Phiên chợ cuối chiều

Khi nắng chiều dần dịu trên những triền núi, khu tái định cư bản Tam Văn, xã Văn Phú lại trở nên nhộn nhịp bởi dòng người từ khắp các bản làng đổ về họp chợ. Giữa không gian núi rừng, những gian hàng đơn sơ nhưng đầy ắp sản vật địa phương tạo nên bức tranh sinh động về đời sống của đồng bào vùng cao.

W-a1tạo sinh kế bền vững ở vùng cao.jpg
Phiên chợ ở khu tái định cư bản Tam Văn nơi giao thương buôn bán của người dân địa phương. Ảnh: Lê Dương

Khác với những khu chợ ở miền xuôi với hàng hóa phong phú từ nhiều nơi, chợ phiên Tam Văn chủ yếu bày bán những sản phẩm do chính người dân làm ra. Từ những bó rau rừng xanh mướt, măng đắng, củ mài, ngô nương, khoai sắn vừa thu hoạch đến gà đồi, cá suối, lợn bản nuôi thả tự nhiên đều mang đậm hương vị của núi rừng.

Bên cạnh nông sản và thực phẩm tươi sống là các loại gia vị truyền thống, lá thuốc nam, những thức quà quê mộc mạc được người dân mang từ rừng về. Chính sự tự nhiên, sạch và đậm bản sắc ấy đã giúp phiên chợ ngày càng thu hút không chỉ người dân địa phương mà còn cả thương lái, du khách từ các vùng lân cận tìm đến tham quan, mua sắm.

W-a2tạo sinh kế bền vững ở vùng cao.jpg
Người dân mang những sản vật "cây nhà lá vườn" đến chợ bán. Ảnh: Lê Dương

Không chỉ là nơi giao thương, phiên chợ còn là điểm hẹn văn hóa của đồng bào các dân tộc. Với nhiều người, đến chợ không chỉ để bán vài mớ rau hay mua vài vật dụng thiết yếu mà còn để tìm lại cảm giác gắn kết cộng đồng, giữ gìn tình làng nghĩa xóm.

Tạo sinh kế bền vững

Trao đổi với VietNamNet, ông Lê Đức Tiến, Bí thư Đảng ủy xã Văn Phú cho biết, khu tái định cư bản Tam Văn được xây dựng nhằm bố trí nơi ở an toàn cho các hộ dân phải di dời khỏi khu vực có nguy cơ sạt lở đất và thiên tai. Sau khi người dân ổn định cuộc sống, địa phương xác định phải tạo sinh kế bền vững thay vì chỉ dừng ở việc đầu tư hạ tầng.

"Cùng với hệ thống giao thông, điện, nước và các công trình thiết yếu được hoàn thiện, xã đã duy trì chợ phiên vào chiều thứ Năm hằng tuần tại khu tái định cư. Đây vừa là nơi tiêu thụ nông sản địa phương, vừa là không gian giao lưu văn hóa của đồng bào các dân tộc", ông Tiến nói.

W-a3tạo sinh kế bền vững ở vùng cao.jpg
Mướp đắng được người dân trồng ngay trong vườn nhà. Ảnh: Lê Dương

Theo Bí thư Đảng ủy xã Văn Phú, phần lớn các mặt hàng được bày bán đều do người dân tự sản xuất hoặc khai thác hợp pháp từ rừng, bảo đảm tính đặc trưng của vùng cao. Nhờ có chợ phiên, nhiều hộ gia đình có thêm đầu ra ổn định cho nông sản, thực phẩm và các sản phẩm truyền thống, từ đó tăng thêm thu nhập, cải thiện đời sống.

Ông Tiến cho biết thêm, việc hình thành chợ phiên tại khu tái định cư là giải pháp giúp khai thác hiệu quả lợi thế nông sản bản địa, tạo điểm giao thương cho người dân, đồng thời từng bước xây dựng không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng. Sau thời gian đi vào hoạt động, chợ phiên không chỉ đáp ứng nhu cầu mua bán của người dân trong xã mà còn thu hút bà con ở các địa phương lân cận và du khách đến trải nghiệm.

"Điều chúng tôi mong muốn không chỉ là một nơi để bà con mua bán, mà còn là không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng. Qua mỗi phiên chợ, bản sắc dân tộc được gìn giữ, tinh thần đoàn kết giữa các bản làng được củng cố, đồng thời tạo thêm điểm nhấn để phát triển du lịch cộng đồng trong thời gian tới", ông Tiến chia sẻ.

W-a4tạo sinh kế bền vững ở vùng cao.jpg
Người dân gùi hàng ra chợ phiên để bán. Ảnh: Lê Dương

Cũng theo Bí thư Đảng ủy xã Văn Phú, thời gian tới địa phương sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân nâng cao chất lượng nông sản, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm, đồng thời giữ gìn nét mộc mạc vốn có của chợ phiên để tạo sức hút lâu dài đối với du khách.

“Trong bối cảnh nhiều địa phương miền núi đang tìm hướng phát triển kinh tế gắn với bảo tồn văn hóa truyền thống, chợ phiên Tam Văn được xem là mô hình mang lại nhiều giá trị. Phiên chợ không chỉ tạo cơ hội tiêu thụ sản phẩm địa phương, nâng cao thu nhập cho người dân mà còn góp phần quảng bá hình ảnh con người, văn hóa và cảnh quan của xã Văn Phú”, ông Tiến cho biết.