Sáng 16/10, Bộ Chính trị, Ban Bí thư tổ chức hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa 14.

Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị đã truyền đạt Quy định số 224 của Trung ương về đảng viên tham gia hoạt động đầu tư, kinh doanh.

Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương nhìn nhận mức độ tham gia của đảng viên vào phát triển kinh tế tư nhân còn chưa như kỳ vọng. Cụ thể, với hơn 5,6 triệu đảng viên của toàn Đảng, tỷ lệ đảng viên làm kinh tế tư nhân chỉ chiếm 3,31%.

W-Nguyễn Thanh Nghị_3758.jpg
Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị truyền đạt chuyên đề

Khu vực kinh tế tư nhân đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển đất nước. Đảng đã xác định “kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng nhất”, điều này được khẳng định tại Nghị quyết Đại hội 14 và Nghị quyết số 68 của Bộ Chính trị.

Ông Nguyễn Thanh Nghị cho biết Quy định 224 được xây dựng trên một số quan điểm chỉ đạo lớn.

Thứ nhất đổi mới tư duy chuyển từ “cho phép” sang “khuyến khích, tạo điều kiện” để đảng viên phát huy năng lực và nguồn lực hợp pháp đồng thời mở rộng sự tham gia của một số nhóm đảng viên trong khu vực công theo điều kiện cụ thể.

Thứ hai chuyển từ tư duy chủ yếu “được làm - không được làm” sang cơ chế “được làm - được làm có điều kiện, có kiểm soát - không được làm”, gắn với kiểm soát xung đột lợi ích.

Thứ ba chuyển trọng tâm từ kiểm soát hình thức đứng tên sang kiểm soát căn cứ vào quyền sở hữu, quyền chi phối và lợi ích thực tế.

Thứ tư gắn phát huy vai trò đảng viên trong phát triển kinh tế với với giữ vững bản chất của Đảng. Đảng viên được mở rộng quyền đầu tư, kinh doanh phải giữ gìn đạo đức, trách nhiệm nêu gương, liêm chính công vụ; không lợi dụng chức vụ, quyền hạn hoặc nguồn lực công để thực hiện lợi ích riêng. Việc đảng viên tham gia hoạt động đầu tư kinh doanh không làm thay đổi bản chất giai cấp công nhân của Đảng; xây dựng Đảng trong khu vực ngoài nhà nước và liêm chính công vụ.

Thứ năm bảo đảm đồng bộ giữa quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước, có các quy định về chuyển tiếp phù hợp.

Điều kiện với 6 nhóm đảng viên tham gia đầu tư, kinh doanh

Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương chia sẻ về quyền tham gia hoạt động đầu tư, kinh doanh theo từng nhóm đảng viên.

Với đảng viên ngoài khu vực công được thực hiện tất cả hoạt động đầu tư kinh doanh theo Quy định số 224 và hoạt động đầu tư kinh doanh khác mà pháp luật không cấm, không phải xin chấp thuận của tổ chức đảng.

Tuy nhiên, ông Nghị lưu ý nếu trường hợp được giao thực hiện nhiệm vụ công, đảng viên không được lợi dụng tư cách đảng viên, chức vụ trong Đảng hoặc quan hệ với cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền để tạo lợi thế bất bình đẳng, tác động trái quy định, phục vụ lợi ích riêng, lợi ích nhóm; không được xử lý công việc, nhiệm vụ có xung đột lợi ích chưa được kiểm soát hoặc làm ảnh hưởng tiêu cực đến việc thực hiện nhiệm vụ công được giao.

Với đảng viên là cán bộ, công chức được thực hiện và không phải xin chấp thuận đối với các hoạt động chuyên môn và khai thác tài sản tạo thu nhập; đầu tư kinh doanh nhưng không đầu tư thành lập tổ chức kinh tế và không chi phối, quản lý, điều hành.

Với đảng viên là cán bộ, công chức không thuộc diện Bộ Chính trị, Ban Bí thư quản lý và không ở vị trí có nguy cơ cao xung đột lợi ích thì được mở rộng quyền hơn, được đầu tư thành lập tổ chức kinh tế, được đầu tư chi phối nhưng phải được chấp thuận.

Quy định nêu rõ tất cả cán bộ, công chức đều không được tham gia quản lý, điều hành bất kỳ hình thức đầu tư nào. Riêng với cán bộ, công chức ở vị trí, lĩnh vực có nguy cơ cao phát sinh xung đột lợi ích và cán bộ thuộc diện Bộ Chính trị, Ban Bí thư quản lý phải tuân thủ chặt chẽ hơn, không được đầu tư thành lập tổ chức kinh tế, giữ cổ phần chi phối và quản lý, điều hành.

Với đảng viên là viên chức được thực hiện và không phải xin chấp thuận đối với: Hoạt động chuyên môn và khai thác tài sản tạo thu nhập; đầu tư kinh doanh nhưng không đầu tư thành lập tổ chức kinh tế và không chi phối, quản lý, điều hành. Riêng viên chức không ở vị trí, lĩnh vực có nguy cơ cao phát sinh xung đột lợi ích còn được thực hiện đầu tư kinh doanh có đầu tư thành lập tổ chức kinh tế hoặc có chi phối nhưng không quản lý, điều hành.

Về các hoạt động được làm sau khi được chấp thuận, quy định nêu rõ viên chức không giữ chức vụ quản lý và không ở vị trí, lĩnh vực có nguy cơ cao phát sinh xung đột lợi ích được thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh có tham gia quản lý, điều hành, kể cả trường hợp có đầu tư thành lập tổ chức kinh tế hoặc có chi phối nhưng phải bảo đảm không làm ảnh hưởng đến việc thực hiện chức trách, nhiệm vụ, chất lượng dịch vụ công.

Với đảng viên đang công tác, phục vụ trong QĐND, CAND, tất cả đảng viên thuộc nhóm chủ thể này được thực hiện và không phải xin chấp thuận khi thực hiện: hoạt động chuyên môn và khai thác tài sản tạo thu nhập; đầu tư kinh doanh nhưng không đầu tư thành lập tổ chức kinh tế và không chi phối, quản lý, điều hành.

Riêng đảng viên không ở vị trí, lĩnh vực có nguy cơ cao phát sinh xung đột lợi ích được mở rộng quyền hơn, theo đó, được thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh có đầu tư thành lập tổ chức kinh tế hoặc có chi phối nhưng không quản lý, điều hành sau khi được chấp thuận. Việc thực hiện các hoạt động đầu tư kinh doanh phải bảo đảm bí mật nhà nước, bí mật công tác, không phương hại đến quốc phòng, an ninh.

Đảng viên công tác tại vị trí, lĩnh vực có nguy cơ cao phát sinh xung đột lợi ích không được đầu tư thành lập tổ chức kinh tế, đầu tư chi phối và quản lý, điều hành. Trong thời gian công tác, phục vụ, đảng viên không được quản lý, điều hành tổ chức kinh tế, trừ trường hợp được cấp có thẩm quyền phân công, giao nhiệm vụ.

Với đảng viên là người quản lý doanh nghiệp nhà nước, người đại diện phần vốn nhà nước được thực hiện hoạt động chuyên môn và khai thác tài sản tạo thu nhập; đầu tư kinh doanh nhưng không đầu tư thành lập tổ chức kinh tế và không chi phối, quản lý, điều hành; mua, nhận, nắm giữ cổ phần, phần vốn góp và thực hiện các quyền của cổ đông, thành viên tại doanh nghiệp do đảng viên là người quản lý hoặc đại diện phần vốn nhà nước theo quy định của pháp luật.

Với đảng viên sau khi thôi giữ chức vụ, thôi công tác, nghỉ hưu không còn công tác trong khu vực công được thực hiện tất cả các hoạt động đầu tư, kinh doanh theo quy định như đảng viên ngoài khu vực công, trừ các hoạt động bị hạn chế có liên quan đến lĩnh vực, công việc đã phụ trách trong phạm vi và thời hạn theo quy định của pháp luật.

Trường hợp đảng viên thôi giữ chức vụ nhưng tiếp tục công tác trong khu vực công thì thực hiện quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm theo chức danh, vị trí công tác mới được giao; đồng thời tuân thủ các hạn chế liên quan đến lĩnh vực, công việc đã phụ trách.

Như vậy, quy định mới khuyến khích đảng viên trong khu vực công sau khi thôi giữ chức vụ, thôi công tác, nghỉ hưu phát huy chuyên môn, kinh nghiệm, tri thức và các nguồn lực hợp pháp để khởi nghiệp, đầu tư kinh doanh, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, góp phần phát triển kinh tế - xã hội.

Đảng viên tham gia hoạt động đầu tư kinh doanh phải bảo một số nguyên tắc:

Đảng viên tham gia hoạt động đầu tư kinh doanh theo quy định của pháp luật; tuân thủ những điều đảng viên không được làm; gương mẫu thực hiện đầy đủ nghĩa vụ, trách nhiệm với Nhà nước, xã hội, môi trường, người lao động, người tiêu dùng; giữ gìn đạo đức kinh doanh, xây dựng văn hóa kinh doanh lành mạnh, thực hành kinh doanh có trách nhiệm.

Quyền sở hữu, quyền tài sản và quyền, lợi ích hợp pháp của đảng viên được bảo vệ theo quy định của pháp luật.

Đảng viên giữ nhiều chức danh, thực hiện nhiều nhiệm vụ hoặc thuộc nhiều nhóm đối tượng phải tuân thủ giới hạn tương ứng với từng chức danh, nhiệm vụ, nhóm đối tượng, bảo đảm yêu cầu kiểm soát xung đột lợi ích, bảo vệ bí mật nhà nước, bí mật công tác.

Đảng viên trong khu vực công không được sử dụng trái quy định tài sản nhà nước, thông tin, dữ liệu, nhân lực, kết quả nghiên cứu và các nguồn lực công khác để phục vụ hoạt động đầu tư kinh doanh của bản thân, người có liên quan hoặc nhóm lợi ích; không được đầu tư kinh doanh vào tổ chức kinh tế, lĩnh vực mà mình trực tiếp quyết định, quản lý; không được để hoạt động đầu tư kinh doanh ảnh hưởng đến việc hoàn thành chức trách, nhiệm vụ được giao.