Công ty TNHH bảo hiểm nhân thọ Prudential Việt Nam vừa công bố báo cáo tài chính riêng năm 2025 với thông tin đáng chú ý liên quan tới nghĩa vụ thuế. Theo đó, doanh nghiệp này phải nộp bổ sung hơn 135 tỷ đồng tiền thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) vào ngân sách nhà nước do các vi phạm về thuế phát sinh trong các năm trước.

Cụ thể, trong phần “Chi phí thuế TNDN”, Prudential Việt Nam ghi nhận khoản “Thuế TNDN trích thêm cho các năm trước” trị giá 135,09 tỷ đồng. Doanh nghiệp cho biết khoản tiền này đã được nộp vào ngân sách nhà nước ngày 6/11/2025 theo Quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế do Chi cục Thuế doanh nghiệp lớn ban hành ngày 29/10/2025.

Quyết định xử phạt được đưa ra trên cơ sở kết quả kiểm tra thuế và biên bản kiểm tra đối với các năm tài chính kết thúc vào cuối năm 2023 và 2024. Ngoài khoản xử phạt nêu trên, Prudential Việt Nam cho biết hiện vẫn đang chờ hướng dẫn chính thức từ cơ quan có thẩm quyền liên quan tới một số khoản chi phí khác.

Prudential135tythue 2025 PD.jpg
Prudential Việt Nam phải nộp hơn 135 tỷ đồng vào ngân sách do vi phạm. Nguồn: BCTC

Trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ, Prudential từng là một trong những doanh nghiệp dẫn đầu thị trường về doanh thu và độ phủ thương hiệu. Tuy nhiên, vài năm gần đây, doanh nghiệp này cũng đối mặt với xu hướng sụt giảm doanh thu bảo hiểm giống nhiều công ty cùng ngành.

Theo báo cáo tài chính, doanh thu từ hoạt động kinh doanh bảo hiểm của Prudential Việt Nam năm 2025 giảm xuống còn 19.576 tỷ đồng, thấp hơn đáng kể so với mức 23.251 tỷ đồng của năm 2024. Nếu nhìn xa hơn, doanh thu thuần hoạt động kinh doanh bảo hiểm của doanh nghiệp này năm 2023 đạt gần 26.594 tỷ đồng, còn năm 2022 lên tới gần 30.558 tỷ đồng.

Không chỉ doanh thu giảm, Prudential Việt Nam còn ghi nhận khoản lỗ gộp từ hoạt động kinh doanh bảo hiểm lên tới 1.582 tỷ đồng trong năm 2025. Dù vậy, doanh nghiệp vẫn báo lãi sau thuế 3.870 tỷ đồng, tăng khoảng 41% so với năm trước nhờ doanh thu hoạt động tài chính tăng mạnh.

Ông lớn từng lãi đột biến

Trước đó, năm 2024 Prudential Việt Nam lãi 2.737 tỷ đồng; năm 2023 lãi 3.114 tỷ đồng và năm 2022 lãi 3.637 tỷ đồng. Đặc biệt, năm 2022 doanh nghiệp từng ghi nhận mức tăng trưởng lợi nhuận đột biến, gấp khoảng 7,7 lần so với năm trước đó và đứng đầu thị trường bảo hiểm nhân thọ.

Theo báo cáo của Mirae Asset Việt Nam công bố hồi tháng 3/2023, trong giai đoạn 2015-2022, thị phần doanh thu của nhóm 5 doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ lớn nhất thị trường khá ổn định, bao gồm Bảo Việt Life, Dai-ichi Life, Prudential, Manulife và AIA. Đây là nhóm bỏ xa phần còn lại của thị trường.

Báo cáo tài chính năm 2022 cho thấy Bảo Việt Life dẫn đầu với doanh thu bảo hiểm đạt 41.677 tỷ đồng. Prudential xếp thứ hai với doanh thu 31.502 tỷ đồng. Manulife đứng thứ ba với 26.835 tỷ đồng, tiếp theo là Dai-ichi Life với 21.825 tỷ đồng và AIA đạt 17.808 tỷ đồng.

Giai đoạn tăng trưởng nóng của thị trường bảo hiểm nhân thọ gắn liền với sự bùng nổ của mô hình hợp tác phân phối bảo hiểm qua ngân hàng, còn gọi là bancassurance. Các doanh nghiệp bảo hiểm đã ký hàng loạt hợp đồng độc quyền với ngân hàng nhằm khai thác tệp khách hàng lớn có sẵn.

Prudential từng hợp tác phân phối độc quyền với nhiều ngân hàng như MSB, SeABank và VIB. Trong khi đó, Dai-ichi Life hợp tác với SHB và Sacombank; Manulife bán bảo hiểm qua Techcombank và VietinBank; còn AIA bắt tay với VPBank và OCB.

Nhờ hàng chục triệu khách hàng ngân hàng, doanh thu bảo hiểm nhân thọ đã tăng trưởng rất nhanh, nhiều doanh nghiệp vượt mốc doanh thu tỷ USD. Đổi lại, các ngân hàng cũng thu được khoản phí trả trước rất lớn từ các hợp đồng hợp tác độc quyền với công ty bảo hiểm.

Tuy nhiên, mô hình bancassurance cũng trở thành tâm điểm của hàng loạt tranh cãi trong vài năm gần đây. Thị trường liên tục xuất hiện các phản ánh về tình trạng nhân viên ngân hàng tư vấn không đầy đủ hoặc gây hiểu nhầm giữa sản phẩm tiết kiệm và bảo hiểm nhân thọ.

Hệ quả là doanh thu khai thác mới của ngành bảo hiểm nhân thọ liên tục giảm trong những năm gần đây. Nhiều khách hàng trở nên thận trọng hơn khi tiếp cận các sản phẩm bảo hiểm, đặc biệt là các sản phẩm được bán qua ngân hàng.

Trong bối cảnh thị trường gặp nhiều khó khăn, việc một doanh nghiệp bảo hiểm lớn như Prudential Việt Nam bị xử phạt thuế và phải nộp bổ sung hơn 135 tỷ đồng càng thu hút sự chú ý của dư luận. Vụ việc cũng cho thấy cơ quan quản lý đang siết chặt hoạt động thanh kiểm tra đối với các doanh nghiệp có quy mô lớn nhằm tăng tính minh bạch và hạn chế thất thu ngân sách nhà nước.