Gặp nguy vì ăn sứa

Bệnh viện Quân y 120 (Đồng Tháp) vừa cấp cứu thành công một nữ bệnh nhân bị phản vệ độ III nghi liên quan đến thức ăn. Đáng chú ý, dù xuất hiện đau bụng, tiêu chảy, khó thở và tụt huyết áp, người bệnh không có biểu hiện dị ứng ngoài da.

Người bệnh có tiền sử dị ứng hải sản. Khoảng 2 giờ sau khi ăn nộm sứa, bệnh nhân xuất hiện đau bụng quanh rốn, tiêu lỏng và khó thở.

Khi nhập viện, bệnh nhân trong tình trạng kích thích, vật vã, mạch 100 lần/phút, huyết áp tụt còn 80/50 mmHg. Qua thăm khám, khai thác tiền sử và đánh giá các triệu chứng, bác sĩ nhanh chóng xác định người bệnh bị phản vệ độ III.

Thượng tá, BSCKII Trần Hoàng Quân, Chủ nhiệm Khoa Phẫu thuật Gây mê - Hồi sức tích cực (ICU) và ê-kíp y tế khẩn trương triển khai cấp cứu theo phác đồ của Bộ Y tế. Nhờ phát hiện và xử trí kịp thời, bệnh nhân đã qua cơn nguy kịch, sức khỏe ổn định.

sua nom.png
Bệnh nhân được các bác sĩ cấp cứu. Ảnh: BVCC.

Sốc phản vệ đe doạ tính mạng nhanh chóng

Trao đổi với VietNamNet, Giáo sư Nguyễn Gia Bình - Chủ tịch Hội Hồi sức tích cực và Chống độc Việt Nam cho biết, phản vệ là phản ứng dị ứng nghiêm trọng, có thể xuất hiện nhanh sau khi cơ thể tiếp xúc với dị nguyên và tiến triển thành sốc phản vệ nếu không được cấp cứu kịp thời.

Biểu hiện lâm sàng cũng rất phức tạp, từ nổi mẩn, ngứa, phù môi, lưỡi, họng đến khó thở, co thắt phế quản, tụt huyết áp và rối loạn ý thức.

Đáng lưu ý, phản vệ không phải lúc nào cũng có biểu hiện ngoài da. Một số trường hợp chỉ xuất hiện triệu chứng ở đường tiêu hóa, hô hấp hoặc tuần hoàn như đau bụng, nôn ói, tiêu chảy, khó thở, khò khè, tụt huyết áp. Nếu không nhận diện đúng, người bệnh có thể bị chậm trễ trong cấp cứu.

Giáo sư Bình cho rằng nguy cơ sốc phản vệ có thể xuất hiện trong nhiều tình huống đời sống, từ ăn các thực phẩm gây dị ứng, tiếp xúc với phấn hoa, côn trùng đến sử dụng thuốc. Đáng chú ý, việc sử dụng thuốc đường tiêm, truyền không hợp lý cũng tiềm ẩn nguy cơ xảy ra phản ứng phản vệ.

Sốc phản vệ đặc biệt nguy hiểm khi gây phù vùng hạ họng, thanh quản hoặc co thắt phế quản, khiến đường thở bị thu hẹp, người bệnh thiếu oxy. Đồng thời, tình trạng giãn mạch, tụt huyết áp có thể làm giảm tưới máu đến các cơ quan, gây tổn thương não, tim và đe dọa tính mạng.

Để phòng ngừa phản vệ, chuyên gia khuyến cáo người dân cần tránh những thực phẩm, thuốc hoặc tác nhân từng gây phản ứng dị ứng. Khi đi khám, bệnh nhân cần chủ động thông báo với bác sĩ về tiền sử dị ứng, đặc biệt là các loại thuốc từng gây phản ứng bất thường.

Tại cơ sở y tế, việc sử dụng thuốc, nhất là thuốc tiêm và truyền, cần tuân thủ chỉ định, quy trình chuyên môn và theo dõi chặt chẽ sau khi dùng.

Trong cấp cứu phản vệ, adrenaline (adrenalin) là thuốc quan trọng hàng đầu, cần được sử dụng sớm theo phác đồ chuyên môn. Một số quốc gia trang bị bút tiêm adrenaline để người có nguy cơ phản vệ nặng có thể sử dụng khi xảy ra tình huống khẩn cấp ngoài cộng đồng.

Giáo sư Bình nhấn mạnh người dân không nên chủ quan khi xuất hiện đau bụng, nôn ói, tiêu chảy hoặc khó thở sau khi ăn thực phẩm nghi gây dị ứng, kể cả khi không nổi mẩn hay ngứa. Khi nghi ngờ phản vệ, cần gọi cấp cứu và đưa người bệnh đến cơ sở y tế ngay, không chờ triệu chứng tự hết.