Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ: "Đại học phải tự sống với thị trường"

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ đã khẳng định, trong bối cảnh phát triển hiện nay, các trường ĐH phải tách ra khỏi cơ quan chủ quản, thực hiện tự chủ và tham gia cạnh tranh bằng chất lượng để tồn tại.

 - Trao đổi tại hội nghị nâng cao chất lượng đào tạo ĐH tại Trường ĐH Lâm nghiệp 22/2, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ đã khẳng định, trong bối cảnh phát triển hiện nay, các trường ĐH phải tách ra khỏi cơ quan chủ quản, thực hiện tự chủ và tham gia cạnh tranh bằng chất lượng để tồn tại.

3 nghịch lý của giáo dục đại học

Theo Bộ trưởng, Việt Nam đang có nhiều thuận lợi để nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực. Tuy nhiên, phía trước vẫn còn muôn vàn khó khăn và thách thức.

Chúng ta đang đứng trước một nghịch lý giữa một bên đòi hỏi chất lượng cao và một bên điều kiện tạo ra chất lượng rất thấp” – Bộ trưởng Nhạ nói.

Làm một con số so sánh, bình quân chung để có một bằng cử nhân của Việt Nam là 13 triệu đồng/năm, khoảng 600 USD. Trong khi đó, để có một bằng cử nhân ở Mỹ, con số đó khoảng 20-26 nghìn USD với trường công còn trường tư thì khoảng 36.000 đô.

“Đành rằng kinh phí không phải là thứ duy nhất mang lại chất lượng nhưng là điều kiện để đảm bảo chất lượng” – Bộ trưởng Nhạ nhấn mạnh.

Một nghịch lý nữa theo Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ chính là tự chủ đại học. “Tự chủ nhằm mục đích nâng cao chất lượng chứ không phải tự chủ là để giảm đầu tư ngân sách”.

Tự chủ là thuộc tính của các trường ĐH, không tự chủ thì các trường rất khó sáng tạo, khó bắt nhịp với cuộc sống.

{keywords}
Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ khẳng định, tự chủ đại học là tất yếu và các trường phải tham gia thị trường cạnh tranh bằng chất lượng. Ảnh: Lê Văn.

Theo Bộ trưởng Nhạ, các văn bản chính sách để thực hiện tự chủ ĐH đang hình thành, song thực tế để giải quyết vấn đề tự chủ vẫn còn rất nhiều khó khăn.

Lịch sử tự chủ của các trường đại học trên thế giới cũng rất gian truân. 16 trường đại học của Việt Nam đã tự chủ nhưng vẫn còn nhiều vấn đề phải làm. Làm thế nào để tạo hành lang pháp lý và các trường đồng loạt tự chủ vẫn là câu hỏi lớn.

Nghịch lý thứ 3 đối với giáo dục ĐH Việt Nam chính là số trường ĐH trên dân số của Việt Nam chưa nhiều nhưng do chất lượng còn yếu nên xã hội lên án là các trường ĐH tràn lan. Hiện nước ta có 271 trường ĐH trên tổng dân số là 92 triệu dân, thấp hơn mức bình quân của ĐNÁ.

Theo Bộ trưởng Nhạ, việc sinh viên ra truuờng có việc làm hay không không chỉ phụ thuộc vào chất lượng các thầy cô mà còn phụ thuộc vào thị trường lao động. Nhìn vào bức tranh tạo việc làm hiện nay thì có thể thấy vấn đề thất nghiệp vẫn chưa mấy sáng sửa. Hàng năm, có vài chục nghìn doanh nghiệp rơi vào tình trạng phá sản trong khi đó, mỗi năm đều đều 350-400 nghìn sinh viên tốt nghiệp ra trường.

Trường ĐH phải sống với thị trường

Với ngần đó nghịch lý và áp lực, chỉ trường đại học nào mạnh dạn đổi mới theo hướng tự chủ thì mới nhanh chóng thoát ra được, còn những trường lúng túng sẽ rất khó khăn. Tới đây vị thế của mỗi trường đại học sẽ khác nhau và sẽ bắt đầu xuất hiện sự cạnh tranh rất mạnh. Chất lượng sẽ trở thành tiêu chí số một quyết định sự tồn tại hay không tồn tại của một trường đại học.

Bộ trưởng Nhạ cho biết, Quốc hội vẫn duy trì 20% ngân sách đầu tư cho giáo dục, tuy nhiên, xu hướng sẽ tập trung cho giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, đặc biệt là những vùng khó khăn.

Còn với giáo dục ĐH sẽ chỉ đầu tư vào những trường, những ngành hiệu quả hoặc những ngành buộc phải đầu tư, còn lại sẽ phải sống bằng thị trường. Ngân sách giao cho các trường cũng không thường xuyên mà theo hướng đặt hàng, không phân biệt công lập hay dân lập mà bình đẳng trong cạnh tranh.

Bộ trưởng Nhạ cũng cho biết, quá trình thay đổi sẽ có tranh luận, tuy nhiên, vấn đề là làm thế nào để tăng cường cho các trường ĐH tham gia thực hiện tự chủ chứ không phải đóng cửa.

Tiến tới các trường ĐH sẽ không trực thuộc cơ quan nào cả. Đây là chủ trương mà Bộ GD-ĐT định hướng phát triển các trường ĐH, không chi phối bằng hành chính nữa” – Bộ trưởng Nhạ khẳng định. “Đây là xu hướng chứ cũng không phải sáng kiến của ai”.

Trong bối cảnh chung đó, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ đánh giá cao Trường ĐH Lâm nghiệp đã tổ chức hội thảo về nâng cao chất lượng đào tạo trong xu hướng tự chủ. Người đứng đầu ngành giáo dục cũng nêu ra một số đề xuất, góp ý đối với nhà trường như phát triển theo hướng nghiên cứu - ứng dụng, tập trung vào một số ngành xã hội có nhu cầu…

Lê Văn

tin nổi bật

Trường đại học cho sinh viên nghỉ Tết Nguyên đán kỷ lục 40 ngày

Trường ĐH Khoa học Tự nhiên (ĐH Quốc gia TP.HCM) cho sinh viên nghỉ Tết Nguyên đán 2023 với thời gian 40 ngày

4 lĩnh vực tuyển sinh kém nhất trong 3 năm gần đây

Theo thống kê của Bộ GD-ĐT, 4 lĩnh vực gồm Nông lâm nghiệp và thủy sản, Khoa học sự sống, Khoa học tự nhiên và Dịch vụ xã hội tuyển sinh kém nhất trong 3 năm gần đây.

Bộ GD-ĐT cân nhắc không xét tuyển đại học sớm năm 2023

Năm tới, Bộ GD-ĐT có thể không xét tuyển sinh ĐH, CĐ sớm như năm nay, mà tổ chức tất cả các phương thức cùng thời điểm với đợt xét tuyển căn cứ kết quả thi tốt nghiệp THPT.

Trường cao đẳng tuyển sinh 'chui' 243 học sinh

Dù chưa được Sở GD-ĐT phê duyệt danh sách trúng tuyển vào lớp 10 nhưng một trường cao đẳng đã tự ý tuyển sinh, dạy học cho 243 học sinh.

Cơ hội nhận học bổng Trường Đại học Anh Quốc Việt Nam

Quỹ học bổng và hỗ trợ tài chính BUV năm 2023 mang đến các suất học bổng danh giá, giúp các học sinh tài năng có cơ hội thụ hưởng nền giáo dục Anh quốc lâu đời, tạo tiền đề cho sự nghiệp tương lai.

Những trường đại học đầu tiên ở phía Bắc có lịch nghỉ Tết Nguyên đán

Đến thời điểm này, một số trường đại học ở phía Bắc đã công bố lịch nghỉ Tết Nguyên đán Quý Mão 2023.

Bộ GD-ĐT sắp ra thông tư quản lý liên kết đào tạo đại học với nước ngoài

Nhiều vấn đề về chương trình liên kết đào tạo đại học với nước ngoài được chia sẻ tại toạ đàm “Liên kết đào tạo đại học với nước ngoài tại Việt Nam - Thực trạng và định hướng phát triển” do báo Đại biểu Nhân dân tổ chức mới đây.

Thi vào lớp 6: Phương pháp ôn thi môn tiếng Việt hiệu quả

Tổng hợp, nắm chắc kiến thức và có phương pháp ôn luyện hiệu quả chính là những yếu tố quan trọng giúp học sinh tự tin và đạt kết quả cao trong kỳ thi tuyển sinh vào lớp 6 sắp tới.

Hi hữu: Bộ GD-ĐT cấp trùng phôi, 9 người bị Hà Nội thu hồi bằng THPT

Sở GD-ĐT Hà Nội vừa có quyết định thu hồi 9 bằng tốt nghiệp THPT năm 2021 do Bộ GD-ĐT cấp trùng số hiệu phôi bằng.

ĐH Thương mại thêm 6 chương trình đào tạo được chứng nhận kiểm định chất lượng

Trường ĐH Thương mại hôm nay tổ chức lễ kỷ niệm 40 năm ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 và công bố quyết định, trao giấy chứng nhận kiểm định chất lượng giáo dục 6 chương trình đào tạo.

AIT Việt Nam, 30 năm nỗ lực nuôi dưỡng nhân tài Việt

Trong suốt gần 30 năm xây dựng và phát triển, Viện Công nghệ châu Á tại Việt Nam (AIT Việt Nam) không ngừng nỗ lực trong công cuộc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao ngành CNTT, quản lý doanh nghiệp và đạt nhiều thành tựu.

Học viện Y - Dược học cổ truyền Việt Nam được mở mới 2 ngành đào tạo sau đại học

Bộ Y tế vừa giao cho Học viện Y - Dược học cổ truyền Việt Nam thực hiện nhiệm vụ quan trọng: mở mới 2 mã ngành đào tạo sau đại học.

Ra mắt CMC - đại học số đầu tiên với hàng loạt ẩn số công nghệ

Trường Đại học CMC - mô hình đại học số đầu tiên của Việt Nam hôm nay tổ chức lễ ra mắt và khai giảng khóa 1 năm học 2022 - 2023.

Bộ GD-ĐT ưu tiên xử lý, phê duyệt các cơ sở tổ chức thi IELTS, TOEFL

Bộ GD-ĐT sẽ ưu tiên tập trung xử lý, nhanh chóng phê duyệt cho các cơ sở tổ chức thi cấp chứng chỉ năng lực ngoại ngữ, đặc biệt là chứng chỉ IELTS, TOEFL trong một vài ngày tới.

Hội đồng Anh nói về nghi vấn hoãn thi IELTS do gian lận

Hội đồng Anh khẳng định việc tạm hoãn tổ chức các kỳ thi cấp chứng chỉ ngoại ngữ không liên quan gì tới các nghi vấn gian lận xoay quanh việc tổ chức thi.