Năm học mới đã chính thức bắt đầu, cũng là lúc trên nhiều tuyến phố xuất hiện ngày càng nhiều học sinh cấp 2, cấp 3 tự điều khiển xe đến trường. Trong đó, không ít em sử dụng xe máy trên 50cc, loại phương tiện đòi hỏi người điều khiển phải có giấy phép lái xe (GPLX) phù hợp theo quy định.
Đáng lo ngại hơn, tình trạng học sinh không đội mũ bảo hiểm, vượt đèn đỏ, chở quá số người, thậm chí lạng lách, đánh võng vẫn diễn ra ở một số nơi. Những hành vi tưởng như nhất thời này không chỉ đặt chính các em vào nguy cơ tai nạn mà còn tiềm ẩn hiểm họa cho những người cùng tham gia giao thông.
Điều 59 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ năm 2024 đã quy định rõ độ tuổi, sức khỏe của người điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ, trong đó có mô tô, xe gắn máy. Cụ thể:
- Người đủ 16 tuổi trở lên được điều khiển xe gắn máy (động cơ đốt trong dung tích xy-lanh không quá 50cc, động cơ điện công suất không quá 4kW);
- Người đủ 18 tuổi trở lên được cấp GPLX hạng A1, A, B1, B, C1, được cấp chứng chỉ bồi dưỡng kiến thức pháp luật về giao thông đường bộ để điều khiển xe máy chuyên dùng tham gia giao thông đường bộ;...
Như vậy, theo quy định hiện hành, người dưới 16 tuổi tuyệt đối không được phép điều khiển bất kỳ loại xe máy nào. Trong khi đó, nhóm từ 16 đến dưới 18 tuổi chỉ được lái xe có dung tích xi-lanh phù hợp theo quy định của pháp luật. Mọi hành vi vi phạm đều có thể bị lực lượng chức năng xử lý nghiêm, thậm chí phạt nặng nếu gây hậu quả.
Nghị định 168/2024/NĐ-CP, quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ, theo đó mức xử phạt với hành vi này đã được siết chặt hơn so với trước đây.
Theo khoản 1 Điều 18 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, đối với người từ 14 đến dưới 16 tuổi điều khiển xe mô tô sẽ bị phạt cảnh cáo.
Với người từ 16 đến dưới 18 tuổi điều khiển xe có dung tích xi-lanh từ 50cc trở lên hoặc xe điện có công suất động cơ điện từ 4kW trở lên bị phạt từ 400-600 nghìn đồng (theo khoản 4 Điều 18 Nghị định 168/2024/NĐ-CP).
Dù mức phạt đối với thiếu niên điều khiển xe không tăng, chủ yếu chỉ ở mức cảnh cáo, nhưng đáng chú ý, phụ huynh hoặc chủ xe giao phương tiện cho người chưa đủ điều kiện điều khiển sẽ bị xử lý rất nghiêm theo quy định mới.
Cụ thể, Điều Nghị định 168/2024/NĐ-CP quy định phạt tiền từ 8-10 triệu đồng đối với cá nhân, từ 16-20 triệu đồng đối với tổ chức giao xe cho người không đủ điều kiện điều khiển (chưa đủ tuổi, không có GPLX...). Mức phạt trước đây là 800 nghìn đến 2 triệu đồng đối với cá nhân, từ 1,6-4 triệu đồng đối với tổ chức.
Ngoài ra, nếu việc giao xe máy dẫn đến tai nạn giao thông gây hậu quả nghiêm trọng, người trực tiếp giao xe có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 264 Bộ luật Hình sự 2015, với mức phạt tù đến 3 năm tùy mức độ thiệt hại.
Theo các chuyên gia, việc tăng cường xử lý học sinh chưa đủ tuổi điều khiển xe máy, đồng thời xử phạt người giao phương tiện cho các em theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP là cần thiết, nhất là khi năm học mới chính thức bắt đầu. Tuy nhiên, để hạn chế tình trạng học sinh vi phạm giao thông, chế tài xử phạt chỉ là một phần của giải pháp.
Trách nhiệm trước hết thuộc về mỗi gia đình trong việc lựa chọn phương tiện phù hợp, không giao xe cho con khi chưa đủ điều kiện và thường xuyên nhắc nhở các em tuân thủ luật giao thông. Nhà trường cũng cần tăng cường giáo dục kỹ năng, ý thức chấp hành pháp luật cho học sinh, đồng thời phối hợp với phụ huynh trong việc quản lý việc đi lại của các em.
Về phía xã hội, việc xây dựng môi trường giao thông an toàn, tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm và nâng cao ý thức cộng đồng cũng đóng vai trò quan trọng.
Chỉ khi gia đình, nhà trường và toàn xã hội cùng chung tay, việc bảo đảm an toàn giao thông cho học sinh mới có thể trở thành một thói quen bền vững, thay vì chỉ được chú ý mỗi khi xảy ra tai nạn hoặc vi phạm.
Bạn có góc nhìn (hoặc có trải nghiệm) nào về vấn đề trên? Hãy chia sẻ bài viết về Báo VietNamNet theo email: otoxemay@vietnamnet.vn. Các nội dung phù hợp sẽ được đăng tải. Xin cảm ơn!
.svg){kind=icon}
