới tạm ổn màu ưng mắt. Quá tốn kém và quá kiểu cách, phô trương, còn bảo ai tiết kiệm nữa.

Rồi câu chuyện công tư, tiết kiệm xét dưới khía cạnh đi công tác. Tôi nhớ, thời bao cấp mà đi công tác địa phương, cái lo nhất là lo có tem gạo lẻ mang theo vì ra cửa hàng lương thực xin đổi rất khó khăn.

Về địa phương, báo cơm ăn thì ngoài nộp tiền mấy hào còn phải nộp 250g tem gạo một bữa. Quá chuẩn. Không nộp tem gạo thì lấy đâu ra gạo nấu cơm phục vụ bác. Bây giờ thì trung ương về tỉnh, tỉnh lo hết. Tỉnh về huyện, huyện bao hết và huyện về xã, xã bao hết. Bao ăn, ở, đi lại và lúc về có khi lại có phong bao, có quà đặc sản địa phương.

Tất cả những cái này có lớn không, chắc một đống tiền. Ai trả, cũng ngân sách nhà nước cả. Chính thức ngân sách không có chi mục này, đâm ra lại phải biến báo, mà đã biến báo thì lại càng láo nháo trong số tiền thực chi ra. Đâm ra cả hệ thống cùng nói dối và dạy nhau cách nói dối thông minh.

Học các nước

Riêng mục công tư rạch ròi, tiết kiệm thì Việt Nam ta còn phải học các nước dài dài. Rõ ràng các khoản mục chi tiêu và đặc biệt có sự giám sát, kiểm tra từ bên ngoài. Phần lớn các nước đều phân biệt rõ chi tiêu cho công vụ, ai lạm dụng là bị tuýt còi ngay. Tất nhiên cũng thỉnh thoảng họ phát hiện vụ này, vụ kia lạm dụng xe công đi nghỉ mát với gia đình, nhận tiền chi cho các ngày họp theo quy định nhưng thực tế không họp, đi máy bay tiền công nhưng cho mục đích cá nhân...

Cứ cuối năm là Văn phòng Thủ tướng Liên bang Đức lại tổ chức bán các đồ mà Thủ tướng và thành viên Chính phủ liên bang nhận được dưới hình thức quà tặng liên quan tới công việc của mình và có giá trị từ 25 EUR trở lên trong năm.

Quà này về hình thức đúng là của các vị này, nhưng sâu xa ra mà xét thì không phải và vì vậy tốt nhất là bán lấy tiền sung công. Quá rạch ròi công tư.

Nói tiết kiệm, chi tiêu công hợp lý là cần những con số cụ thể. Rất ấn tượng với con số 20.000 tỷ đồng có được qua giảm biên chế trong 2 năm đủ để chi cho khoản giải phóng mặt bằng xây sân bay Long Thành do Trưởng Ban Tổ chức TƯ đưa ra.

Cũng rất ấn tượng là chỉ đạo từ Thủ tướng năm nay cũng không đi chúc tết theo kiểu “hành chính truyền thống” nữa. Miễn chúc tết, miễn in lịch năm mới, không khó để tính ra con số tiết kiệm.

Tản mạn cuối năm: Dấu ấn 2017

Tản mạn cuối năm: Dấu ấn 2017

Năm 2017 khép lại với khá nhiều câu chuyện bổ ích và lý thú trong đời sống chính trị nước nhà.

Trưởng Ban Tổ chức TƯ: Đổi mới nhiều khi phải hy sinh

Trưởng Ban Tổ chức TƯ: Đổi mới nhiều khi phải hy sinh

"Cái gì mới cũng khó, cũng có người chống, đổi mới mà không có người chống thì không phải đổi mới mà nhiều khi phải hy sinh".

2017: Ồn ào chuyện thu phí BOT

2017: Ồn ào chuyện thu phí BOT

Chưa bao giờ BOT nóng như thời gian qua, khi các tài xế phản ứng gay gắt vì cho rằng trạm đặt sai vị trí.

Cải cách bộ máy: Mấy chục năm vẫn loay hoay

Cải cách bộ máy: Mấy chục năm vẫn loay hoay

Mấy chục năm qua, chúng ta vẫn loay hoay với sắp xếp tổ chức bộ máy, nhập bộ này, tách bộ kia, bao nhiêu bộ là vừa.

Lãnh đạo đông hơn nhân viên: Ai sai, ai đúng?

Lãnh đạo đông hơn nhân viên: Ai sai, ai đúng?

Không tỉnh nào “dại” đến mức lập thêm vụ này, phòng kia. Nhưng bổ nhiệm thêm phó phòng mà vẫn trong khuôn khổ thì tội gì không làm.

Cả họ làm quan: Lỗ thủng ở đâu?

Cả họ làm quan: Lỗ thủng ở đâu?

Với quy trình, tiêu chuẩn, quy hoạch chặt chẽ, làm sao có kẽ hở, chứ đừng nói là lỗ thủng trong công tác cán bộ, làm sao đưa con cái lên làm quan?

Giám đốc sở tuổi 30: Nhân tài thời nào cũng có

Giám đốc sở tuổi 30: Nhân tài thời nào cũng có

Đây quả thật là tuổi trẻ tài cao và đất nước thời nào cũng cần nhiều người như vậy.

Đinh Duy Hòa

tin nổi bật

Khai trừ Đảng Tổng Giám đốc Sở Giao dịch chứng khoán TP.HCM Lê Hải Trà

Ủy ban Kiểm tra Trung ương quyết định khai trừ ra khỏi Đảng ông Lê Hải Trà, Bí thư Đảng ủy, Tổng Giám đốc Sở Giao dịch chứng khoán TP.HCM.

Loạt lãnh đạo Sở Y tế tỉnh, thành 'dính' tội danh vi phạm về đấu thầu

Hàng loạt lãnh đạo, cựu lãnh đạo Sở Y tế các tỉnh, thành phố bị khởi tố, bắt tạm giam vì vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng.

PAPI 2021: Còn ‘lót tay’, chi phí ngoài ở lĩnh vực cấp sổ đỏ, chữa bệnh

Kết quả khảo sát Chỉ số Hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh ở Việt Nam (PAPI 2021) được công bố sáng nay cho thấy nhiều chuyển biến tích cực.

Thủ tướng kỷ luật cảnh cáo Thứ trưởng Bộ Kế hoạch Đầu tư Võ Thành Thống

Ngày 9/5, Thủ tướng Phạm Minh Chính ký Quyết định số 558 về việc thi hành kỷ luật đối với ông Võ Thành Thống, Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư, nguyên Chủ tịch UBND thành phố Cần Thơ.

Không để người giàu lại giàu thêm do làm ăn phi pháp

Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam sáng 8/5 tổ chức Hội nghị lần thứ 12 khóa IX nhằm cho ý kiến vào dự thảo Báo cáo tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri và nhân dân để gửi tới kỳ họp thứ ba, Quốc hội khóa XV.

Lập Ban Chỉ đạo cấp tỉnh, trên dưới đồng lòng phòng chống tham nhũng, tiêu cực

Một trong các nội dung quan trọng được đưa ra thảo luận tại Hội nghị Trung ương 5 lần này là Đề án thành lập Ban Chỉ đạo Phòng chống tham nhũng, tiêu cực cấp tỉnh.

Tài sản đặc biệt của quốc gia và sự ‘vòng vèo’ trục lợi

Trong phát biểu khai mạc Hội nghị Trung ương 5 (khóa XIII), Tổng Bí thư yêu cầu nhận thức thật đầy đủ, đúng đắn về sở hữu toàn dân về đất đai do Nhà nước làm đại diện chủ sở hữu…

Kiểm soát quyền lực đã khắc phục tình trạng 'cua cậy càng, cá cậy vây’

Cơ chế phối hợp trong phát hiện, xử lý tham nhũng, tiêu cực qua công tác kiểm tra, thanh tra, kiểm toán, điều tra, truy tố, xét xử theo chỉ đạo của Tổng Bí thư đã khắc phục tình trạng “cua cậy càng, cá cậy vây”.

Xử lý vụ FLC, Tân Hoàng Minh không có chuyện ‘bắt chuột mà vỡ bình’

Đó là khẳng định của Phó Ban Nội chính Trung ương Nguyễn Văn Yên tại họp báo thông báo về kết quả cuộc họp Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực vào chiều ngày 27/4.

Khởi tố 8 cán bộ diện trung ương quản lý

Theo Phó Ban Nội chính Trung ương, từ đầu năm đến nay đã khởi tố 8 cán bộ diện Trung ương quản lý: 1 thứ trưởng; 1 nguyên thứ trưởng; 1 nguyên Chủ tịch UBND tỉnh; 5 sỹ quan cấp tướng.

Đưa vụ FLC, Tân Hoàng Minh, Cục Lãnh sự vào diện Ban Chỉ đạo TƯ theo dõi

Thường trực Ban Chỉ đạo thống nhất bổ sung 5 vụ án, vụ việc vào diện Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực theo dõi, chỉ đạo, trong đó có vụ FLC, Tân Hoàng Minh, Cục Lãnh sự (Bộ Ngoại giao).

Bước tiến mới trong việc cá thể hóa trách nhiệm người đứng đầu

Cá thể hoá trách nhiệm hay như kết luận của Bộ Chính trị nhấn mạnh trách nhiệm của người đứng đầu là cách tiếp cận khoa học và đúng đắn. Nó đã loại bỏ được cách nghĩ, cách làm kiểu "cha chung không ai khóc" hay sai phạm của "tập thể".

Chỉ định thầu 2 công trình tiền tỷ, chủ tịch xã nói do 'thiếu hiểu biết'

Xã Hải Khê, huyện Hải Lăng (Quảng Trị) có 2 công trình với tổng mức đầu tư trên 1 tỷ đồng, thuộc dự án bắt buộc phải đấu thầu nhưng chủ đầu tư lại chỉ định thầu trái quy định.

Kiểm tra, giám sát việc miễn nhiệm, từ chức khi xảy ra tham nhũng, tiêu cực

Bộ Chính trị yêu cầu kiểm tra, giám sát cán bộ, đảng viên không đủ năng lực, uy tín; việc miễn nhiệm, từ chức, trách nhiệm người đứng đầu khi để xảy ra tham nhũng, tiêu cực.

Vụ Việt Á, chuyến bay giải cứu, thao túng chứng khoán gây lãng phí, bức xúc

Sai phạm, ách tắc trong mua sắm trang thiết bị y tế, vụ việc tại Việt Á, chuyến bay giải cứu công dân Việt Nam, thao túng thị trường chứng khoán được nêu ra khi thẩm tra sơ bộ báo cáo của Chính phủ về kết quả thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.