Từ phòng gym đến giảng đường

Khi nhiều người ở thành phố Charlottesville (bang Virginia, Mỹ) còn đang ngủ say vào lúc 4h sáng, Phó giáo sư Daniel James đã thức dậy và bắt đầu tập luyện. Đến 6h, ông có mặt tại một trung tâm thể hình ACAC, đeo micro và hướng dẫn lớp tập tạ với các động tác như squat, deadlift (nâng tạ, ngồi xổm). Đến giữa buổi sáng, ông lại đứng trước bảng, trong trường đại học, giảng bài đại số tuyến tính ứng dụng cho sinh viên.

Theo Phó giáo sư James, toán học và tập tạ không khác nhau quá nhiều như nhiều người tưởng. “Cả hai đều đòi hỏi bạn phải liên tục vượt qua giới hạn thoải mái của bản thân một chút để tiến bộ. Chúng mang lại cảm giác tương tự nhau”, ông nói. 

Được sinh viên gọi thân mật là “DJ”, James lớn lên gần Birmingham (bang Alabama, Mỹ) và hoàn thành cả bằng cử nhân lẫn tiến sĩ toán học tại Đại học Auburn. Sau thời gian giảng dạy tại Đại học Virginia Commonwealth, ông gia nhập Đại học Virginia từ mùa thu năm 2021.

Ít ai biết rằng, James từng suýt không nộp hồ sơ vào đây.

“Tôi từng nghĩ, đây là một trường quá tầm với, mình khó có cơ hội được nhận”, ông chia sẻ. Tuy vậy, ông vẫn quyết định thử sức và gắn bó với trường từ đó đến nay.

Pho giao su toan2.jpg
Daniel James là Phó giáo sư và điều phối viên học phần tại Khoa Toán, Đại học Virginia. Ông cũng hướng dẫn các lớp tập thể dục vào sáng sớm tại các trung tâm thể hình. Ảnh: Đại học Virginia

Hiện tại, James giảng dạy môn Đại số tuyến tính ứng dụng - học phần thu hút sinh viên từ nhiều ngành như thống kê, khoa học dữ liệu hay hóa học. Ông cũng là điều phối viên môn Giải tích I, tham gia xây dựng tài liệu giảng dạy, hỗ trợ thiết kế đề thi và hướng dẫn các trợ giảng là nghiên cứu sinh.

Triết lý “tư duy phát triển” trong dạy học và tập luyện

Triết lý giảng dạy của James xoay quanh “tư duy phát triển” - quan điểm cho rằng năng lực không phải là cố định mà có thể cải thiện nhờ nỗ lực và kiên trì.

Mỗi mùa hè, Phó giáo sư James tổ chức các buổi tập huấn cho trợ giảng mới. Trong nhiều năm, ông hợp tác với Motivate Lab - nhóm nghiên cứu thuộc Trường Giáo dục và Phát triển Con người của Đại học Virginia, chuyên tìm hiểu cách cảm xúc được thể hiện trong môi trường học tập.

Thông qua đó, ông hỗ trợ các trợ giảng xây dựng môi trường lớp học nơi sinh viên cảm thấy gắn bó, có định hướng rõ ràng và sẵn sàng phát triển.

“Điều đó đặc biệt quan trọng với các học phần năm nhất. Nó giúp sinh viên cảm thấy thoải mái hơn khi học ở Đại học Virginia nói chung và khi học toán nói riêng”, Phó giáo sư James nói. 

Savannah Fife, cựu sinh viên tốt nghiệp năm 2025, chuyên ngành toán và kinh tế, là một trong những người từng trải nghiệm cách giảng dạy của James. Cô học lớp Giải tích I của ông từ học kỳ đầu và sau đó làm trợ giảng trong suốt 4 năm.

Fife cho biết James luôn khuyến khích sinh viên đặt mục tiêu cá nhân, thay vì so sánh hay chỉ tập trung vào điểm số.

Theo cô, sự tận tâm của James thể hiện qua việc chuẩn bị kỹ bài giảng và ghi nhận phản hồi của sinh viên để cải thiện cho các năm sau.

Tinh thần đó cũng được Phó giáo sư James mang vào phòng tập. Ông bắt đầu dạy các lớp thể hình từ năm 2013, sau khi được một người bạn rủ tham gia lớp tập tại Đại học Auburn và quyết định gắn bó với công việc này.

“Tôi luôn khuyến khích người tập coi thử thách trong lúc nâng tạ là cơ hội để phát triển”, ông nói.

Với ông, cảm giác mệt mỏi khi tập luyện và sự căng thẳng khi giải một bài toán khó thực chất là hai biểu hiện của cùng một quá trình.

“Cảm giác mỏi cơ khi tập tạ cũng giống với sự ‘mệt trí óc’ khi học toán. Đó là cảm giác khi bạn đang phát triển. Nó có thể khó chịu, thậm chí hơi giống đau đớn, nhưng chính điều đó giúp bạn tiến bộ và trở nên tốt hơn”, Phó giáo sư toán chia sẻ.