Khi thủy triều rút, hàng chục nghìn dây hàu đồng loạt nổi lên trên mặt sông Rào Cái, xã Thạch Khê (Hà Tĩnh). Trên những bè nuôi nối dài, người thu hoạch, người kiểm tra từng dây hàu, tạo nên khung cảnh nhộn nhịp giữa vùng cửa sông vốn trước đây chủ yếu gắn với nghề khai thác thủy sản.

Ít ai nghĩ, từ lợi thế dòng nước thủy triều và nguồn phù du tự nhiên, nơi đây đang hình thành một nghề mới, giúp nhiều hộ dân có doanh thu hàng trăm triệu, thậm chí tiền tỷ mỗi năm.

W-a nuôi hàu8.JPG.jpg
Tận dụng mực nước lên xuống của thủy triều, hàng chục hộ dân phát triển mô hình nuôi hàu dọc sông Rào Cái. 

Một trong những người tiên phong nuôi hàu là ông Trương Văn Tạo (57 tuổi, làng Đình Hoè, xã Thạch Khê). Từng làm nghề xây dựng, sau chuyến tham quan mô hình nuôi hàu năm 2025 ở huyện Cẩm Xuyên cũ, ông quyết định chuyển hướng đầu tư.

"Tôi thấy vùng nước sông Rào Cái rất phù hợp để nuôi hàu. Ban đầu, tôi chỉ làm khoảng 5.000-7.000 dây để học hỏi kinh nghiệm. Sau thấy hiệu quả, gia đình tôi mới mạnh dạn mở rộng. Đến nay, khu nuôi của gia đình đã phát triển lên khoảng 15.000-17.000 dây hàu", ông Tạo kể.

Theo ông Tạo, điểm hấp dẫn nhất của nghề này là không phải mua thức ăn cho hàu. Suốt chu kỳ nuôi kéo dài 11-12 tháng, hàu phát triển nhờ nguồn phù du tự nhiên theo dòng thủy triều.

W-a nuôi hàu1.JPG.jpg
Ông Tạo là một trong những hộ dân tiên phong nghề nuôi hàu.
W-a nuôi hàu4.JPG.jpg
Mỗi dây hàu đạt chất lượng được ông Tạo bán ra với giá 250.000 đồng.

"Người nuôi chủ yếu theo dõi môi trường nước, thủy triều và vệ sinh bè. Nếu nguồn nước ổn định thì hàu tự lớn", ông nói.

Nhờ tận dụng nguồn thức ăn tự nhiên, chi phí sản xuất được giảm đáng kể so với nhiều mô hình nuôi trồng thủy sản khác. Để quản lý khu nuôi rộng, ông Tạo còn lắp hệ thống camera theo dõi từ xa, thường xuyên kiểm tra mực nước và diễn biến thủy triều qua điện thoại.

Gia đình ông hiện nuôi song song hai loại hàu. Hàu đại dương được nhập giống từ Ninh Bình, có kích thước lớn, có thể bán nguyên vỏ nên giá trị cao. Trong khi đó, hàu bản địa được tự nhân giống, tuy nhỏ hơn nhưng thích nghi tốt với điều kiện tự nhiên, thịt chắc và được thị trường ưa chuộng.

a nuôi hàu7.JPG.jpg
Người dân mua vỏ hàu với giá khoảng 1.200 đồng/vỏ để cấy giống. 

Vụ nuôi năm nay, gia đình ông Tạo dự kiến thu hoạch khoảng 20 tấn.

Những dây hàu loại đẹp được thương lái thu mua với giá khoảng 250.000 đồng/dây, còn hàu đại dương loại 1 bán sau khi tách vỏ có giá bán khoảng 30.000 đồng/kg.

Để có vùng nuôi như hiện nay, gia đình ông Tạo đã đầu tư khoảng 700 triệu đồng cho hệ thống cọc tre, dây treo và con giống. Theo ông, cọc tre phải là tre già để chịu mặn tốt, khoảng hai năm mới thay một lần, còn dây treo có thể sử dụng 5-6 năm nên giúp giảm chi phí đầu tư về lâu dài.

W-a dây hàu.jpg
Hàu buộc vào dây, cột vào tre cố định, sinh trưởng nhờ nguồn thức ăn tự nhiên trên sông Rào Cái.

Không chỉ gia đình ông Tạo, nhiều hộ dân ở xã Thạch Khê cũng mạnh dạn đầu tư nuôi hàu trên sông Rào Cái. Ông Đ., một hộ nuôi khác trong vùng, tiết lộ sau lứa nuôi đầu tiên, gia đình thu về khoảng 1 tỷ đồng.

"Điểm thuận lợi là không phải mua thức ăn. Hàu lớn nhờ nguồn phù du tự nhiên nên chất lượng tốt, đầu ra khá ổn định. Nhiều nhà hàng trong tỉnh đến tận nơi thu mua", ông Đ. chia sẻ.

Theo lãnh đạo UBND xã Thạch Khê, hiện địa phương có hàng chục hộ nuôi hàu trên sông Rào Cái. Mô hình này bước đầu mang lại hiệu quả khả quan nhờ tận dụng điều kiện tự nhiên của vùng cửa sông.

W- nuôi hàu11.JPG.jpg
Môi trường trên sông Rào Cái còn tạo điều kiện cho loài vẹm xanh tự nhiên phát triển.

Ngoài con hàu, người dân còn kết hợp nuôi vẹm và một số loài thủy sản khác, góp phần nâng cao giá trị kinh tế trên cùng diện tích mặt nước.

Theo lãnh đạo địa phương, dù chi phí đầu tư ban đầu khá lớn, có hộ phải đầu tư tới hàng tỷ đồng, nhưng hiệu quả kinh tế mang lại rất tích cực. Nhiều hộ đã thu về doanh thu tiền tỷ sau những lứa nuôi đầu tiên.

Trên cơ sở kết quả này, địa phương sẽ khuyến khích người dân khai thác hiệu quả khoảng 16km sông Rào Cái để mở rộng nuôi trồng thủy sản, hướng tới hình thành vùng nuôi tập trung và phát huy lợi thế vùng cửa sông.