
Cũng giống như dầu động cơ, dầu hộp số có nhiệm vụ bôi trơn, làm mát và đảm bảo các chi tiết bên trong hộp số hoạt động trơn tru khi xe sang số, tăng tốc hay vận hành trong thời gian dài. Điểm khác biệt là dầu hộp số không cần thay thường xuyên như dầu động cơ. Với nhiều dòng xe, chu kỳ thay dầu hộp số có thể lên tới 60.000-100.000km, thậm chí lâu hơn nếu điều kiện sử dụng lý tưởng.

Chính vì "ít được để ý" nên khi mức dầu hộp số tụt xuống thấp, nhiều chủ xe chỉ phát hiện khi đã xuất hiện mùi ngọt khét, vết dầu màu đỏ hoặc nâu sẫm dưới gầm xe. Đây là dấu hiệu rõ ràng cho thấy hệ thống hộp số đang bị rò rỉ.
Việc tiếp tục lái xe trong tình trạng thiếu dầu là một trong những sai lầm nghiêm trọng nhất, bởi nó có thể khiến hộp số quá nhiệt, mài mòn nhanh và hỏng hoàn toàn. Nếu xử lý chậm trễ, rò rỉ dầu hộp số có thể dẫn tới hư hỏng nghiêm trọng, kéo theo chi phí sửa chữa lên tới hàng chục, thậm chí hàng trăm triệu đồng tại Việt Nam.
Dưới đây là 3 nguyên nhân phổ biến nhất gây rò rỉ dầu hộp số mà người dùng ô tô cần đặc biệt lưu ý.
Các-te dầu hộp số bị mòn hoặc hư hỏng
Các-te dầu hộp số (hay còn gọi là nắp đáy dầu hộp số) là bộ phận bằng kim loại, đóng vai trò như "bể chứa" dầu hộp số. Trong điều kiện vận hành bình thường, chi tiết này có độ bền cao và có thể sử dụng trong nhiều năm.

Dù bộ phận này được thiết kế bền bỉ, nhưng không phải "bất khả xâm phạm". Thói quen lái xe thiếu cẩn trọng, thường xuyên leo vỉa hè, đi qua ổ gà hoặc gờ giảm tốc ở tốc độ cao có thể khiến các-te dầu hộp số bị móp, nứt hoặc biến dạng.
Ngoài ra, với những xe đã sử dụng lâu năm, gỉ sét cũng là nguyên nhân âm thầm làm nắp đáy dầu hộp số xuống cấp, dẫn tới rò rỉ. Nếu phát hiện dầu rò rỉ dưới gầm xe, khu vực gần động cơ và hộp số, các-te dầu là thứ nên kiểm tra đầu tiên.
Trong nhiều trường hợp, các-te dầu bị rò rỉ do lắp đặt không đúng cách sau khi bảo dưỡng. Tuy nhiên, nếu đã nứt hoặc hư hỏng nặng, giải pháp an toàn nhất là thay mới càng sớm càng tốt. Người có kinh nghiệm kỹ thuật có thể tự thay, nhưng với đa số người dùng, đưa xe tới xưởng vẫn là lựa chọn an toàn hơn.
Gioăng các-te dầu bị lão hóa hoặc lắp sai kỹ thuật
Gioăng các-te dầu đóng vai trò làm kín, ngăn dầu hộp số rò rỉ ra ngoài. Đây là chi tiết nhỏ nhưng cực kỳ quan trọng. Gioăng thường được làm từ cao su chịu nhiệt hoặc vật liệu tổng hợp, có khả năng làm kín tốt trong điều kiện nhiệt độ và áp suất cao. Tuy vậy, theo thời gian, gioăng có thể bị chai cứng, nứt hoặc rách, làm mất khả năng làm kín, từ đó gây rò rỉ dầu.

Ngoài yếu tố hao mòn tự nhiên, lỗi lắp đặt cũng là nguyên nhân phổ biến. Tái sử dụng gioăng cũ, siết bu-lông quá lực, hoặc lắp không đều tay đều có thể khiến gioăng mất khả năng làm kín. Đây là những sai sót tưởng chừng nhỏ nhưng hậu quả không hề nhỏ.
Ban đầu, vết rò rỉ có thể chỉ nhẹ, chưa ảnh hưởng ngay đến khả năng vận hành. Nhưng nếu bỏ qua, người lái sẽ sớm nhận thấy mùi khét, tiếng ồn lạ, sang số khó hoặc cần số bị kẹt. Đó đều là những dấu hiệu cho thấy hộp số đang "kêu cứu". Nếu nghi ngờ gioăng bị lỗi, tốt nhất nên để thợ kiểm tra và xử lý dứt điểm.
Đường ống dẫn dầu hộp số bị hư hỏng
Hộp số có các đường ống dẫn dầu để làm mát, giúp tuần hoàn dầu và kiểm soát nhiệt độ hộp số ổn định khi vận hành. Các đường ống này được thiết kế có độ bền cao nhưng sự thay đổi nhiệt độ liên tục, bùn đất, đá văng và rung động vẫn có thể gây nứt, thủng hoặc gãy theo thời gian.

Khi đường ống dẫn dầu bị nứt hoặc thủng, dấu hiệu thường gặp là xe sang số nặng, hộp số nóng bất thường hoặc thấy dầu bám quanh các đường ống làm mát. Khi gặp tình trạng này, chủ xe không nên chần chừ, đưa xe đi kiểm tra ngay lập tức. Hỏng đường ống dẫn dầu có thể khiến dầu thất thoát nhanh, kéo theo nguy cơ cháy hoặc phá hủy hộp số.
Một số biện pháp "chữa cháy" tạm thời như cắt đoạn ống hỏng và dùng kẹp nối chỉ nên coi là giải pháp ngắn hạn. Về lâu dài, việc thay thế đúng chuẩn tại gara chuyên nghiệp vẫn là lựa chọn an toàn nhất.
Tóm lại, rò rỉ dầu hộp số không phải lúc nào cũng gây hỏng hóc ngay lập tức, nhưng đó là tín hiệu cảnh báo sớm mà người dùng không nên xem nhẹ. Phát hiện và xử lý kịp thời không chỉ giúp bảo vệ bộ phận đắt đỏ bậc nhất trên ô tô mà còn tiết kiệm đáng kể chi phí sửa chữa về sau.
Hãy để lại bình luận bên dưới hoặc chia sẻ bài viết về Báo VietNamNet theo email: otoxemay@vietnamnet.vn. Các nội dung phù hợp sẽ được đăng tải. Xin cảm ơn!
