Giá vàng thế giới được hình thành dựa trên quan hệ cung - cầu và diễn biến giao dịch trên thị trường quốc tế. Bên cạnh đó, nhiều yếu tố kinh tế vĩ mô cũng tác động trực tiếp đến giá vàng, bao gồm:
- Chính sách lãi suất của các ngân hàng trung ương, đặc biệt là Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).
- Lạm phát và kỳ vọng lạm phát toàn cầu.
- Biến động của đồng USD, bởi vàng được niêm yết chủ yếu bằng USD.
- Tình hình địa chính trị, xung đột và rủi ro kinh tế khiến nhu cầu trú ẩn vào vàng tăng lên.
- Hoạt động mua bán của các ngân hàng trung ương và quỹ đầu tư vàng trên thế giới.
Giá vàng trong nước không chỉ phụ thuộc vào giá vàng thế giới mà còn chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố khác. Thông thường, doanh nghiệp kinh doanh vàng sẽ tham khảo giá vàng quốc tế, sau đó quy đổi sang đồng Việt Nam theo tỷ giá USD/VND và cộng thêm các chi phí liên quan để đưa ra giá niêm yết. Các yếu tố ảnh hưởng đến giá vàng trong nước gồm:
- Giá vàng thế giới.
- Tỷ giá USD/VND.
- Chi phí nhập khẩu, gia công, vận chuyển và kinh doanh (đối với từng loại vàng).
- Cung - cầu trên thị trường trong nước.
- Chính sách quản lý thị trường vàng của cơ quan quản lý nhà nước.
Vàng miếng SJC (Saigon Jewelry Company) là thương hiệu vàng miếng quốc gia, được NHNN cấp phép độc quyền sản xuất từ năm 2012. Điều này tạo ra một vị thế đặc biệt cho vàng SJC trên thị trường. Vàng SJC thường có giá cao hơn đáng kể so với các loại vàng miếng khác (như vàng nhẫn tròn trơn của PNJ, DOJI) và cao hơn nhiều so với giá vàng thế giới quy đổi.
Ngược lại, vàng nhẫn tròn trơn và vàng trang sức thường có giá bám sát hơn với giá vàng thế giới quy đổi, cộng thêm phí gia công và lợi nhuận của doanh nghiệp. Sự chênh lệch này đến từ chính sách quản lý và nguồn cung hạn chế của vàng SJC.
- Chính sách độc quyền vàng miếng SJC: Kể từ khi NHNN độc quyền sản xuất vàng miếng SJC, nguồn cung vàng miếng trên thị trường bị hạn chế. Việc không cho phép nhập khẩu vàng nguyên liệu để sản xuất vàng miếng SJC đã tạo ra sự khan hiếm giả tạo, đẩy giá SJC lên cao so với giá thế giới.
- Cung cầu nội địa đặc thù: Tâm lý ưa chuộng vàng miếng SJC của người dân Việt Nam như một tài sản tích trữ an toàn, cùng với nguồn cung hạn chế, đã tạo ra một mức cầu vượt trội so với cung, dẫn đến giá cao.
- Phí bảo hiểm rủi ro và chi phí kinh doanh: Các doanh nghiệp kinh doanh vàng phải đối mặt với nhiều rủi ro và chi phí liên quan đến việc duy trì hoạt động, bảo hiểm, vận chuyển, và tuân thủ các quy định pháp luật. Những chi phí này được cộng vào giá bán.
- Tỷ giá hối đoái: Mặc dù đã được tính vào công thức quy đổi, nhưng những biến động mạnh của tỷ giá trên thị trường chợ đen hoặc sự thiếu hụt ngoại tệ cũng có thể ảnh hưởng gián tiếp đến giá vàng nhập khẩu (nếu có) và từ đó tác động đến giá vàng trong nước.
.svg){kind=icon}
