Cuộc đấu đằng sau kho nhôm 4,3 tỷ USD hàng Tàu đội lốt Việt đi Mỹ

Chưa bao giờ, việc chống gian lận xuất xứ lại được Chính phủ và các bộ ngành quan tâm như hiện nay. Chủ động ngăn chặn các hành vi gian lận nên hàng hóa xuất khẩu từ Việt Nam đi các thị trường quan trọng vẫn được “chào đón”.

"Các công ty lo sợ và chống đối rất nhiều"

“Khi chúng tôi mời một doanh nghiệp xuất khẩu xe đạp vào Mỹ làm việc về nghi vấn gian lận xuất xứ, họ đi cùng luật sư. Buổi làm việc đó kéo dài đến 1 giờ đêm. Họ chống đối, đập bàn đập ghế. Họ lo bị tịch thu hàng hóa”, ông Nguyễn Tiến Lộc, Cục trưởng cục Kiểm tra sau thông quan (Tổng cục Hải quan) kể về một trường hợp đấu tranh với doanh nghiệp Trung Quốc trong tầm ngắm gian lận xuất xứ hàng hóa xuất khẩu.

Chia sẻ với PV. VietNamNet, ông Nguyễn Tiến Lộc cho biết cơ quan này đang tập trung vào các doanh nghiệp có vốn đầu tư từ Trung Quốc, do đây là nhóm có rủi ro cao về gian lận xuất xứ. Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung bùng nổ khiến nhiều doanh nghiệp Trung Quốc “chạy” sang Việt Nam với vỏ bọc đầu tư để xuất hàng đi Mỹ nhằm “né” thuế.

{keywords}
Ông Nguyễn Tiến Lộc: Chống gian lận xuất xứ có nhiều khó khăn, vướng mắc.

“Nhiều doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư rất đơn giản. Có doanh nghiệp thậm chí còn không đầu tư gì nhiều, chỉ thuê đất, sử dụng công cụ sản xuất đơn giản để lắp ráp, rồi xuất khẩu đi Mỹ”, ông Lộc nói và đề cập đến nhiều ngành hàng có kim ngạch xuất khẩu đột biến vào Mỹ năm 2019.

Chống gian lận xuất xứ nói thì tưởng dễ, nhưng để xác minh được một vụ việc, Hải quan cũng phải trải qua một cuộc đấu trí thực sự.

Ông Nguyễn Tiến Lộc chia sẻ: "Đấu tranh với doanh nghiệp, chúng tôi phải xác minh từ nhiều nguồn. Họ nói mua linh kiện nội địa thì chúng tôi cũng phải đi điều tra xem có thật không. Rồi chúng tôi đến văn phòng đại diện của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) ở các địa phương để kiểm tra bộ chứng từ doanh nghiệp lập ra xin cấp Giấy chứng nhận xuất xứ. Chúng tôi chứng minh bộ chứng từ đó không đúng nên yêu cầu VCCI thu hồi giấy chứng nhận đã cấp.

“Chúng tôi vừa đấu tranh, vừa vỗ về doanh nghiệp. Làm sao cho khách quan, thận trọng nhất, cân nhắc các tình tiết, cho doanh nghiệp giải trình tối đa”, lãnh đạo Cục Kiểm tra sau thông quan nói.

Trên thực tế, những vụ việc gian lận xuất xứ đang diễn biến khó lường, chỉ một chút lơ là hàng hóa gian lận xuất xứ Việt Nam sẽ lọt cửa kiểm soát để xuất đi Mỹ. Khi đó, hậu quả sẽ khó lường nếu phía Mỹ kiểm tra, phát hiện sự gian lận của những doanh nghiệp này. Hàng xuất khẩu chân chính từ Việt Nam đi Mỹ cũng sẽ bị “vạ lây”.

Hồi năm 2017, Tổng cục Hải quan và các cơ quan của Việt Nam đã chủ động phối hợp với Hải quan Mỹ ngăn chặn số lượng nhôm có nguy cơ giả mạo xuất xứ Việt Nam lớn nhất từ trước đến nay, với 1,8 triệu tấn trị giá ước tính lên đến 4,3 tỷ USD. Số hàng này không đủ điều kiện xuất vào thị trường Mỹ với xuất xứ Việt Nam.

Liên quan đến vụ 1,8 triệu tấn nhôm trên, ông Nguyễn Văn Cẩn, Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan, cho hay nhôm của Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ chỉ phải chịu thuế khoảng 15% nhưng nhôm của Trung Quốc xuất vào Mỹ phải chịu thuế lên đến 374%. Do đó, doanh nghiệp ở khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu nhập khẩu hơn 4 tỷ USD mặt hàng nhôm.

Khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn, Tổng cục Hải quan đã chủ trì, phối hợp với Bộ Công an, Bộ Công Thương, VCCI và các cơ quan khác kiểm tra, xác định, ngăn chặn kịp thời.

{keywords}
Gắn camera giám sát kho nhôm 4,3 tỷ USD của tỷ phú Trung Quốc ở Bà Rịa Vũng Tàu.

Ngăn chặn từ gốc, nguy cơ được hóa giải

Nhiệm vụ chống gian lận xuất xứ nóng đến mức đầu tháng 7/2019, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã phê duyệt Đề án "Tăng cường quản lý nhà nước về chống lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại và gian lận xuất xứ".

Những nỗ lực của Chính phủ Việt Nam đã được các đối tác đánh giá cao. Nhờ vậy, hàng hóa xuất khẩu từ Việt Nam đi các thị trường quan trọng vẫn được “chào đón”, và không ngừng mở rộng cả về giá trị lẫn sản lượng.

Tại buổi tiếp và làm việc với bà Bonnie Glick - Phó Tổng Giám đốc Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ (USAID) đầu tháng 11/2019, ông Nguyễn Văn Cẩn, Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan, cũng cho biết: Hải quan Việt Nam tiếp tục phối hợp với các cơ quan phía Hoa Kỳ để điều tra, bóc gỡ những vụ việc gian lận xuất xứ hàng hóa Việt Nam, qua đó thể hiện sự chủ động, tích cực, kiên quyết từ phía Việt Nam. Hải quan Việt Nam đã tiến hành điều tra 6 chuyên án liên quan đến hàng hóa xuất khẩu đi Hoa Kỳ mang xuất xứ Việt Nam và đã chứng minh hàng hóa không đủ điều kiện mang xuất xứ Việt Nam.

Theo ông Nguyễn Văn Cẩn, Hải quan Việt Nam tiếp tục phối hợp với các cơ quan phía Hoa Kỳ để điều tra, bóc gỡ những vụ việc tương tự. 

Tại nhiều cuộc họp, Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh cũng nhấn mạnh: “Năm 2019 chúng ta đã chứng kiến sự tăng trưởng rất nhanh chóng của thương mại quốc tế của Việt Nam nhưng đồng thời cũng thấy được sự gia tăng rất nhanh chóng những xung đột thương mại giữa Việt Nam, các doanh nghiệp của Việt Nam với các đối tác ở các khu vực trên thế giới. Chưa bao giờ chúng ta thấy số lượng các cuộc điều tra về chống buôn lậu, chống bán phá giá cũng như các tranh chấp thương mại khác với hàng hóa, sản phẩm và doanh nghiệp của Việt Nam ở trên thị trường quốc tế đang tăng nhanh như vậy.

Vì vậy, trong năm 2020, Bộ trưởng Trần Tuấn Anh cho rằng Đề án “Tăng cường quản lý nhà nước về chống lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại và gian lận xuất xứ” mà Thủ tướng chính phủ ký ban hành sẽ phải đi vào thực thi với sự tham gia sâu rộng của tất cả tổ chức trong hệ thống chính trị của chúng ta.

Rõ ràng, chống gian lận xuất xứ không phải là việc của riêng ai. Bởi lơ là nhiệm vụ quan trọng này thì cả nền kinh tế sẽ phải trả giá đắt. Để bảo vệ hàng hóa xuất khẩu từ Việt Nam, không còn cách nào khác là phải ngăn chặn những doanh nghiệp đến Việt Nam đầu tư kiểu “chộp giật”, bất kể doanh nghiệp ấy đến từ quốc gia nào.

Hà Duy

Chống gian lận xuất xứ, bảo vệ hàng Việt

Chống gian lận xuất xứ, bảo vệ hàng Việt

Tháng 11, hé lộ về kho nhôm hơn 3,8 tỷ USD nguồn gốc Trung Quốc ‘âm mưu’ gian lận xuất xứ, đội lốt hàng Việt để xuất đi Mỹ bị chặn đứng đã làm mọi người giật mình.

tin nổi bật

Thủ tướng Phạm Minh Chính đối thoại với 300 nông dân tiêu biểu

Thủ tướng Phạm Minh Chính sẽ đối thoại với 300 nông dân tiêu biểu đại diện cho hơn 10 triệu hộ hội viên nông dân cả nước xoay quanh chủ đề “Tiếp sức, hỗ trợ nông dân; thực hiện tầm nhìn phát triển nông nghiệp, nông thôn bền vững”.

Kiểm toán nhà nước điểm danh những doanh nghiệp nhà nước thua lỗ nghìn tỷ

Năm 2021, Kiểm toán Nhà nước đã kiểm toán Báo cáo tài chính và các hoạt động liên quan đến quản lý, sử dụng vốn nhà nước năm 2020 của 73 doanh nghiệp thuộc 16 tập đoàn, tổng công ty và công ty.

Ổn định thuế tiêu thụ đặc biệt để phục hồi ngành sản xuất lớn

Thảo luận về Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt, nhiều chuyên gia đề xuất Chính phủ cân nhắc lộ trình phù hợp, việc tăng thuế chỉ nên từ sau 2024 trở đi, giúp DN kinh doanh thuốc lá, rượu bia tăng cường sức cạnh tranh, tạo ra sự bền vững về an sinh xã hội.

Dự án điều chỉnh vốn gấp 24 lần: Từ 60 tỷ lên gần 1.500 tỷ

Dự án đập dâng sông Trà Khúc ở Quảng Ngãi có vốn đầu tư ban đầu 60 tỷ nhưng sau đó được điều chỉnh lên gần 1.500 tỷ khiến Kiểm toán và Ủy ban Tài chính ngân sách Quốc hội liên tục điểm tên.

Điện hạt nhân Ninh Thuận: 6 năm dừng dự án, vẫn có nhiều dấu hỏi

Ủy ban Kinh tế của Quốc hội đề nghị Chính phủ xem xét tạm giữ Quy hoạch đối với các vị trí dự kiến xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và 2.

Tình cảnh bi đát, loạt doanh nghiệp vận tải bán xe, nguy cơ phá sản

Nhiều doanh nghiệp vận tải chấp nhận bán xe, chuyển công việc khác vì không chịu nổi. Bởi, một chuyến xe khách Bắc - Nam tốn chi phí khoảng 50 triệu đồng, riêng tiền xăng dầu là 30 triệu.

Toàn cầu bất ổn, Việt Nam đối diện nhiều khó khăn

Áp lực lạm phát cao, năng suất lao động giảm và sự lệch pha trong chính sách kích thích kinh tế là những thách thức và quan ngại đối với tăng trưởng GDP Việt Nam 2022.

Hệ lụy từ mập mờ “đất thổ cư”

UBND TP Hà Nội dùng khái niệm “đất thổ cư”, không được quy định trong Luật Đất đai để điều chỉnh kế hoạch sử dụng đất năm 2021 tại Sơn Tây.

Chứng khoán, BĐS tăng nóng, biến động mạnh: Tăng cường kiểm tra, giám sát chặt

Chính phủ đánh giá thị trường tài chính, bất động sản, chứng khoán có thời điểm tăng nóng và có những biến động mạnh những tháng đầu năm 2022, đòi hỏi phải tăng cường kiểm tra, giám sát chặt chẽ.

Việt Nam thay đổi chiến lược, chọn dòng vốn FDI sản xuất ‘xanh’ hơn

Với tầm nhìn chiến lược, nhiều doanh nghiệp FDI tại Việt Nam định hướng hoạt động sản xuất kinh doanh hướng tới phát triển xanh và bền vững.

Cuộc chuyển đổi lớn: Số hóa triệu điểm check-in, hàng vạn nhà hàng, khách sạn

Kinh tế số du lịch là chuyển đổi số, dữ liệu số, địa chỉ số cho 3.000 DN lữ hành, gần 30.000 HDV du lịch, 38.000 cơ sở lưu trú, 550 ngàn nhà hàng, quán ăn, 41 ngàn di tích thắng cảnh, 3.000 DN vận tải, 162 bảo tàng hay triệu triệu điểm check-in…

San lấp đồi núi, phân lô, bán nền: Thủ tướng chỉ thị xử lý nghiêm

Bộ Công an chủ trì, phối hợp với Bộ NN-PTNT và các cơ quan chức năng điều tra, xử lý nghiêm tình trạng phá rừng, lấn chiếm đất rừng trái pháp luật.

'Phản đòn' siết tín dụng bất động sản: Chỉ mới nghe tin, giá nhà đã tăng

“Kinh tế Trung Quốc đã phải trả giá đắt vì việc siết tín dụng BĐS, buộc nước này phải nới lỏng chính sách từ cuối tháng 4 vừa qua. Đây chính là một bài học kinh nghiệm cho Việt Nam trong việc nhìn nhận đúng vai trò của thị trường BĐS”.

Thâu tóm doanh nghiệp nhà nước: 'Giết chết' sản xuất, chiếm lấy đất vàng

Một số DN Nhà nước sau khi cổ phần hóa đã chuyển đổi mô hình sản xuất kinh doanh để khai thác lợi thế từ đất đai, dẫn đến hệ lụy “giết chết” hoạt động sản xuất kinh doanh.

Rộ săn đất nghỉ dưỡng ven sông núi, view tiền tỷ

30 năm làm việc ở TP.HCM, nay tích lũy kha khá, vợ chồng anh Tiến Bình lên Đà Lạt, Bảo Lộc, Lâm Hà (Lâm Đồng) lùng mua đất làm nơi dưỡng già...