'Cửa chính' gặp rào, 'lối nhỏ' siết mạnh, đường khó của thế mạnh Việt

Xuất khẩu rau quả sang Trung Quốc có chiều hướng giảm mạnh bởi thị trường 1,4 tỷ dân này đang siết chặt nhập khẩu tiểu ngạch. Dự báo, Trung Quốc còn áp dụng những quy định, yêu cầu khắt khe hơn nữa với trái cây nhập khẩu.

Xuất khẩu sang Trung Quốc quay đầu giảm mạnh

Những năm gần đây, Trung Quốc là thị trường tiêu thụ nông sản Việt Nam lớn nhất tính cả đường xuất khẩu chính ngạch và hoạt động biên mậu. Đặc biệt, với rau quả Việt Nam xuất khẩu có thể khẳng định Trung Quốc là thị trường trọng yếu. Song, giá trị xuất khẩu các mặt hàng này sang thị trường 1,4 tỷ dân năm nay có chiều hướng giảm mạnh.

Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, tháng 7 vừa qua, xuất khẩu rau quả đạt 247 triệu USD, giảm 27,8% so với cùng kỳ năm 2018. Lũy kế 7 tháng đầu năm 2019, xuất khẩu hàng rau quả đạt 2,3 tỷ USD, giảm 1,8% so với cùng kỳ năm 2018.

Đáng chú ý, xuất khẩu rau quả sang các thị trường Mỹ, Hàn Quốc, Nhật Bản, Hà Lan, Hong Kong, Đài Loan, Úc đều tăng mạnh thì xuất khẩu sang Trung Quốc trong tháng 7 chỉ đạt 144 triệu USD, giảm tới 44,2%. Tính lũy kế 7 tháng, xuất khẩu sang Trung Quốc đạt 1,6 tỷ USD, giảm 8,1% so với cùng kỳ năm 2018.

Nguyên nhân được nhận định là phía Trung Quốc đang tăng cường siết chặt hoạt động nhập khẩu qua đường tiểu ngạch khiến hàng loạt mặt hàng qua củ quả của Việt Nam xuất khẩu sang thị trường này bị ảnh hưởng.

{keywords}
Nhiều loại quả, trong đó có quả sâu riêng đang gặp khó khăn khi xuất khẩu sang Trung Quốc

Thực tế, từ đầu năm đến nay, nhiều loại trái cây Việt gặp khó khăn khi xuất sang Trung Quốc, thậm chí có loại còn bị thị trường này “cấm cửa” dẫn đến tình trạng giá giảm thê thảm, nông dân ôm lỗ nặng.

Đơn cử, cuối tháng 3 đầu tháng 4 năm nay, do Trung Quốc không thua mua, dứa tại Lào Cai vào vụ thu hoạch rớt giá mạnh, chỉ còn 1.800-2.000 đồng/kg, bà con trồng dứa phải tự chở dứa đi bán lẻ khắp quốc lộ, vớt vát vài đồng vốn liếng.

Trao đổi với PV. VietNamNet, ông Nguyễn Văn Hùng - Chi cục Trồng trọt bảo vệ thực vật Lào Cai, cho biết, những năm trước dứa ở Lào Cai chủ yếu được xuất khẩu sang Trung Quốc qua đường tiểu ngạch. Giá thương lái tới tận ruộng thu mua luôn ở mức 4.000-5.000 đồng/kg, thời điểm trái vụ giá lên tới 6.000 đồng/kg. Song, năm nay dứa không xuất được sang Trung Quốc, bởi nước này siết chặt nhập tiểu ngạch, trong khi dứa chưa được xuất chính ngạch vào thị trường này.

Tháng 5, nông dân Lai Châu cũng gặp khó khi tiêu thụ chuối bởi phía Trung Quốc siết chặt yêu cầu truy xuất nguồn gốc hàng hóa.

Tương tự, vì chưa xuất khẩu được chính ngạch nên mặt hàng sầu riêng cũng vướng mắc khi xuất khẩu sang Trung Quốc. Cuối năm 2018, tại Tiền Giang, Bến Tre, Vĩnh Long, vào vụ thu hoạch sầu riêng đã giảm mất nửa giá so với trước đó, xuống còn 30.000-40.000 đồng/kg.

Sắp tới còn khó khăn hơn

Theo Hiệp hội rau quả, xuất khẩu rau quả những tháng cuối 2019 tiếp tục đối mặt khó khăn do kinh tế thế giới còn nhiều bất ổn, căng thẳng thương mại Mỹ - Trung Quốc leo thang gây tâm lý lo ngại cho hoạt động thương mại và đầu tư. Ngoài ra, Trung Quốc ngày càng khắt khe trong chính sách xuất nhập khẩu, nếu không thay đổi cách làm thì xuất khẩu sang thị trường này khó cải thiện.

Chia sẻ về vấn đề này, ông Nguyễn Quý Dương, Phó Cục trưởng Cục Bảo vệ thực vật (Bộ NN-PTNT) từng cho biết, tháng 5/2018, phía Trung Quốc phát đi thông tin về việc siết chặt quy định nhập khẩu với trái cây Việt Nam qua cả kênh chính thức lẫn các kênh khác như chủ hàng.

{keywords}
Mới chỉ có 9 loại quả Việt Nam được xuất khẩu chính ngạch vào thị trường Trung Quốc

Cụ thể, để xuất khẩu chính ngạch sang thị trường này phía Trung Quốc yêu cầu sản phẩm để truy xuất nguồn gốc phải được cấp mã số vùng trồng và cấp mã số cơ sở đóng gói. Còn với xuất khẩu tiểu ngạch là nhằm để kiểm soát chất lượng, bởi ngay tại Trung Quốc cũng yêu cầu nâng cao về an toàn thực phẩm. 

Ở góc độ nhất định, ông Dương cho rằng điều này cũng tốt cho sản xuất của Việt Nam, đặt ra yêu cầu phải nâng cao chất lượng, quan tâm hơn tới việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, canh tác,... Người trồng cần hình thành tư duy rằng, phải sản xuất hàng hoá theo yêu cầu của thị trường.  

Tính đến nay mới có 9 loại quả của Việt Nam được xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc. Theo ông Dương, từ đầu năm đến nay, về cơ bản lượng xuất khẩu các loại quả trên sang thị trường Trung Quốc vẫn nhiều, vì phần lớn doanh nghiệp xuất khẩu đều nắm bắt được những thông tin phía Trung Quốc yêu cầu. Tuy nhiên, khó khăn tập trung chủ yếu ở một số loại trái cây vốn có lượng xuất khá lớn sang Trung Quốc nhưng lại chưa được cấp phép xuất khẩu chính ngạch nên không thể xuất đi.

Ví dụ điển hình như sầu riêng - loại quả hầu như chỉ xuất khẩu sang Trung Quốc, và thị trường này cũng cực kỳ ưa chuộng, song do chưa được vào diện xuất chính ngạch nên rất khó khăn.

Ông Dương cũng cho biết, hiện với trái cây xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc, phía Trung Quốc cho phép Việt Nam tự làm, tự đánh giá, tự cấp mã số cơ sở đóng gói. Họ chỉ thông qua mã số chứ chưa tiến hành kiểm tra hay làm bất cứ động thái gì khác.

Tuy nhiên, khả năng cao Trung Quốc sẽ dần nâng yêu cầu lên kèm theo các tiêu chuẩn, điều kiện cụ thể, thậm chí sang kiểm tra thực tế. Nếu làm không đúng như yêu cầu, tiêu chuẩn thì phía Trung Quốc cho sẽ cho dừng lại các mã số vùng trồng, mã cơ sở đóng gói không đạt. Điều này, phía Cục Bảo vệ thực vật đã cảnh báo tất cả các tỉnh, đừng nghĩ cấp xong là xong. 

Việc cần làm hiện nay là tiếp tục chủ động rà soát những diện tích đã cấp mã số vùng trồng; tổ chức sản xuất, đánh giá, hướng dẫn bà con sản xuất, cấp chứng nhận VietGAP. Bên cạnh đó, cần có chính sách thúc đẩy nông dân liên kết thành từng nhóm, tổ, hợp tác xã để sản xuất hàng hóa không chỉ bán sang thị trường Trung Quốc mà cả các nước phát triển. 

Tâm An

tin nổi bật

TP.HCM: Doanh nghiệp vẫn cần tuyển dụng khoảng 40.000 lao động

Từ nay đến giữa năm 2023, doanh nghiệp tại TP.HCM vẫn cần tuyển dụng khoảng 40.000 lao động. Các cơ quan đang theo dõi lương, thưởng cho công nhân Tết Nguyên đán tới đây.

Sản xuất kiểu may rủi, rớt giá người chăn nuôi thiệt nhất

Người chăn nuôi hầu như không nắm được biến động thị trường, họ sản xuất theo hướng may rủi. Thế nên, lúc thị trường lên giá thì không được hưởng lợi, nhưng khi thị trường đi xuống họ gánh chịu là chính.

Sao Việt ‘phủ hồng’ sự kiện sinh nhật 5 năm của Hebora

Ngày 3/12, Sảnh Đông AEON Mall Tân Phú Celadon nhộn nhịp với sự kiện kỷ niệm sinh nhật 5 năm của thương hiệu Hebora. Bầu không khí “nóng” hơn với sự xuất hiện của dàn sao Việt đình đám trong trang phục màu hồng lộng lẫy.

3 yếu tố thu hút học viên của trường Thẩm mỹ ANA

Với bề dày kinh nghiệm và cam kết 100% việc làm cho học viên sau tốt nghiệp, trường Thẩm mỹ ANA thu hút đông đảo học viên ngành làm đẹp.

Chi 1,2 tỷ USD nhập khẩu thịt, hàng lậu vẫn tuồn về Việt Nam

Các doanh nghiệp nước ta đã chi 1,21 tỷ USD nhập khẩu thịt và sản phẩm thịt trong 10 tháng đầu năm. Song, những ngày gần đây, hàng lậu vẫn tuồn qua biên giới về Việt Nam.

Vé máy bay Tết: Chặng cao ngất, chặng rẻ bèo

Càng sát Tết, giá vé máy bay càng căng thẳng, đắt đỏ đặc biệt với các chặng bay ‘hot’ từ TP.HCM đi Hà Nội, Vinh (Nghệ An) hay Thanh Hóa. Tuy nhiên, ở chiều ngược lại vào TP.HCM, giá vé lại rất rẻ.

Giá thịt lợn tại chợ bất ngờ giảm mạnh

Giá thịt lợn tại các chợ ở Hà Nội giảm mạnh theo giá lợn hơi xuất chuồng. Đây là chuyện quá lạ vào dịp cận Tết Dương lịch nếu chiếu theo quy luật thị trường.

50% lao động tại các cơ sở lưu trú du lịch nghỉ việc

Sau dịch Covid-19, lao động của các cơ sở lưu trú du lịch biến động, số lượng và chất lượng đều giảm sút. 40-50% trong tổng số nhân lực trong hệ thống đã chuyển sang làm việc khác.

Bộ Công Thương muốn có quy định về chợ đêm

Nghị định số 02/2003/NĐ-CP chưa có quy định về chợ đêm trong khi thực tiễn đã phát sinh hoạt động này, nên Bộ Công Thương muốn sửa đổi theo hướng đưa ra quy định về chợ đêm.

Giá dầu thế giới trước các sức ép vĩ mô

Thị trường dầu thô thế giới trong giai đoạn cuối tháng 11, đầu tháng 12 đã chịu hàng loạt các biến số khó lường tác động tới nguồn cung. Điều này phần nào hỗ trợ cho giá dầu phục hồi từ mức đáy thấp nhất kể từ cuối năm ngoái.

Dâu tây Trung Quốc đổ bộ chợ, giá rẻ khó tin

Dâu tây Trung Quốc đang đổ bộ chợ Việt. Đáng nói, loại trái cây này của Trung Quốc có mức giá rẻ khó tin so với hàng Sơn La hay các loại dâu tây nhập khẩu khác.

Ly kỳ nhập khẩu chó cảnh, người chơi có thể mất trắng hàng trăm triệu đồng

Mặc dù đã nhiều lần nhập khẩu chó cảnh từ châu Âu về Việt Nam, nhưng lần nào Trung cũng lo lắng bởi nếu vật nuôi chết, anh có thể mất hàng trăm triệu đồng.

Đặc sản Việt gần 1 triệu tấn, sang Mỹ có giá 900 nghìn đồng/quả

Tại thị trường nội địa, một trái bưởi da xanh có giá từ 23.000-45.000 đồng. Nhưng sang đến Mỹ, loại đặc sản này được bán với giá đắt nhất 535.000 đồng/kg, tức hơn 900.000 đồng/quả.

Ký nghị định thư với Trung Quốc, xuất khẩu sầu riêng tăng kỷ lục

Sau khi ký nghị định thư với Trung Quốc, xuất khẩu sầu riêng của nước ta tăng kỷ lục 294% trong tháng 10/2022. Giá loại quả này cũng tăng gấp 3 lần, giúp nông dân có thu nhập cao.

Hải quan và cảnh sát kinh tế bắt giữ lô thuốc lá lậu 10,5 tỷ đồng

Cơ quan Hải quan và cảnh sát kinh tế tại TP.HCM vừa thông tin việc bắt giữ lô thuốc lá lậu có giá trị khoảng 10,5 tỷ đồng.