Bạo lực bùng phát thử thách cách tiếp cận Israel của ông Biden

Tổng thống Mỹ Joe Biden không muốn bị cuốn vào cuộc xung đột kéo dài giữa Israel và Palestine mà định dựa vào các đối tác khu vực để chấm dứt tình trạng bạo lực tồi tệ nhất kể từ năm 2014.

Giữa lúc căng thẳng leo thang, với quân đội Nhà nước Do Thái bắn phá Dải Gaza còn các chiến binh Palestine phóng nã rocket về Israel, Washington đã cử Hady Amr - quan chức hàng đầu của Bộ Ngoại giao Mỹ - đi gặp các nhà lãnh đạo Israel và Palestine.

Chính quyền ông Biden đã liên hệ với Ai Cập, Qatar, Jordan, Tunisia, Ảrập Xêút và Các Tiểu vương quốc Ảrập Thống nhất (UAE) để cố gắng định hình một phản ứng khu vực.

{keywords}
Tổng thống Mỹ Joe Biden. Ảnh: EPA

Ngoại trưởng Antony Blinken, Cố vấn an ninh quốc gia Jake Sullivan và Bộ trưởng Quốc phòng Lloyd Austin của Mỹ đã tham gia vào các nỗ lực khu vực trước khi Tổng thống Biden cam kết hôm 12/5 rằng sẽ "giữ liên lạc cá nhân" với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.

Trao đổi với báo chí hôm sau đó, ông Blinken bày tỏ Mỹ "quan ngại sâu sắc về tình trạng bạo lực trên đường phố Israel".

"Người Israel và người Palestine xứng đáng tham gia các lễ kỷ niệm [tôn giáo] mà không phải lo sợ bạo lực. Chúng tôi tin người Israel và người Palestine xứng đáng được hưởng các biện pháp bình đẳng về tự do, an ninh, phẩm giá và thịnh vượng. Sự công nhận đó sẽ tiếp tục thúc đẩy cách tiếp cận của chúng tôi", người đứng đầu Bộ Ngoại giao Mỹ nói. 

Khi được hỏi liệu Thủ tướng Netanyahu có đang làm đủ để ngăn bạo lực leo thang hay không, Tổng thống Biden khẳng định ông chưa thấy "phản ứng thái quá nào" từ phía Israel. "Câu hỏi là làm thế nào. . . họ tiến tới mức mà có sự giảm bớt đáng kể các cuộc tấn công, đặc biệt là tấn công rocket bừa bãi vào các trung tâm dân cư", ông Biden nói. 

Nhưng có nhiều yếu tố nguy cơ cản trở bất kỳ nỗ lực nào của Mỹ nhằm chấm dứt cuộc khủng hoảng, trong đó có thực tế là Washington có rất ít đòn bẩy đối với Hamas, một tổ chức mà Mỹ liệt vào hàng khủng bố.

Aaron David Miller - nhà đàm phán về Ảrập-Israel làm việc trong nhiều chính quyền khác nhau của Mỹ  - nói rằng quan điểm không thích rủi ro của Tổng thống Biden sẽ được duy trì trừ khi có [thương vong hàng loạt] nào đó. . . và điều này thực sự xấu đi".

Tính đến 13/5, số người thiệt mạng ở Gaza lên đến 87, còn ở Israel là 7.

{keywords}
Xung đột leo thang, bộ binh Israel tấn công Gaza sớm 14/5 Ảnh: AP

Sự ủng hộ mạnh mẽ của lưỡng đảng ở Mỹ dành cho Israel đã chịu thử thách dưới thời Tổng thống Obama, và Thủ tướng Netanyahu có mối quan hệ thân thiết với Tổng thống Donald Trump, người đã mang lại nhiều lợi ích mạnh mẽ cho cho Israel.

Giờ đây, Tổng thống Mỹ đương nhiệm có mối quan hệ đa sắc thái với Thủ tướng Netanyahu.

Trong khi khôi phục viện trợ của Mỹ dành cho người tị nạn Palestine vốn đã bị cắt đứt bởi người tiền nhiệm, ông Biden cũng không thay đổi các quyết sách thời Trump, chẳng hạn như việc di dời đại sứ quán Mỹ đến Jerusalem hoặc đóng cửa văn phòng của Tổ chức Giải phóng Palestine ở Washington.

Tổng thống Biden không đồng tình với chính sách định cư của Israel ở Bờ Tây (mà hầu hết thế giới cũng coi là bất hợp pháp), nhưng ông lại phản đối yêu cầu từ một số nhân vật cánh tả của đảng Dân chủ rằng Mỹ nên tạo điều kiện hỗ trợ Israel theo cách đối xử với người Palestine.

"[Ông ấy] thiện cảm với Israel về cơ bản…", FT dẫn lời bình luận của Michael Makovsky - Chủ tịch Viện Do Thái về An ninh quốc gia Mỹ - một nhóm bảo thủ ủng hộ Israel. "Tôi đánh giá cao ông ấy… Tôi nghĩ ở đây [về các vấn đề Israel - Palestine], ông ấy tốt hơn so với chính quyền Obama. Họ không muốn có những mâu thuẫn công khai với Israel".   

Trong khi đó, một thành viên phái bộ Mỹ tại Liên Hợp Quốc tuyên bố Washington "ủng hộ một cuộc họp mở tại Hội đồng Bảo an vào đầu tuần tới nhằm tạo không gian cho các nỗ lực ngoại giao đang được tiến hành ở cấp cao nhất, để xuống thang căng thẳng và tiến tới ngừng bắn" ở Gaza.

Còn theo một nhân vật nắm rõ chính sách Israel của Tổng thống Biden, ở cấp độ riêng tư, giới chức Mỹ đang thúc giục Israel kiềm chế và làm rõ các mục tiêu của mình.

Mỹ đã cố gắng đi trên dây – lên án các cuộc tấn công của cả hai bên và phản đối việc trục xuất các gia đình Palestine ở Jerusalem, nhưng Hamas đã nã ít nhất 1.500 quả rocket về phía các thị trấn của Israel và đây được coi là một phép thử đối với cách tiếp cận này.

"Tư tưởng Hamas có thể bắn tên lửa vào Israel – với ông Biden, điều đó không những không chấp nhận được mà còn là sự xúc phạm", một quan chức cấp cao của Mỹ bình luận. "Nó làm thay đổi bối cảnh một cách cơ bản".

Trong khi những người tiến bộ muốn Tổng thống Biden chỉ định một đặc phái viên về cuộc xung đột Ảrập – Israel, chính quyền của ông muốn khôi phục vai trò quan trọng của Ai Cập – nước đã dàn xếp một số thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Hamas trong cuộc chiến 2014 – để giải quyết khủng hoảng. Cairo có đòn bẩy sẵn có vì nước này kiểm soát biên giới của mình với Dải Gaza.

Hôm 12/5, Jeremy Ben-Ami, chủ tịch của J Street, một nhóm ủng hộ người Do Thái tiến bộ - cáo buộc Mỹ "không đếm xỉa đến ngoại giao" và kêu gọi Washington đóng một vai trò "mạnh mẽ và tích cực hơn nữa". Vị này muốn chính quyền Biden đưa ra một thông điệp rõ ràng, dứt khoát rằng "những hành động khiêu khích ở Jerusalem vốn là nguồn cơn của tình trạng hiện nay phải chấm dứt". 

Thanh Hảo

Xung đột leo thang, bộ binh Israel tấn công vào Gaza

Xung đột leo thang, bộ binh Israel tấn công vào Gaza

Israel tuyên bố đã đưa quân đội vào Gaza lúc sáng sớm nay (14/5). Đây là một sự leo thang bạo lực lớn giữa người Israel và Palestine.

Cảnh tan hoang sau màn ăn miếng trả miếng Israel - Hamas

Cảnh tan hoang sau màn ăn miếng trả miếng Israel - Hamas

Cuộc xung đột tồi tệ nhất giữa Israel và Hamas trong 7 năm qua tiếp tục kéo dài đến đêm ngày 11/5.

tin nổi bật

FBI đột kích nhà ông Trump, sự khởi đầu của cơn bão chính trị?

Việc Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) bất ngờ đột kích, lục soát tư dinh của cựu Tổng thống Donald Trump ở Mar-a-Lago, bang Florida đã làm chấn động dư luận và gây sóng gió trên chính trường nước này.

Vì sao Nga không vô hiệu hóa hoàn toàn GPS ở Ukraine?

Nga thường xuyên gây nhiễu tín hiệu từ hệ thống định vị toàn cầu (GPS) trong chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine, nhưng không vô hiệu hóa chúng hoàn toàn.

Ông Trump có bị buộc tội sau khi FBI khám xét nhà riêng?

Các chuyên gia tư pháp cho rằng, ngay cả khi bị FBI khám xét, rất khó có chuyện ông Trump bị buộc tội theo Đạo luật Hồ sơ Tổng thống.

Xung đột Nga - Ukraine làm giảm tăng trưởng toàn cầu đến mức nào?

Khi công ty EIU công bố dự báo kinh tế toàn cầu hôm 15/2, GDP của thế giới được tin sẽ tăng 3,9% trong năm nay. Tuy nhiên, chỉ 9 ngày sau đó, chiến sự Nga - Ukraine bùng phát, kéo tụt mọi dự đoán.

Vì sao khí đốt của Mỹ không cứu nổi khủng hoảng năng lượng châu Âu?

Các biện pháp trừng phạt Moscow cùng việc Nga cắt giảm nguồn cung khí đốt đã khiến châu Âu lâm vào khủng hoảng năng lượng. Mỹ cố gắng lấp đầy khoảng thiếu hụt nhưng "lực bất tòng tâm".

Điểm nổi bật trong học thuyết hải quân mới được ông Putin phê duyệt

Tổng thống Nga Vladimir Putin mới đây đã ký phê duyệt học thuyết hải quân mới, trong đó thể hiện tầm nhìn của Moscow trước bối cảnh địa chính trị và an ninh toàn cầu đang có nhiều thay đổi.

Vì sao châu Âu trở thành 'lò lửa' khiến hàng trăm người tử vong?

Nhiều nước ở châu Âu, đặc biệt tại khu vực Nam Âu, đang trải qua đợt nắng nóng dẫn đến cháy rừng, vượt quá mức chịu đựng của con người và gây ra hàng trăm trường hợp tử vong.

Liệu Mỹ đã cảm thấy 'mệt mỏi' vì chiến sự Ukraine?

Trong bối cảnh tình trạng lạm phát gia tăng, giá nhiên liệu leo thang, chính trị rối ren ở trong nước, sự ủng hộ của Mỹ giành cho Ukraine dường như không còn là ưu tiên hàng đầu.

Thách thức của Thủ tướng Nhật Kishida trước di sản của ông Abe

Sau khi cố Thủ tướng Abe Shinzo qua đời, Thủ tướng Kishida đã tuyên bố kế thừa di sản của người tiền nhiệm, nhưng việc sửa đổi Hiến pháp là một thách thức không hề nhỏ.

Ukraine tố Nga tấn công tên lửa, ông Putin ký sắc lệnh đặc biệt

Ukraine tố cáo Nga bắn tên lửa vào miền trung nước này. Trong khi đó, Tổng thống Nga ký sắc lệnh cho phép chính phủ triển khai biện pháp kinh tế đặc biệt để hỗ trợ quân đội hoạt động ở nước ngoài.

Tổng thống Sri Lanka gửi thư từ chức tới quốc hội

Tổng thống Sri Lanka Gotabaya Rajapaksa đã gửi thư từ chức qua email tới người phát ngôn của Chủ tịch quốc hội nước này vào ngày 14/7.

Mỹ và Israel cam kết ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân

Tổng thống Mỹ Joe Biden và Thủ tướng Israel Yair Lapid vừa ký tuyên bố chung tại Jerusalem vào ngày 14/7, trong đó cam kết ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

Máy bay nghi chở Tổng thống Sri Lanka hạ cánh ở Singapore

Chuyến bay được cho là chở Tổng thống Sri Lanka Gotabaya Rajapaksa đã hạ cánh xuống sân bay Changi, Singapore.

Cơn ác mộng năng lượng tồi tệ nhất của châu Âu

Khi việc cắt giảm nguồn cung khí đốt của Nga ảnh hưởng đến an ninh năng lượng của châu Âu, châu lục đang phải vật lộn đối phó với một trong các cuộc khủng hoảng năng lượng tồi tệ nhất lịch sử và tình trạng vẫn có thể tồi tệ hơn.

Điều gì xảy ra nếu Nga ngưng cung cấp khí đốt cho Đức?

Đức, nền kinh tế lớn thứ 4 thế giới, đang chuẩn bị cho tất cả kịch bản, kể cả việc Nga ngưng hoàn toàn các nguồn cung cấp khí đốt sau khi thời gian bảo trì định kỳ đường ống Dòng chảy phương Bắc 1.