Apple được thành lập với tên Apple Computer, Inc. vào năm 1976 nhằm tiếp thị và bán máy tính để bàn Apple I. Công ty chủ yếu tập trung vào máy tính trong thập niên 1990, nhưng mọi thứ thay đổi khi họ ra mắt iPod vào năm 2001. Điều đó dẫn đến sự ra đời của iPhone vào năm 2007 và Apple ngày nay được biết đến với nhiều dòng sản phẩm khác nhau.

Trong phần lớn lịch sử, Steve Jobs là nhân vật dẫn dắt Apple, nhưng ông qua đời ở tuổi 56 sau thời gian dài chiến đấu với ung thư tuyến tụy. Hiện công ty do Tim Cook - CEO đầu tiên của một công ty thuộc Fortune 500 công khai là người đồng tính - lãnh đạo từ sau khi Jobs qua đời năm 2011, với phong cách quản lý khác biệt.

Tên Apple bắt nguồn từ trái cây

Có nhiều lời giải thích về việc vì sao công ty mang tên Apple. Tuy nhiên, sự thật đơn giản là cái tên này lấy từ trái táo do Steve Jobs yêu thích loại quả này. Ông từng theo chế độ ăn chỉ gồm trái cây trong một số giai đoạn cuộc đời, kể cả sau khi mắc ung thư tuyến tụy. CNN cho biết Jobs từng nói với người viết tiểu sử Walter Isaacson rằng cái tên “vui vẻ, sinh động và không đáng sợ”, phù hợp với một công ty mới thành lập.

Theo Steve Wozniak - đồng sáng lập Apple cùng Jobs, cái tên được lấy cảm hứng từ chuyến thăm một vườn táo ở Oregon. Tuy nhiên, ông cũng nói vườn táo đó thực chất có thể là một dạng cộng đồng sinh hoạt. Dù vậy, chuyến đi này cùng thói quen ăn trái cây của Jobs đã tạo cảm hứng cho cái tên Apple.

Ngoài ra, Apple từng có tranh chấp kéo dài nhiều năm với Apple Corps - công ty quản lý của The Beatles. Hai bên đều dùng tên Apple và logo có hình quả táo, dẫn đến tranh chấp thương hiệu. Vụ việc kết thúc năm 2007 khi Apple Inc. mua lại toàn bộ quyền liên quan đến thương hiệu Apple.

apple bloomberg
Bên trong một cửa hàng Apple Store. Ảnh: NYT

Người đồng sáng lập thứ ba bán cổ phần với giá 800 USD

Trong khi Steve Jobs và Steve Wozniak trở thành những cái tên nổi tiếng, Apple còn có một đồng sáng lập thứ ba nhưng ông đã rời công ty rất sớm và sau này mất đi hàng tỷ USD.

Ronald Wayne làm việc tại Atari cùng Jobs và Wozniak, nên ông tham gia vào các cuộc thảo luận ban đầu về công ty. Ông lớn tuổi hơn hai người còn lại, thường được xem là “người trưởng thành trong phòng”. 

Wayne được trao 10% cổ phần để làm người hòa giải trong các quyết định kinh doanh. Ông còn soạn thảo thỏa thuận hợp tác đầu tiên, thiết kế logo ban đầu có hình Isaac Newton và viết tài liệu hướng dẫn Apple I.

Tuy nhiên, chỉ vài ngày sau khi thành lập, Wayne rời công ty vì lo ngại rủi ro. Ông được trả 800 USD để từ bỏ 10% cổ phần. Nếu giữ lại, số cổ phần đó ngày nay trị giá hàng tỷ USD. Dù vậy, Wayne nói ông không hối tiếc vì đó là quyết định đúng với thông tin lúc bấy giờ.

Apple là công ty thứ ba được đề xuất iPod

Dù iPod gắn liền với Apple, ý tưởng này ban đầu đã bị hai công ty khác từ chối trước khi đến tay Apple.

Tony Fadell là người đứng sau ý tưởng iPod. Sau khi làm việc tại General Magic và Philips, ông muốn tạo một máy nghe nhạc MP3 tốt hơn. Ông đề xuất ý tưởng với RealNetworks nhưng bị từ chối, sau đó tiếp tục bị Philips từ chối. Cuối cùng, ông tìm đến Apple và được chấp nhận. Ông làm việc độc lập và dẫn dắt nhóm tạo ra nguyên mẫu iPod.

Sản phẩm này kết hợp với iTunes đã tạo nên bước ngoặt lớn, bán được hàng trăm triệu chiếc. iPod cũng mở đường cho iPhone, giúp Apple trở thành thương hiệu toàn cầu. Sau này Fadell rời Apple và đồng sáng lập Nest Labs, công ty sau đó được Google mua lại.

Apple I được bán với giá 666,66 USD

Máy tính đầu tiên của Apple - Apple I - ra mắt năm 1976 với mức giá kỳ lạ: 666,66 USD. Con số này tương đương hơn 3.000 USD ngày nay và cũng gây nhiều tranh cãi vì “666” thường được xem là “con số của quỷ” trong Kitô giáo.

Tuy nhiên, theo Steve Wozniak, đây hoàn toàn không liên quan đến tôn giáo. Ông chỉ đơn giản thích các con số lặp lại. Giá bán thực chất được tính toán từ chi phí: giá sỉ là 500 USD, nên giá bán lẻ được cộng thêm khoảng 30%.

Logo đầu tiên của Apple có Isaac Newton

Logo Apple đã thay đổi nhiều lần. Logo đầu tiên do Ronald Wayne thiết kế năm 1976 có hình Isaac Newton ngồi dưới cây táo, liên quan đến câu chuyện quả táo rơi giúp ông khám phá ra trọng lực.

Logo này chỉ tồn tại một năm. Steve Jobs cho rằng nó quá cổ điển và khó sử dụng ở kích thước nhỏ, nên đã thuê nhà thiết kế Rob Janoff tạo logo mới: hình quả táo cắn dở. Ban đầu logo có màu cầu vồng, sau đó được đơn giản hóa thành các màu đơn sắc như xám, bạc và trắng.

Apple là công ty đầu tiên đạt vốn hóa 1 nghìn tỷ USD

Năm 2018, Apple trở thành công ty tư nhân đầu tiên đạt vốn hóa 1 nghìn tỷ USD, sau 42 năm thành lập.

Giá cổ phiếu của Apple tăng gấp bốn lần từ khi Tim Cook tiếp quản năm 2011. Khi cổ phiếu đạt 207,05 USD, Apple chính thức chạm mốc 1 nghìn tỷ USD.

Một số ý kiến cho rằng PetroChina từng đạt mốc này trước, nhưng do chỉ có 2% cổ phiếu được giao dịch nên không được tính chính xác. 

Apple sa thải Steve Jobs năm 1985

Dù là đồng sáng lập công ty, Steve Jobs đã bị Apple sa thải vào năm 1985. Trớ trêu thay, chính Jobs là người đã tuyển dụng người sau này sa thải mình. Đó là John Sculley, CEO của PepsiCo, được đưa về làm CEO của Apple vì hội đồng quản trị cho rằng Jobs chưa sẵn sàng đảm nhận vị trí này. Jobs bị sa thải sau khi xảy ra mâu thuẫn với hội đồng quản trị, trong bối cảnh hai sản phẩm của Apple là Macintosh và Lisa không đạt được kỳ vọng.

Tuy nhiên, Jobs đã quay trở lại Apple vào năm 1997 sau khi công ty mua lại NeXT - doanh nghiệp mà ông thành lập sau khi bị buộc rời khỏi Apple 12 năm trước đó. Hội đồng quản trị bổ nhiệm Jobs làm CEO và trên cương vị này, ông đóng vai trò then chốt trong việc vực dậy Apple.

Jobs tiếp tục gắn bó với Apple từ năm 1997 cho đến khi qua đời vì ung thư tuyến tụy vào năm 2011. Vào thời điểm ông mất, Apple đã trở thành một tập đoàn hàng đầu thế giới, với những sản phẩm mới mẻ và đột phá giúp thương hiệu này trở nên quen thuộc với mọi gia đình. 

Steve Jobs chỉ nhận lương 1 USD/năm

Sau khi quay lại Apple, Steve Jobs chỉ nhận mức lương tượng trưng 1 USD/năm trong hơn một thập kỷ.

Ông vẫn sở hữu hàng triệu cổ phiếu Apple và giá trị tài sản tăng mạnh theo thời gian. Việc nhận lương 1 USD mang tính biểu tượng, không phải vì ông không có thu nhập.

Sản phẩm Apple thường hiển thị 9:41

Hình ảnh sản phẩm Apple thường hiển thị thời gian 9:41. Lý do bắt nguồn từ buổi ra mắt iPhone năm 2007, khi sản phẩm được công bố khoảng 40 phút sau khi sự kiện bắt đầu lúc 9:00 sáng. Do đó, thời gian hiển thị là 9:41.

Ban đầu có một số hình ảnh là 9:42, nhưng 9:41 đã trở thành tiêu chuẩn cho các sản phẩm Apple từ đó đến nay.

(Theo SlashGear)