Làng Vân nằm cách trung tâm xã Ia Ly không xa, hiện có 271 hộ dân với hơn 1.000 nhân khẩu, hầu hết là đồng bào dân tộc thiểu số. Trước đây, cuộc sống của người dân chủ yếu dựa vào cây mì và lúa rẫy, sản xuất manh mún, phụ thuộc vào thời tiết nên năng suất thấp, thu nhập bấp bênh, tỷ lệ hộ nghèo vì thế cũng khá cao. Không ít gia đình phải chật vật lo từng bữa ăn, việc xây dựng một căn nhà kiên cố từng là điều mà ít ai dám nghĩ tới.
Tuy nhiên, những năm gần đây, nhờ sự quan tâm hỗ trợ của chính quyền các cấp cùng các chương trình phát triển kinh tế - xã hội, người dân làng Vân đã từng bước chuyển đổi cơ cấu cây trồng. Nhờ chăm chỉ làm ăn, áp dụng tiến bộ kỹ thuật và tận dụng tốt diện tích đất canh tác, nhiều hộ dân đã biến những thửa đất hoang hóa, khô cằn, cây cối xác xơ, giá trị kinh tế thấp thành những rẫy cà phê xanh tốt, trĩu quả. Không ít hộ đã vươn lên khá giả, xây dựng nhà cửa khang trang và ổn định cuộc sống.
Làng như phố
Dọc hai bên tuyến đường trục chính của làng, chỉ với chiều dài khoảng 500m, nhiều ngôi nhà khang trang trị giá hàng tỷ đồng đã và đang mọc lên. Những ngôi nhà mới không chỉ thể hiện thành quả lao động cần cù của người dân mà còn minh chứng cho sự chuyển mình mạnh mẽ của một vùng quê từng nhiều khó khăn.
Là một trong những hộ dân có kinh tế tương đối ổn định, ông Rơ Châm Thảo (SN 1962) cho biết, trước đây gia đình canh tác khoảng 2ha mì và lúa. Do năng suất thấp, nguồn thu nhập không ổn định nên cuộc sống gặp nhiều khó khăn. Từ khi chuyển đổi sang trồng cà phê, kinh tế gia đình được cải thiện rõ rệt. Sau quá trình tích lũy, năm 2024, ông đã xây dựng được căn nhà khang trang với diện tích sàn 210m², tổng kinh phí hơn 1,3 tỷ đồng.
Cách nhà ông Thảo không xa, gia đình ông Rơ Châm Hrip (SN 1990) đang xây dựng một căn nhà có diện tích sàn 260m². Căn nhà cơ bản đã hoàn thành phần thô và đang bước vào giai đoạn hoàn thiện, với kinh phí dự kiến khoảng 1,6 tỷ đồng từ nguồn thu cà phê.
Ông Hrip cho biết, trong vụ mùa năm 2025, gia đình thu được khoảng 30 tấn cà phê khô, mang lại doanh thu gần 2 tỷ đồng. Nhờ nguồn thu này cùng với số tiền tích lũy trước đó, ông đã tiến hành xây dựng ngôi nhà mới và mua thêm 1ha đất để mở rộng diện tích trồng cà phê, tiếp tục phát triển kinh tế gia đình.
Tương tự, nhờ hiệu quả từ cây cà phê, gia đình ông Rơ Châm Chiuh (SN 1964) cũng đang xây dựng một căn nhà mới có diện tích khoảng 300m², đến nay đã hoàn thành phần trụ móng. Theo ông Chiuh, vụ mùa vừa qua gia đình thu hoạch khoảng 80 tấn cà phê tươi, đem lại doanh thu gần 2 tỷ đồng. Ngoài ra, gia đình còn có 1ha sầu riêng, sẽ bắt đầu thu hoạch vào năm tới.
Ngoài ra, nhiều hộ khác trong làng cũng đã xây dựng những ngôi nhà khang trang trị giá tiền tỷ như nhà ông Rơ Châm Hoa (SN 1978) trị giá 1,6 tỷ đồng; nhà ông Rơ Châm Kran (1994) trị giá 1,5 tỷ đồng và nhà anh Rơ Châm Nghiệp (SN 2000) trị giá 1,3 tỷ đồng.
Theo ông Rơ Châm Prunh, Bí thư kiêm Thôn trưởng làng Vân, hiện nay trong làng có khoảng 20 ngôi nhà có giá trị từ 1 tỷ đồng trở lên, phần lớn được người dân xây dựng trong vài năm gần đây. Từ một ngôi làng từng có tỷ lệ hộ nghèo cao, đến nay toàn làng chỉ còn 6 hộ nghèo, chủ yếu là người già yếu, không còn khả năng lao động và thiếu đất sản xuất.
Ông Rơ Châm Tâm, Phó Chủ tịch UBND xã Ia Ly cho biết, những năm gần đây nhiều hộ dân ở làng Vân đã mạnh dạn áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất, chăm sóc và thâm canh cây cà phê, đồng thời tận dụng diện tích đất để xen canh thêm cây sầu riêng nhằm tăng hiệu quả sử dụng đất.
Theo ông Tâm, nhờ sản xuất hiệu quả cùng với việc giá nông sản duy trì ở mức khá cao, thu nhập của nhiều hộ gia đình ngày càng được cải thiện rõ rệt. Từ nguồn thu này, người dân có điều kiện đầu tư mua sắm máy móc phục vụ sản xuất, đồng thời xây dựng những ngôi nhà khang trang, kiên cố, từng bước nâng cao chất lượng cuộc sống.
Cũng theo ông Tâm, kể từ khi thực hiện việc sáp nhập đơn vị hành chính và rà soát lại các tiêu chí về kinh tế - xã hội, làng Vân được đưa vào khu vực III – khu vực khó khăn theo phân loại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Dù vậy, với tinh thần cần cù, chịu khó lao động và biết cách phát triển kinh tế hộ gia đình, nhiều hộ dân đã từng bước thoát nghèo, vươn lên làm giàu, góp phần tạo nên diện mạo mới cho làng Vân.
.svg){kind=icon}
