Khi Apple tới Việt Nam và dòng FDI bắt đầu dịch chuyển

 'Người khổng lồ' Apple đang đặt những dấu chân sâu đậm hơn trong việc sản xuất các linh kiện, sản phẩm 'made in Vietnam', mở ra cơ hội để Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Những ngày gần đây, thông tin Applesản xuất tai nghe không dây (Airpods) ở Việt Nam khiến nhiều người vui mừng. Đây là kết quả của một hành trình phối hợp dài giữa các cơ quan của Việt Nam và đại gia sản xuất thiết bị thông minh nổi tiếng toàn cầu này.

Khi Apple tới Việt Nam và dòng FDI bắt đầu dịch chuyển
Apple lên kế hoạch gia tăng đặt hàng các nhà cung ứng sản xuất linh kiện ở Việt Nam.

Các thông tin về Apple đến Việt Nam xuất hiện nhỏ giọt khiến nhiều người lầm tưởng Apple sẽ đặt nhà máy sản xuất ở Việt Nam như Samsung đã làm. Tuy nhiên, trên thực tế mô hình hoạt động của Apple không giống như Samsung. Apple không trực tiếp quản lý bất kỳ một nhà máy sản xuất nào. Thay vào đó, Apple hợp tác với các nhà cung ứng trên toàn thế giới để sản xuất, lắp ráp các sản phẩm của Apple. Các nhà cung ứng ấy được gọi với tên các OEM (Original Equipment Manufacturer).

Trên toàn thế giới, Apple có khoảng hơn 1.200 nhà cung ứng, trong đó hầu hết là ở châu Á. Một thông tin đáng ngạc nhiên khác, theo nguồn tin của VietNamNet, hiện ở Việt Nam từ lâu cũng đã có hàng chục nhà cung cấp kiểu đó cho Apple. Trong đó, có thể điểm mặt một số “gương mặt thân quen” như Foxconn, Samsung… Trong đó, nhà máy Samsung Display sản xuất màn hình cho cả Apple.

Vì thế, việc Apple gia tăng hiện diện ở Việt Nam phải hiểu rằng đó là doanh nghiệp này sẽ tăng cường đặt hàng các nhà cung ứng sản xuất các thiết bị “made in Vietnam” hoặc kêu gọi các nhà cung ứng đến Việt Nam mở nhà máy.

Đó cũng chính là lý do tháng 3/2019, Apple đã khai trương văn phòng điều hành để quản lý chuỗi cung ứng tại Việt Nam.

Dù với hình thức nào, rõ ràng thông tin Apple quan tâm đến chuỗi cung ứng đến từ Việt Nam là một thông tin đáng mừng, thể hiện được những nỗ lực của Việt Nam trong suốt bao năm qua khi ghi dấu trên bản đồ công nghệ thế giới, trở thành “cứ điểm sản xuất thiết bị điện tử” của nhiều thương hiệu lớn như Samsung, LG, Intel… Đó là thành tựu, là sự chuyển hướng ngoạn mục của Việt Nam trong việc thu hút dòng vốn FDIchất lượng cao hơn, dù rằng trên thực tế Việt Nam còn có thể làm tốt hơn nữa, tận dụng tốt hơn nữa giá trị lan tỏa của dòng vốn này.

Nhưng, ít người biết rằng, để Apple đặt những bước chân đậm nét hơn vào thị trường Việt Nam không phải là dễ dàng. Apple cũng có những đắn đo, tính toán và cả những đề nghị đến nhiều cơ quan của Chính phủ Việt Nam, trong đó nổi bật nhất là vấn đề thủ tục, môi trường đầu tư kinh doanh.

{keywords}
Bước qua phận làm thuê, vượt lên làm chủ để ngẩng cao đầu

Khi các lãnh đạo cấp cao của Apple làm việc với phía Việt Nam, họ cũng bày tỏ quan ngại lớn về thủ tục hải quan khi phải mất nhiều giờ hơn thông lệ quốc tế, phải thực hiện nhiều thủ tục hơn để thông quan hàng hóa, gây tốn kém thời gian và chi phí. Vì lẽ đó, Apple đã đề nghị cho được hưởng chế độ doanh nghiệp ưu tiên đặc biệt theo chương trình chính thức của Hải quan Việt Nam mà nhiều doanh nghiệp khác đang được áp dụng. Đây không phải lần đầu Apple đưa ra đề xuất này, trước đó ý kiến này đã bị hải quan từ chối vì nhiều lý do.

Từ câu chuyện của Apple cho thấy, cơ hội để Việt Nam đón nhận những dòng vốn lớn của các tập đoàn đa quốc gia đang ngày càng gần hơn. Trong xu thế dịch chuyển thương mại toàn cầu này, Việt Nam có thể trở thành một mắt xích quan trọng.

Gần đây, 4 nền kinh tế lớn bao gồm Australia, Nhật Bản, Ấn Độ và Hoa Kỳ đã chính thức nối lại cuộc đối thoại bốn bên sau 10 năm gián đoạn, nhóm đã nâng cấp thành đối thoại của các ngoại trưởng. Vào ngày 20/3, nhóm “Bộ tứ kim cương” đã mời thêm 3 quốc gia khác gồm Việt Nam, Hàn Quốc và New Zealand cùng thảo luận, nhóm mới này được tờ Thời báo Ấn Độ gọi là “bộ tứ mở rộng” (QUAD Plus). Nhóm bộ tứ mở rộng đang làm truyền thông quốc tế dậy sóng với khả năng Mỹ đang đặt ra mục tiêu chuyển dịch chuỗi cung ứng rời khỏi Trung Quốc sớm nhất có thể.

Việt Nam đã được nhắc tên trong “bộ tứ mở rộng”. Cơ hội để Việt Nam đóng góp nhiều hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu đang gần hơn bao giờ hết. Vấn đề là chúng ta có thể thay đổi để nắm bắt cơ hội đó hay không. Điều này cần một sự thay đổi từ tư duy, tâm thế, thay đổi để tạo ra môi trường đầu tư thuận lợi hơn, thông thoáng hơn cho doanh nghiệp và đối tác.

Những băn khoăn của Apple khi đàm thoại với các cơ quan của Việt Nam có lẽ cũng chính là nỗi lòng của nhiều doanh nghiệp khác. Trong các cuộc hội nghị, tọa đàm ở các cấp bao lâu nay, không ít doanh nghiệp, hiệp hội đã kêu gọi điều ấy. Việt Nam cũng đã lắng nghe và thay đổi, nhưng chưa được như kỳ vọng. Có lúc, có nơi còn trì trệ, tư duy hành chính quan liêu còn “ăn sâu” vào không ít người thực thi công vụ.

Việt Nam sẽ còn phải làm rất nhiều việc để có một bước đi dài vào chuỗi giá trị toàn cầu. Sau Samsung, LG, Intel…, việc đón Apple sẽ mở đầu thiết lập một kỷ nguyên mới cho dòng vốn đầu tư vào Việt Nam. Nếu làm được, những tập đoàn lớn cũng sẽ chọn Việt Nam là điểm đến, để từ đó những sản phẩm “made in Vietnam” sẽ rộng đường đi ra thế giới.

Thu Uyên

 

 

tin nổi bật

"Kim chỉ nam" giúp doanh nghiệp quản lý đổi mới sáng tạo trong CMCN 4.0

Hệ thống quản lý đổi mới sáng tạo theo Tiêu chuẩn ISO 56002:2019 được nhiều doanh nghiệp đánh giá là "kim chỉ nam" hữu ích để thúc đẩy đổi mới và tinh thần sáng tạo, tăng giá trị cho doanh nghiệp.

Doanh nghiệp có thêm công cụ quản lý kinh doanh liên tục, hiệu quả

Hệ thống quản lý kinh doanh liên tục - ISO 22301 là công cụ hữu hiệu giúp doanh nghiệp đảm bảo khả năng hoạt động ổn định, liên tục, duy trì chuỗi cung ứng nhất là trong các ngành nghề chế biến chế tạo, công nghiệp hỗ trợ.

Chuyển đổi số: Biến nguy thành cơ cho doanh nghiệp công nghiệp Việt

Các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng công nghiệp hỗ trợ muốn chuyên nghiệp hóa, tăng năng suất cũng như chất lượng sản phẩm để đáp ứng như cầu ngày càng cao của các doanh nghiệp sản xuất công nghiệp đầu cuối (Buyer), nhưng còn nhiều khó khăn.

VIMEXPO 2021: Kết nối để phát triển

Tiếp nối thành công của kỳ triển lãm đầu tiên vào năm 2020, Triển lãm Quốc tế lần thứ 2 về Công nghiệp hỗ trợ và Chế biến chế tạo Việt Nam 2021 đã được khai mạc sáng 15/12 với nhiều nội dung kết nối doanh nghiệp hấp dẫn. 

Công ty HTMP: Hoàn thiện mình để tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu

Dù ảnh hưởng phần nào bởi đại dịch Covid-19, song nhịp độ sản xuất tại công ty HTMP Việt Nam vẫn rất sôi động, liên tục cung cấp các sản phẩm chất lượng cao, tham gia sâu vào chuỗi cung ứng trong và ngoài nước.

Điểm gặp gỡ lý tưởng tạo cơ hội phát triển chuỗi giá trị cung ứng trong nước

Theo Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân, thúc đẩy công nghiệp nền tảng, chủ đạo là công nghiệp chế biến, chế tạo và công nghiệp hỗ trợ là nhiệm vụ trọng tâm thực hiện thắng lợi mục tiêu công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước.

Infographic: Bức tranh ngành công nghiệp hỗ trợ cho điện tử Việt Nam

Công nghiệp hỗ trợ ngành điện tử Việt Nam vẫn chưa thự sự phát triển, tỷ lệ nội địa hóa rất thấp, chủ yếu là bao bì đóng gói với các chi tiết nhựa, chi tiết kim loại.

Phim tài liệu: Công nghiệp hỗ trợ Việt Nam và cuộc chuyển đổi trong tình hình mới

Doanh nghiệp nhỏ của Việt Nam luôn phấn đấu đổi mới, sáng tạo, nỗ lực vươn lên bằng nội lực. Nhưng để trở thành một lực lượng doanh nghiệp lớn mạnh thì vai trò thiết kế và thúc đẩy chính sách thực thi của Nhà nước càng phải tăng cường.

Toạ đàm: Từ chính sách tới thực tiễn CNHT, kinh nghiệm từ TP.HCM

TP.HCM đã có nhiều chính sách kích cầu đồng hành và thúc đẩy các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ nâng cao năng lực cạnh tranh, giá trị sản phẩm để đóng góp vào chuỗi cung ứng hàng tỷ đô.

Khởi nghiệp ở tuổi 60

Ở tuổi 60, Chủ tịch Công ty Cơ khí Duy Khanh quyết định đầu tư 180 tỷ cho một nhà máy mới. Ông coi đây như một câu chuyện tái khởi nghiệp.

TPHCM: Doanh nghiệp phải là nhà thiết kế

Trong tương lai, thay vì đi tìm các doanh nghiệp cung cấp cho công nghiệp hỗ trợ thì cần tìm kiếm nhà thiết kế và sản xuất sản phẩm để cung ứng cho ngành.

Từ công ty khởi nghiệp đến nhà tiên phong trong lĩnh vực gia công cơ khí chính xác và tự động hoá

Trải qua 15 năm hình thành và phát triển, công ty TNHH Công nghiệp Trí Cường đã và đang có một chỗ đứng vững chắc với cơ ngơi 7.000 m2 nhà xưởng cùng hàng trăm máy móc, thiết bị, dây chuyền tự động hoá hiện đại.

Đối thoại: Kỳ vọng chính quyền đồng hành cùng doanh nghiệp CNHT

Chương trình Đối thoại trực tuyến tiếp tục giới thiệu góc nhìn về vai trò của chính quyền địa phương tới hoạt động công nghiệp hỗ trợ qua chia sẻ của ông Nguyễn Vân, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Hà Nội.

Toạ đàm: Vĩnh Phúc đồng hành cùng doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ

Công nghiệp hỗ trợ của tỉnh Vĩnh Phúc phát triển nổi bật với khoảng 300 doanh nghiệp, trong đó 10% là doanh nghiệp Việt tham gia vào chuỗi cung ứng của các Tập đoàn lớn. Các kinh nghiệm của tỉnh được chia sẻ tại buổi toạ đàm trực truyến. 

Chớp cơ hội trong cuộc chuyển dịch chuỗi cung ứng toàn cầu

Mục tiêu của công ty Denko Việt Nam là tiếp tục phát triển chuỗi sản phẩm cơ khí chính xác, tham gia vào các chuỗi cung ứng của ngành điện tử cho các tập đoàn lớn, cụ thể là Tập đoàn  Samsung tại Việt Nam.