ẤN ĐỘ - Cảnh sát thành phố Gurugram đã bắt giữ hiệu trưởng một trường quốc tế liên quan vụ giả mạo chứng nhận của Hội đồng Giáo dục Trung ương Ấn Độ (CBSE), khiến nhiều học sinh đứng trước nguy cơ mất cả năm học.
Tại một buổi lễ ở Quốc hội Pháp với sự tham dự của nhiều nhân vật nổi tiếng, giáo sư văn học ít tên tuổi Florent Montaclair, 46 tuổi, được trao “Huy chương Vàng Ngữ văn học” năm 2016 - một giải thưởng được cho là do “Hiệp hội Ngữ văn Quốc tế” trao tặng - và sau này bị điều tra là giả mạo.
Khách mời được giới thiệu rằng Montaclair là người Pháp đầu tiên nhận giải thưởng này, sau những tên tuổi lớn như nhà văn, nhà ngôn ngữ học người Italy Umberto Eco.
Tuy nhiên, theo điều tra, “Hiệp hội Ngữ văn Quốc tế” không hề tồn tại. Trường đại học Mỹ liên kết với tổ chức này cũng chỉ là “đại học ma” trên mạng, còn địa chỉ đăng ký dẫn tới một tiệm trang sức ở bang Delaware.
Các nhà điều tra cho rằng chính Montaclair đã tạo ra giải thưởng được ví như Nobel này và bỏ ra 250 euro đặt làm huy chương từ một tiệm kim hoàn ở Paris để tự trao cho bản thân.
Hiện giáo sư này bị điều tra với các nghi vấn làm giả giấy tờ, sử dụng tài liệu giả, mạo danh và lừa đảo. Ông phủ nhận mọi cáo buộc hình sự.
Công tố viên Paul-Édouard Lallois tại thành phố Montbéliard, miền đông nước Pháp, cho biết các điều tra viên đã mất nhiều tháng để lần theo “mạng lưới dối trá”.
“Mọi dấu vết đều dẫn tới Montaclair. Đây là một trò lừa khổng lồ. Hoàn toàn có thể dựng thành phim hay series truyền hình”, Công tố viên nói với Guardian.
Từ giáo viên vô danh đến “chủ nhân giải Nobel giả”
Cuộc điều tra hiện tập trung vào việc liệu Montaclair - giảng viên tại Đại học Marie và Louis Pasteur, một trường đào tạo giáo viên ở Besançon - có sử dụng huy chương giả và bằng “tiến sĩ quốc gia” từ “Đại học Ngữ văn và Giáo dục” ở Mỹ để được thăng chức và tăng lương hay không.
Trước năm 2015, Montaclair chỉ là một giảng viên bình thường, thích viết truyện giả tưởng về ma cà rồng khi rảnh.
Mọi thứ thay đổi khi báo địa phương đưa tin ông sắp nhận giải thưởng tương đương Nobel hay Huy chương Fields.
Sau lễ trao giải, Montaclair tiếp tục trao “Huy chương Vàng Ngữ văn học” cho học giả Noam Chomsky rồi đến học giả Romania Eugen Simion. Chính sự tò mò của báo chí Romania đã khiến vụ việc vỡ lở.
Bị nghi dùng giải thưởng giả để thăng chức
Theo điều tra, năm 2018, Montaclair nộp hồ sơ xin thăng chức lên Bộ Giáo dục Đại học Pháp, kèm theo một “bằng tiến sĩ quốc gia” do chính trường đại học Mỹ nói trên cấp.
Dù văn bằng này không được công nhận tại Pháp, ông sau đó vẫn được bổ nhiệm làm phó giáo sư.
Sau khi nhận được đơn tố cáo, công tố viên Lallois cùng cảnh sát đã khám xét nhà Montaclair hồi tháng 2. Montaclair thừa nhận đã đặt làm huy chương và tạo hoặc vận hành một số website, nhưng phủ nhận hành vi sai trái.
Theo công tố viên, trọng tâm vụ án là liệu ông có thu được lợi ích nghề nghiệp hoặc vật chất từ tấm bằng và giải thưởng bị cho là giả mạo hay không.
Ông Lallois cho biết Montaclair lập luận rằng huy chương không thể bị xem là đồ giả, bởi “muốn có đồ giả thì phải tồn tại bản gốc”, trong khi “Huy chương Ngữ văn học” chưa từng tồn tại thật.
“Bất kỳ ai cũng có thể tạo ra một huy chương. Bạn có thể đặt làm huy chương ‘Nhà báo xuất sắc nhất nước Pháp’ bằng vàng, bạc hay đồng, rồi tự trao cho mình tại nhà”, công tố viên nói.
Theo ông, vấn đề pháp lý chỉ phát sinh khi những “giải thưởng” như vậy được dùng để quảng bá bản thân, tác động đến sự nghiệp hoặc mang lại lợi ích cụ thể.
“Đây là dạng gian lận trí thức, đánh lừa nhiều người tin rằng Montaclair là người duy nhất ở Pháp nhận một giải thưởng quốc tế trong lĩnh vực rất ít người hiểu rõ. Nhờ toàn bộ hệ thống này, ông ấy có được vị thế học thuật mà bình thường khó đạt được”, công tố viên nói.
Ngoài cuộc điều tra hình sự, Montaclair còn bị trường đại học thông báo đình chỉ công tác trong một vụ việc riêng. Tuy nhiên, ông cho biết sẽ kháng cáo.
Luật sư Jean-Baptiste Euvrard của Montaclair mô tả vụ việc là “một bi kịch đời thực”, đồng thời cho rằng thân chủ “có phần bị choáng ngợp bởi chính câu chuyện mình tạo ra”.
Theo ông, việc sáng lập một giải thưởng quốc tế và lập ra tổ chức trao giải “không phải hành vi phạm pháp”.
“Mọi người nói rằng cách đây 10 năm ai cũng bị mắc lừa bởi một trò lừa khổng lồ. Nhưng ai cũng có quyền tưởng tượng, còn tin hay không là quyền của người nghe”, luật sư nói với Le Monde.
Công tố viên Lallois cũng cho rằng Montaclair cuối cùng đã “tin vào chính lời nói dối của mình”.
Ông cho biết cảm thấy thương cho vợ của Montaclair - một giáo viên trung học - cùng hai con gái, vì họ hoàn toàn không biết về vụ việc bị cáo buộc.
Công tố viên cho biết sẽ tiếp tục thẩm vấn Montaclair trong vài tuần tới trước khi quyết định có truy tố hay không. Nếu bị kết tội, giáo sư này có thể đối mặt mức án tối đa 5 năm tù.
“Điều khó hiểu là vì sao một người thông minh, có học thức và đang có sự nghiệp ổn định lại đánh đổi tất cả để làm điều đó. Có lẽ ông ấy làm vậy để tìm kiếm một chút hào quang và sự công nhận từ giới học thuật cũng như đồng nghiệp”, công tố viên Lallois nói.
HÀN QUỐC - Hai đại học tư thục hàng đầu bị đặt dấu hỏi khi được cho là tuyển các học giả nước ngoài có năng suất công bố cao nhằm cải thiện thứ hạng toàn cầu nhưng hầu như không làm việc hay cư trú tại Hàn Quốc.
.svg){kind=icon}
