Sức mạnh hệ thống tên lửa phòng không S-300 của Nga

S-300 là "họ" hệ thống tên lửa đất đối không tầm xa do Tổ hợp NPO Almaz nghiên cứu phát triển, được Liên Xô triển khai lần đầu vào cuối những năm 1970.

Ban đầu, S-300 được sử dụng để đánh chặn các phương tiện tập kích đường không như máy bay, tên lửa có cánh và tên lửa hành trình. Các phiên bản gần đây, S-300 còn có khả năng đánh chặn tên lửa đạn đạo, máy bay tiêm kích tàng hình, các mục tiêu bay thấp... Theo đánh giá của các chuyên gia quân sự thế giới, S-300 là một trong những hệ thống tên lửa phòng không đánh chặn hiệu quả nhất thế giới hiện nay.

{keywords}
Tổ hợp phòng không S-300 gồm xe radar và xe chở tên lửa. Ảnh : Military Todays

Các biến thể của S-300 được chia thành dòng P phòng không mặt đất, dòng V đánh chặn tên lửa hành trình, dòng F phòng không trên tàu. Trong đó, phiên bản thu hút sự quan tâm của giới quân sự và được sử dụng rộng rãi nhất của dòng P là hệ thống S-300PMU mới.

S-300PMU

Được NATO gọi là SA-10, S-300PMU là hệ thống tên lửa đối không phóng thẳng đứng, sử dụng động cơ rốc-két nguyên liệu rắn; được trang bị đầu đạn nổ mảnh có đương lượng nổ 100kg với ngòi nổ cận đích; độ cao tác chiến hiệu quả từ 25-30.000m; cự li tác chiến tối đa 90.000m.

S-300PMU nặng 1.480kg, dài 7m, đường kính thân 0,45m, tốc độ bay 50-120 m/giây, thời gian triển khai 5 phút, thời gian thu hồi 5 phút; vận tốc di chuyển của xe trên đường nhựa 60 km/giờ, đường dã chiến 30 km/giờ; khả năng hành trình liên tục 500km; thời gian sử dụng 10 năm; số tên lửa dẫn đường đồng thời 12; kíp trắc thủ 6 người.

Tên lửa có khả năng đồng thời tiến công tiêu diệt nhiều mục tiêu trên không và đối phó với các loại máy bay hiện đại từ tầm thấp đến tầm cao, tên lửa hành trình, tên lửa đạn đạo chiến thuật và một số kiểu tên lửa đạn đạo chiến lược trong mọi điều kiện thời tiết ngày, đêm...

Hệ thống S-300PMU có 2 phiên bản, sử dụng cho nội địa SA-10A và cho xuất khẩu SA-10B.

SA-10A gồm 1 tổ hợp tên lửa, 1 trạm chỉ huy, 1 trung tâm kiểm soát tác chiến, radar bắt mục tiêu 3 chiều, radar dạng pha đa năng I FLAP LID với chùm tia số hóa để quét vào những mục tiêu kiên cố, 12 ống phóng đặt trên hệ thống phóng container. Phương tiện kéo là xe tải 6x6 KrAZ-260V.

SA-10B gồm 4 ống phóng, được lắp đặt và phóng thẳng đứng trên khung gầm xe tải 8x8 MAZ-7910. Mỗi tổ hợp SA-10B gồm radar tác chiến kết hợp FLAP LID-B, radar quét mục tiêu 3600 3 chiều CLAM SHELL, 1 trạm chỉ huy - kiểm soát và bộ phận đảm bảo. Khi cơ động, hệ thống phóng lắp đặt ở vị trí nằm ngang.

Radar tác chiến kết hợp FLAP LID-B có ăng-ten mạng phẳng với diện tích 2,75m2; khi di chuyển ăng-ten này ở tư thế ngang. Đây là loại radar có khả năng đồng thời bắt được 6 mục tiêu. Khi phóng, sẽ dành 2 tên lửa cho mỗi mục tiêu để tăng khả năng tiêu diệt, thời gian khẩu đội triển khai chiến đấu 5 phút.

S-300PMU-2

NATO gọi là SA-20B. So với S-300PMU-1, phiên bản S-300PMU-2 có ưu điểm vượt trội nhờ sử dụng loại tên lửa mới 48N6E2, có thể tiêu diệt các loại tên lửa đạn đạo tầm trung, các loại máy bay chiến đấu ở cự li 200km; khả năng phát hiện mục tiêu lớn hơn nhờ sử dụng thiết bị chỉ thị mục tiêu độc lập RLS 96LE.

S-300PMU-2 còn có thể bắn được cả các loại đạn tên lửa 48H6E, 48H6E2... của S-300PMU-1, đảm bảo khả năng kết nối vào bất kỳ hệ thống phòng không nào.

S-300PMU-3 (thường gọi là S-400)

NATO gọi là SA-20, là loại vũ khí phòng không tầm xa và chống tên lửa chiến trường thế hệ mới được phát triển trên cơ sở hệ thống tên lửa S-300PMU.

Những ưu điểm vượt trội gồm: tính năng tác chiến hoàn toàn tự động; hoạt động trong mọi điều kiện thời tiết; có khả năng đánh chặn các mục tiêu trên không từ cự li 400km như các loại máy bay tàng hình, máy bay chiến lược và chiến thuật, tên lửa chiến thuật, tên lửa đạn đạo chiến thuật, tên lửa đạn đạo tầm trung, các hệ thống đối kháng điện tử, các phương tiện trinh sát...

Thành phần S-400 gồm: Trạm chỉ huy, radar cảnh giới, radar mạng pha, 8 tổ hợp tên lửa phòng không với 12 ống phóng, 2 tổ hợp tên lửa đất đối không, tổ hợp hỗ trợ kỹ thuật và các trạm bảo dưỡng...

Hiện nay, trên thế giới khoảng 20 quốc gia, vùng lãnh thổ đã trang bị và triển khai hệ thống S-300. Trong đó, Nga là nước dẫn đầu về sở hữu loại vũ khí này. Dự kiến, đến năm 2025, quân đội Nga sẽ thay thế toàn bộ số hệ thống S-300 bằng các hệ thống S-400, S-500 và Pansir-S thế hệ mới, có khả năng tiến công các mục tiêu ngoài đường chân trời, tên lửa đạn đạo chiến thuật, tên lửa hành trình, máy bay hiện đại và thiết bị gây nhiễu... trong mọi điều kiện thời tiết.

Việc cải tiến những phần cơ bản sẽ thực hiện từ các thiết bị điện tử của hệ thống. Điều này sẽ cho phép hệ thống tên lửa có khả năng quan sát xa hơn, cao hơn và phản ứng linh hoạt hơn, mở rộng phạm vi và tầm bắn đến các mục tiêu trong vũ trụ.

Hệ thống tên lửa phòng không thế hệ mới sẽ được kết hợp với các yếu tố phòng thủ trên không, phòng thủ tên lửa và phòng thủ vũ trụ. Kế hoạch này đang được Viện thiết kế Almaz và Phòng thiết kế chế tạo máy Fakel của Nga thực hiện.

Nguyên Phong

Uy lực ‘người máy tự động hóa’ của quân đội Nga

Uy lực ‘người máy tự động hóa’ của quân đội Nga

Bộ Quốc phòng Nga cho biết, nước này sẽ sớm đưa hệ thống người máy chiến đấu Uran-9 vào biên chế quân đội.

Tiêm kích 'đại bàng' Mỹ diệt mục tiêu xa nhất trong lịch sử

Tiêm kích 'đại bàng' Mỹ diệt mục tiêu xa nhất trong lịch sử

Một máy bay chiến đấu F-15C của Không quân Mỹ đã bắn hạ một mục tiêu không đối đất được xem là từ khoảng cách xa nhất trong lịch sử.

tin nổi bật

Hình ảnh pháo tự hành Đức viện trợ ‘ẩn nấp’ ở miền đông Ukraine

Theo truyền thông Đức, pháo tự hành Panzerhaubitze 2000 (PzH-2000) của nước này vừa chuyển cho Ukraine hồi tuần trước đã có mặt ở vùng Donbass.

Video quân Nga giao tranh với lính châu Âu và Gruzia ở Ukraine

Theo Bộ Quốc phòng Nga, cuộc giao tranh trên xảy ra ở khu vực gần thành phố Lysychansk, Ukraine.

Rộ tin pháo tự hành Pháp viện trợ cho Ukraine bị Nga thu giữ

Theo giới chức Pháp, ít nhất hai hệ thống pháo Caesar của nước này viện trợ cho Ukraine đã bị quân đội Nga thu giữ gần đây.

Một đơn vị thủy quân lục chiến Ukraine mất 80% quân ở Donbass

Một chỉ huy đơn vị thủy quân lục chiến Ukaine cho biết, 80% thành viên thuộc đơn vị đã không thể tiếp tục thực hiện nhiệm vụ tại Donbass.

Kiev rung chuyển vì tên lửa tấn công, G7 ra lệnh cấm vận vàng Nga

Một số tên lửa Nga được ghi nhận đã đánh trúng các tòa nhà tại Kiev, rất nhiều vụ hỏa hoạn đã được ghi nhận sau vụ việc. Trong khi đó, lãnh đạo các nước G7 sẽ ra lệnh cấm vận vàng Nga.

Ông Zelensky hứa giành lại thành phố đã mất

Sau khi Nga giành quyền kiểm soát Severodonetsk, Tổng thống Zelensky hứa sẽ giành lại những thành phố đã mất. Chính phủ Anh cũng sẵn sàng viện trợ thêm cho 525 triệu USD cho Kiev.

'Sát thủ vô hình' trong chiến dịch quân sự đặc biệt của Nga ở Ukraine

Chiến sự Nga-Ukraine là lớn nhất tại châu Âu kể từ Thế chiến 2 và hình thức tác chiến đã thay đổi rất nhiều từ khi lực lượng Đồng minh đánh bại quân Đức Quốc xã.

Đổ nát ở thành phố miền đông Ukraine, Kiev lệnh rút quân khỏi 'chảo lửa' Severodonetsk

Một đoạn video mới công bố đã cho thấy cảnh đổ nát ở trung tâm thành Popasna thuộc tỉnh Luhansk, vùng Donbass, miền đông Ukraine.

Ukraine chính thức nhận tư cách ứng viên EU, Mỹ viện trợ thêm cho Kiev

Hội đồng châu Âu đã chính thức công nhận tư cách ứng viên Liên minh châu Âu (EU) của Ukraine, nhưng đồng thời họ cũng đứng trước khả năng phải rút quân khỏi Lysychansk.

Ông Zelensky nói EU là tương lai của Ukraine, Nga nói khủng hoảng ngũ cốc do Kiev

Tổng thống Zelensky nói EU là tương lai mà Ukraine đã chọn. Trong khi đó, Ngoại trưởng Nga nói rằng cuộc khủng hoảng ngũ cốc là do Kiev gây nên.

Chiến sự Nga - Ukraine ở Donbass bước vào cao trào

Cố vấn của Tổng thống Ukraine nói, giao tranh giành quyền kiểm soát hai thành phố Severodonetsk và Lysychansk đang bước vào cao trào. Trong vài ngày qua, Nga đã giành thêm nhiều khu định cư.

Nga công bố video tấn công trạm radar Mỹ chuyển cho Ukraine

Theo phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Nga Igor Kornasenkov, loại radar Mỹ chuyển cho Ukraine vừa bị họ phá hủy tên là AN/TPQ-36.

Cận cảnh lựu pháo Mỹ chuyển cho Ukraine bị Nga phá hủy

Theo giới chức quân sự Nga, binh sĩ nước này thời gian gần đây đã phá hủy ít nhất 10 lựu pháo M777 và 20 xe quân sự mà phương Tây cung cấp cho Ukraine.

Lý do phi công Ukraine nhắm bắn tên lửa 'vụng về'

Việc thiếu đi các thiết bị dẫn đường hiện đại khiến phi công Ukraine phải sử dụng cách thức phóng tên lửa từ những năm 1940, tạo ra những quỹ đạo 'vụng về' và không đảm bảo độ chính xác.

Ông Putin hé lộ thời điểm đưa tên lửa tân tiến nhất vào chiến đấu

Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố, mẫu tên lửa đạn đạo liên lục địa (ICBM), có khả năng mang đầu đạn hạt nhân Sarmat tân tiến nhất của nước này sẽ bắt đầu tham gia nhiệm vụ chiến đấu vào cuối năm nay.