Cuộc đấu đằng sau kho nhôm 4,3 tỷ USD hàng Tàu đội lốt Việt đi Mỹ

Chưa bao giờ, việc chống gian lận xuất xứ lại được Chính phủ và các bộ ngành quan tâm như hiện nay. Chủ động ngăn chặn các hành vi gian lận nên hàng hóa xuất khẩu từ Việt Nam đi các thị trường quan trọng vẫn được “chào đón”.

"Các công ty lo sợ và chống đối rất nhiều"

“Khi chúng tôi mời một doanh nghiệp xuất khẩu xe đạp vào Mỹ làm việc về nghi vấn gian lận xuất xứ, họ đi cùng luật sư. Buổi làm việc đó kéo dài đến 1 giờ đêm. Họ chống đối, đập bàn đập ghế. Họ lo bị tịch thu hàng hóa”, ông Nguyễn Tiến Lộc, Cục trưởng cục Kiểm tra sau thông quan (Tổng cục Hải quan) kể về một trường hợp đấu tranh với doanh nghiệp Trung Quốc trong tầm ngắm gian lận xuất xứ hàng hóa xuất khẩu.

Chia sẻ với PV. VietNamNet, ông Nguyễn Tiến Lộc cho biết cơ quan này đang tập trung vào các doanh nghiệp có vốn đầu tư từ Trung Quốc, do đây là nhóm có rủi ro cao về gian lận xuất xứ. Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung bùng nổ khiến nhiều doanh nghiệp Trung Quốc “chạy” sang Việt Nam với vỏ bọc đầu tư để xuất hàng đi Mỹ nhằm “né” thuế.

{keywords}
Ông Nguyễn Tiến Lộc: Chống gian lận xuất xứ có nhiều khó khăn, vướng mắc.

“Nhiều doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư rất đơn giản. Có doanh nghiệp thậm chí còn không đầu tư gì nhiều, chỉ thuê đất, sử dụng công cụ sản xuất đơn giản để lắp ráp, rồi xuất khẩu đi Mỹ”, ông Lộc nói và đề cập đến nhiều ngành hàng có kim ngạch xuất khẩu đột biến vào Mỹ năm 2019.

Chống gian lận xuất xứ nói thì tưởng dễ, nhưng để xác minh được một vụ việc, Hải quan cũng phải trải qua một cuộc đấu trí thực sự.

Ông Nguyễn Tiến Lộc chia sẻ: "Đấu tranh với doanh nghiệp, chúng tôi phải xác minh từ nhiều nguồn. Họ nói mua linh kiện nội địa thì chúng tôi cũng phải đi điều tra xem có thật không. Rồi chúng tôi đến văn phòng đại diện của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) ở các địa phương để kiểm tra bộ chứng từ doanh nghiệp lập ra xin cấp Giấy chứng nhận xuất xứ. Chúng tôi chứng minh bộ chứng từ đó không đúng nên yêu cầu VCCI thu hồi giấy chứng nhận đã cấp.

“Chúng tôi vừa đấu tranh, vừa vỗ về doanh nghiệp. Làm sao cho khách quan, thận trọng nhất, cân nhắc các tình tiết, cho doanh nghiệp giải trình tối đa”, lãnh đạo Cục Kiểm tra sau thông quan nói.

Trên thực tế, những vụ việc gian lận xuất xứ đang diễn biến khó lường, chỉ một chút lơ là hàng hóa gian lận xuất xứ Việt Nam sẽ lọt cửa kiểm soát để xuất đi Mỹ. Khi đó, hậu quả sẽ khó lường nếu phía Mỹ kiểm tra, phát hiện sự gian lận của những doanh nghiệp này. Hàng xuất khẩu chân chính từ Việt Nam đi Mỹ cũng sẽ bị “vạ lây”.

Hồi năm 2017, Tổng cục Hải quan và các cơ quan của Việt Nam đã chủ động phối hợp với Hải quan Mỹ ngăn chặn số lượng nhôm có nguy cơ giả mạo xuất xứ Việt Nam lớn nhất từ trước đến nay, với 1,8 triệu tấn trị giá ước tính lên đến 4,3 tỷ USD. Số hàng này không đủ điều kiện xuất vào thị trường Mỹ với xuất xứ Việt Nam.

Liên quan đến vụ 1,8 triệu tấn nhôm trên, ông Nguyễn Văn Cẩn, Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan, cho hay nhôm của Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ chỉ phải chịu thuế khoảng 15% nhưng nhôm của Trung Quốc xuất vào Mỹ phải chịu thuế lên đến 374%. Do đó, doanh nghiệp ở khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu nhập khẩu hơn 4 tỷ USD mặt hàng nhôm.

Khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn, Tổng cục Hải quan đã chủ trì, phối hợp với Bộ Công an, Bộ Công Thương, VCCI và các cơ quan khác kiểm tra, xác định, ngăn chặn kịp thời.

{keywords}
Gắn camera giám sát kho nhôm 4,3 tỷ USD của tỷ phú Trung Quốc ở Bà Rịa Vũng Tàu.

Ngăn chặn từ gốc, nguy cơ được hóa giải

Nhiệm vụ chống gian lận xuất xứ nóng đến mức đầu tháng 7/2019, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã phê duyệt Đề án "Tăng cường quản lý nhà nước về chống lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại và gian lận xuất xứ".

Những nỗ lực của Chính phủ Việt Nam đã được các đối tác đánh giá cao. Nhờ vậy, hàng hóa xuất khẩu từ Việt Nam đi các thị trường quan trọng vẫn được “chào đón”, và không ngừng mở rộng cả về giá trị lẫn sản lượng.

Tại buổi tiếp và làm việc với bà Bonnie Glick - Phó Tổng Giám đốc Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ (USAID) đầu tháng 11/2019, ông Nguyễn Văn Cẩn, Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan, cũng cho biết: Hải quan Việt Nam tiếp tục phối hợp với các cơ quan phía Hoa Kỳ để điều tra, bóc gỡ những vụ việc gian lận xuất xứ hàng hóa Việt Nam, qua đó thể hiện sự chủ động, tích cực, kiên quyết từ phía Việt Nam. Hải quan Việt Nam đã tiến hành điều tra 6 chuyên án liên quan đến hàng hóa xuất khẩu đi Hoa Kỳ mang xuất xứ Việt Nam và đã chứng minh hàng hóa không đủ điều kiện mang xuất xứ Việt Nam.

Theo ông Nguyễn Văn Cẩn, Hải quan Việt Nam tiếp tục phối hợp với các cơ quan phía Hoa Kỳ để điều tra, bóc gỡ những vụ việc tương tự. 

Tại nhiều cuộc họp, Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh cũng nhấn mạnh: “Năm 2019 chúng ta đã chứng kiến sự tăng trưởng rất nhanh chóng của thương mại quốc tế của Việt Nam nhưng đồng thời cũng thấy được sự gia tăng rất nhanh chóng những xung đột thương mại giữa Việt Nam, các doanh nghiệp của Việt Nam với các đối tác ở các khu vực trên thế giới. Chưa bao giờ chúng ta thấy số lượng các cuộc điều tra về chống buôn lậu, chống bán phá giá cũng như các tranh chấp thương mại khác với hàng hóa, sản phẩm và doanh nghiệp của Việt Nam ở trên thị trường quốc tế đang tăng nhanh như vậy.

Vì vậy, trong năm 2020, Bộ trưởng Trần Tuấn Anh cho rằng Đề án “Tăng cường quản lý nhà nước về chống lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại và gian lận xuất xứ” mà Thủ tướng chính phủ ký ban hành sẽ phải đi vào thực thi với sự tham gia sâu rộng của tất cả tổ chức trong hệ thống chính trị của chúng ta.

Rõ ràng, chống gian lận xuất xứ không phải là việc của riêng ai. Bởi lơ là nhiệm vụ quan trọng này thì cả nền kinh tế sẽ phải trả giá đắt. Để bảo vệ hàng hóa xuất khẩu từ Việt Nam, không còn cách nào khác là phải ngăn chặn những doanh nghiệp đến Việt Nam đầu tư kiểu “chộp giật”, bất kể doanh nghiệp ấy đến từ quốc gia nào.

Hà Duy

Chống gian lận xuất xứ, bảo vệ hàng Việt

Chống gian lận xuất xứ, bảo vệ hàng Việt

Tháng 11, hé lộ về kho nhôm hơn 3,8 tỷ USD nguồn gốc Trung Quốc ‘âm mưu’ gian lận xuất xứ, đội lốt hàng Việt để xuất đi Mỹ bị chặn đứng đã làm mọi người giật mình.

tin nổi bật

Giải cơn khát vốn, cứu doanh nghiệp trước nguy cơ phá sản

Hầu hết các DN đang đứng trước khó khăn lớn về tài chính. Nếu không giải quyết được, DN sẽ không có tiền trả lương cho người lao động, không có vốn để kinh doanh và đầu tư mới, nguy cơ phá sản rất cao.

Khách hàng dễ sập bẫy 'bán cắt lỗ' giăng khắp nơi hậu sốt đất

Thị trường bất động sản chững lại khiến nhiều người đang “ôm bom” phải tìm cách để thoát hàng sớm, tuy vậy chiêu "bán cắt lỗ" liệu có thực sự đáng tin?

Điều thần kỳ để Việt Nam đuổi kịp Thái Lan, Malaysia

Năm 2030, thu nhập một người Việt Nam mới bằng Malaysia năm 2007 là thông tin nói lên nhiều điều. Các chuyên gia tính toán, nếu nỗ lực Việt Nam có thể đuổi kịp Thái Lan, Malaysia nhưng vẫn còn thua xa Trung Quốc, Hàn Quốc.

Đồng Nai 'lên đời’ khu công nghiệp tồn tại gần 60 năm

Khu công nghiệp lâu đời nhất nước ở Đồng Nai, với diện tích hơn 300ha, sẽ được chuyển đổi công năng với kinh phí khoảng 800.000 tỷ đồng.

Lên đời tạp hoá, cuộc đua khốc liệt giành khách chung cư

Hàng loạt cửa hàng tạp hoá mô hình mới mở ra tại các chung cư trong cuộc đua chiếm lĩnh thị phần bán lẻ. Cuộc tranh quyết liệt hơn khi các đại gia ngoại cũng đầy tham vọng khi đầu tư vào lĩnh vực này.

Lần đầu lộ diện thông tin phi cơ hãng bay của 'vua hàng hiệu'

Trong tháng 8, một chiếc máy bay của IPP Air Cargo đã được xuất xưởng và đang chờ AOC (chứng chỉ khai thác máy bay) từ Cục Hàng không để được vận chuyển về Việt Nam.

Cạn tiền, giám đốc bán miếng đất 5 tỷ để nuôi doanh nghiệp

Nhiều công ty vận tải đã phải bán xe khi đối mặt với dịch bệnh và giá xăng dầu tăng cao liên tiếp. Đơn vị nào trụ được thì bán đất tiền tỷ duy trì hoạt động, trả lương nhân viên.

Lý do nhiều nơi ở Thanh Hóa bị Hàn Quốc dừng nhận lao động

Năm 2022, tỉnh Thanh Hóa vẫn còn 2 địa phương bị tạm dừng tiếp nhận lao động đi làm việc tại Hàn Quốc. 4 huyện khác cũng từng bị liệt vào danh sách này.

Bộ Tài chính bất ngờ 'tuýt còi' quỹ phát triển đất: Doanh nghiệp khóc ròng

Sau một thời gian dài để các địa phương “tự tung, tự tác” với lượng tiền rất lớn ở Quỹ phát triển đất (QPTĐ), Bộ Tài chính ra thông báo “xiết” vào khuôn khổ, khiến nhiều công trường ngưng trệ, nhà thầu xây dựng khóc ròng vì QPTĐ bị “đóng băng”.

Bắc Kinh ngược dòng thế giới, phát đi tín hiệu lo ngại

Chính quyền Trung Quốc vừa có hành động ngược dòng thế giới khiến các thị trường phản ứng mạnh. Lo ngại về sự bất ổn nhanh chóng lên cao.

'Nóng rực' điện gió: Lo mất phần, 'đại bàng Mỹ' xung đột nhà đầu tư khác

Lạng Sơn đang là điểm đến của rất nhiều nhà đầu tư lớn trong và ngoài nước về điện gió. Dù mới nằm ở dạng thăm dò khảo sát, nhưng 'cuộc chiến' giữa các đại gia đã nóng rực.

50 triệu căn hộ bỏ hoang, thảm họa trên khắp Trung Quốc

Căn hộ bỏ không trên khắp đất nước Trung Quốc đang báo động về thị trường bất động sản nước này.

'Thương vụ' nực cười nhất thời sốt đất: Bãi cỏ sâu trong ngõ cũng có giá 2,5 tỷ

Nghe tin khách chốt mua bãi cỏ với giá 2,5 tỷ đồng, "cò" Trung ngỡ ngàng, cho rằng đây là thương vụ nực cười nhất thời sốt đất.

Tụt hậu 23 năm so với Malaysia, hụt hơi chưa theo kịp Hàn Quốc

Đến năm 2030, thu nhập bình quân đầu người Việt Nam sẽ tăng lên 7.500 USD, nhưng cũng chỉ bằng Malaysia vào năm 2007. Nếu không cải cách mạnh mẽ, nguy cơ Việt Nam sẽ vào “bẫy thu nhập trung bình”.

Bộ trưởng Lê Minh Hoan nói về các 'kho báu' của Việt Nam

“Hơn 120 km từ Hà Nội đến Vườn Quốc gia Cúc Phương, không khí ngay tức khắc trở nên dễ chịu, tươi mát. Tôi cảm nhận được điều đó trên gương mặt tươi tắn của từng đại biểu đang hiện diện tại 'kho báu' của mẹ thiên nhiên ban tặng”.