Ngày 7/5, Thanh tra tỉnh Gia Lai cho biết vừa ban hành Kết luận về việc cổ phần hóa Công ty TNHH MTV cà phê Gia Lai (nay là CTCP Cà phê Gia Lai) và việc quản lý, sử dụng đất sau cổ phần hóa.

Công ty Cà phê Gia Lai được thành lập năm 1985, chuyển đổi thành Công ty TNHH MTV Cà phê Gia Lai vào năm 2010 và được cổ phần hóa thành CTCP Cà phê Gia Lai vào tháng 9/2018.

Thanh tra tỉnh xác định, quá trình cổ phần hóa về cơ bản thực hiện đúng chủ trương chuyển đổi doanh nghiệp nhà nước thành CTCP. Tuy nhiên, nhiều vi phạm, thiếu sót đã xảy ra trong quá trình xác định giá trị doanh nghiệp.

Công ty TNHH MTV Cà phê Gia Lai.jpg
CTCP Cà phê Gia Lai. Ảnh: CTV

Theo đó, thay vì xác định giá trị vườn cây cà phê kinh doanh đạt 100% theo quy định, doanh nghiệp chỉ xác định từ 69-79%, làm thất thoát vốn nhà nước hơn 26,7 tỷ đồng. Ngoài ra, 7.153 cây muồng đen từ 20-35 năm tuổi là tài sản nhà nước nhưng không được đưa vào giá trị doanh nghiệp khi cổ phần hóa.

Theo Thanh tra tỉnh, việc xác định sai giá trị vườn cây có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự nên đã kiến nghị Chủ tịch UBND tỉnh chuyển toàn bộ hồ sơ sang Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Gia Lai để xử lý theo quy định.

Sai phạm trong quản lý đất đai sau cổ phần hóa

Theo Thanh tra tỉnh, việc quản lý, sử dụng đất cơ bản thực hiện theo hợp đồng thuê đất, các quy định của pháp luật về đất đai để phục vụ sản xuất, kinh doanh theo đúng mục đích sử dụng đất được giao, cho thuê. 

Tuy nhiên, việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng sau khi chuyển sang mô hình CTCP không đúng cam kết của nhà đầu tư chiến lược và phương án sử dụng đất đã được phê duyệt. Đáng chú ý, doanh nghiệp còn cho CTCP Gia súc Lơ Pang thuê lại 140 ha đất tại Chư Sê trái quy định pháp luật.

Theo Thanh tra tỉnh, hoạt động sản xuất kinh doanh kém hiệu quả và việc cho thuê đất sai quy định đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người lao động, hộ nhận khoán và trở thành nguyên nhân dẫn đến các vụ khiếu kiện kéo dài. Nhiều diện tích đất bị người dân lấn chiếm, sử dụng trong thời gian dài nhưng chưa được xử lý kịp thời.

Những tài sản do người dân tự đầu tư như vườn tiêu, cây trồng xen, giếng nước, lán trại, hệ thống tưới… chưa được tính khi xác định giá trị doanh nghiệp nên có cơ sở để xem xét bồi thường. 

Thanh tra tỉnh yêu cầu CTCP Cà phê Gia Lai rà soát, chi trả đầy đủ các chế độ cho người lao động; đồng thời triển khai tái canh cà phê, ký hợp đồng giao khoán mới theo đúng phương án cổ phần hóa đã được phê duyệt.

Ngoài kiến nghị xử lý dấu hiệu hình sự, Thanh tra tỉnh cũng đề nghị nhiều cơ quan, đơn vị liên quan tổ chức kiểm điểm trách nhiệm tập thể, cá nhân do để xảy ra vi phạm, quản lý đất đai thiếu chặt chẽ và để phát sinh tình trạng lấn chiếm đất kéo dài.