Liên Xô đã thúc đẩy Mỹ giáp chiến với Nhật như thế nào?

Sau khi cuộc chiến tranh vệ quốc bắt đầu, một trong những mối quan tâm hàng đầu của Liên Xô là liệu Nhật Bản có tấn công Liên Xô từ phía đông hay không.

Ngày 14/9/1941, trong một bức điện khẩn gửi về trung tâm, nhà tình báo chiến lược R. Zorghe - được Tổng cục Tình báo quân sự (GRU) cài cắm từ lâu ở Nhật Bản - đã thông báo rằng nước Nhật quân phiệt sẽ không tấn công Liên Xô. Tin này đã cho phép Bộ Tổng tư lệnh quân đội Xô-viết đưa 40 sư đoàn lục quân từ Viễn Đông sang bổ sung cho việc phòng thủ thắng lợi Moscow.

Tuy nhiên, đây chưa phải là nước cờ cuối cùng của tình báo Liên Xô. Điều mà các nhà lãnh đạo NKVD (Bộ Dân uỷ Nội vụ, tiền thân của KGB) quan tâm và mong muốn là làm thế nào để Nhật sa lầy vào một cuộc chiến dai dẳng ở Viễn Đông – Thái Bình Dương, và dù muốn cũng không thể gây hấn với Liên Xô.

{keywords}
Phù hiệu lực lượng NKVD. Ảnh: Wikipedia

Các tư liệu được tiết lộ gần đây cho thấy, tình báo Liên Xô đã thiết lập được một mạng lưới điệp viên đông tới 329 người cài cắm trong các cơ quan Chính phủ Mỹ. Mạng lưới điệp viên này đã gây ảnh hưởng lớn đến chính sách của Mỹ, Nhật và buộc hai nước này phải giao chiến với nhau trước kì hạn người Mỹ đặt ra và ngoài ý muốn của người Nhật.

Một cuốn sách mang tên “Venona” nói về các điệp vụ trong Thế chiến thứ II mới xuất bản gần đây ở Mỹ cho thấy, tình báo Liên Xô đã tuyển mộ được nhà kinh tế học nổi tiếng Harry Dexter White và bố trí ông này làm cố vấn kinh tế cho Tổng thống F. Roosevelt (và sau đó là Tổng thống H.Truman). Chính White - được Roosevelt hết sức tin cậy, là người đã góp phần thúc đẩy Nhật gây ra sự kiện Trân Châu Cảng.

Romestin, chuyên gia về Liên Xô của Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) và là đồng tác giả cuốn “Venona”, đã đưa ra những chứng cứ rằng chính White là nhân vật chính trong “Kế hoạch tuyết” do tình báo Liên Xô dàn dựng, với mục đích đẩy hai nước Mỹ – Nhật giao tranh với nhau để Nhật không còn cơ hội tấn công Liên Xô từ phía đông.

Theo kế hoạch này, White lợi dụng cương vị công tác của mình đã thúc giục Tổng thống Roosevelt áp dụng những chính sách cứng rắn với Nhật Bản và ép Nhật Bản rút toàn bộ quân đội khỏi Trung Quốc. Phối hợp với White, mạng lưới tình báo Liên Xô ở Nhật cũng gây được niềm tin cho phái chủ chiến trong chính giới nước này, rằng đánh nhau với Mỹ là cần thiết.

Ngày 26/11/1941, Bộ Ngoại giao Mỹ gửi công hàm, yêu cầu Nhật rút hết quân đội khỏi Trung Quốc. Bị bức bách từ hai phía – từ phái diều hâu trong nội bộ Nhật và từ phía Mỹ, quân đội Nhật đã ra tay trước. Ngày 7/12 nổ ra trận Trân Châu Cảng. Quân Mỹ hoàn toàn bị bất ngờ và bị thiệt hại nặng.

Ngày hôm sau Mỹ tuyên chiến với Nhật để rồi phải chiến đấu trên cả hai mặt trận. Còn nước Nhật quân phiệt sẽ không bao giờ còn cơ hội đánh chiếm vùng Viễn Đông – Siberia mênh mông của Nga mà họ thèm khát từ lâu.

Theo Romestin tường thuật trong cuốn “Venona” thì nếu phải giao chiến với Đức hoặc Nhật, thì I. V. Stalin sẽ lựa chọn Đức. Hình như trong tiềm thức của người Nga, thất bại trong chiến tranh Nga - Nhật năm 1905 vẫn còn mang dấu ấn nặng nề. Do vậy, tránh được một cuộc đối đầu với nước Nhật là một thắng lợi lớn của nhà lãnh đạo Xô-viết.

{keywords}
Harry Dexter White (trái). Ảnh: Wikipedia

Nhiều năm sau khi chiến tranh kết thúc và mãi đến sau khi Liên Xô tan vỡ, ông Lavlov - một cựu quan chức NKVD đã thừa nhận rằng chính ông là người trực tiếp điều hành chiến dịch “Kế hoạch tuyết” và giao nhiệm vụ cho White hoạt động theo chỉ đạo từ Moscow.

Đẩy Mỹ và Nhật vào cuộc chiến là chiến tích lớn nhất, nhưng không phải là duy nhất của White. Trong suốt thời gian chiến tranh, White đã thông báo cho phía Liên Xô nhiều tin tình báo quan trọng, kiến nghị với Chính phủ Mỹ nhiều chính sách có lợi cho Liên Xô.

Chính White đã tiết lộ cho phía Liên Xô những chủ trương của Mỹ trong hội nghị thành lập Liên Hợp Quốc, nhờ đó mà Liên Xô đã giành được thế chủ động trong hội nghị này và trong việc xử lí nhiều vấn đề trong quan hệ Xô - Mỹ.

Điều thú vị là FBI tuy nghi ngờ White làm gián điệp cho Liên Xô (Giám đốc FBI ngay từ năm 1946 đã khuyến cáo Tổng thống Truman cẩn thận với White), song không tìm ra được bằng chứng buộc tội. Còn bản thân White thì tất nhiên phủ nhận bất cứ sự liên quan nào của ông đến nghề gián điệp nói chung. Năm 1948, White chết vì bệnh tim, và mãi đến năm 1994, FBI mới có được kết luận cuối cùng và chính xác về thân phận gián điệp của ông.

Nguyên Phong

tin nổi bật

Cuộc sống thấp thỏm ở thành phố biên giới Nga giáp chiến tuyến Ukraine

Các âm thanh của chiến tranh đã trở nên lớn hơn ở Belgorod, thành phố Nga nằm cách biên giới Ukraine chỉ 40 km. Các vụ nổ cũng xảy ra thường xuyên hơn.

Diễn biến căng thẳng của cuộc chiến 5 ngày Nga - Gruzia

Nửa đêm về sáng ngày 8/8/2008, quân đội Gruzia bất ngờ dùng không quân, pháo binh, tên lửa xúc tiến chiến dịch mang tên “Cánh đồng sạch” đánh phá các mục tiêu ở thủ phủ Tskhinvali và nhiều nơi khác tại Nam Ossetia.

Uy lực tàu chiến được Nga chọn làm soái hạm mới cho Hạm đội Biển Đen

Theo nguồn tin giấu tên từ lực lượng an ninh bán đảo Crưm, Hải quân Nga đã chọn được soái hạm mới cho Hạm đội Biển Đen.

Cuộc săn lùng điệp viên Nga gay cấn của an ninh Ukraine

Trong khi các lực lượng vũ trang giao tranh dữ dội ở tiền tuyến, Cơ quan an ninh Ukraine (SBU) phải xúc tiến một cuộc chiến cam go không kém là săn lùng các điệp viên làm việc cho Nga đang trà trộn trong dân.

Hai cơ cấu chỉ huy quan trọng nhất của NATO

Sau vụ 11/9/2001, NATO đã tiến hành cải cách hệ thống chỉ huy nhằm sẵn sàng đối phó có hiệu quả với những đe dọa mới, đồng thời tiếp tục bảo đảm an ninh cho toàn bộ lãnh thổ các nước thành viên.

Bí ẩn dòng sông cản bước cả quân Nga và Ukraine ở khu vực Donbass

Chiến sự giữa Nga và Ukraine đang tập trung vào khu vực miền Đông Ukraine. Tại đây, con sông tự nhiên Siversky Donets đã cản trở bước tiến của cả 2 phe, ảnh hưởng đến chiến thuật của họ.

Hình ảnh thủ đô Ukraine sau hơn hai tháng chiến tranh

Các đường phố ở thủ đô Kiev của Ukraine đã nhộn nhịp trở lại khi cuộc sống quay về trạng thái gần như bình thường sau một thời gian hứng chịu những đợt pháo kích nặng nề của quân Nga.

'Xạ thủ nguy hiểm nhất thế giới' tiết lộ sốc về tình hình ở Ukraine

Wali, người được mệnh danh là 'xạ thủ nguy hiểm nhất thế giới', đã tiết lộ những sự thật gây sốc sau hơn 2 tháng tham chiến tại Ukraine.

Cuộc sống tăm tối trong "hố địa ngục" dưới nhà máy thép Azovstal

Anna Zaitseva, 24 tuổi, trú ẩn trong boongke dưới nhà máy thép Azovstal (Ukraine) kể, mỗi ngày cô chỉ ăn một lần. Tình trạng thiếu hụt thực phẩm nghiêm trọng tới mức nhiều phụ nữ bị rụng răng.

Lỗ hổng 'chết người' của dàn xe tăng Nga ở Ukraine

Nga được tin đã mất hàng trăm xe tăng kể từ đầu chiến dịch tấn công quân sự ở Ukraine hồi cuối tháng 2 vì một lỗi thiết kế nghiêm trọng, tồn tại từ rất lâu.

Căn bệnh bí ẩn có thể cung cấp manh mối về sự kết thúc Covid-19

Với nhiều triệu chứng giống triệu chứng của bệnh Covid-19, dịch Cúm Nga từng xảy ra trong lịch sử có thể cung cấp manh mối về sự kết thúc của đại dịch đang hoành hành hiện nay.

Điều chưa biết về thời khắc cuối cùng của trùm phát xít Hitler

Tổng cục An ninh Liên bang Nga (FSB) mới đây đã công khai các tài liệu hé lộ chi tiết chưa từng được biết đến về thời khắc cuối cùng trong đời của trùm phát xít Adolf Hitler.

Giải mã chiến thuật nhấn chìm làng của Ukraine nhằm cản bước quân Nga

Quân đội Ukraine đã phá đập thủy điện khiến một ngôi làng bị nhấn chìm, góp phần chặn bước tiến của lực lượng Nga vào thủ đô Kiev.

Lý do Thụy Điển tăng cường sức mạnh quân sự

Cuộc khủng hoảng Ukraine được xem là “động lực” để Thụy Điển thông qua học thuyết quốc phòng mới, cho phép tăng ngân sách quốc phòng.

Dấu vết chiến tranh thảm khốc sau 2 tháng Nga tấn công Ukraine

Tròn 2 tháng sau khi Nga mở chiến dịch tấn công quân sự vào Ukraine, trang Kyiv Independent đã đăng tải chùm ảnh chụp các thành phố Ukraine trước và sau xung đột nhằm lột tả hậu quả thảm khốc của cuộc chiến.