Đại sứ Mỹ Jennifer Wicks: Quan hệ Việt - Mỹ phải được đo bằng kết quả cụ thể

Trong những chia sẻ đầu nhiệm kỳ, Đại sứ Mỹ tại Việt Nam Jennifer Wicks nhiều lần đề cập đến một điểm chung xuyên suốt: quan hệ Việt - Mỹ cần được đo bằng những kết quả cụ thể, từ kinh tế, giáo dục cho đến xử lý hậu quả chiến tranh.

Cuộc trao đổi bàn tròn với báo chí diễn ra chiều nay (28/8) tại Đại sứ quán Mỹ ở Hà Nội, vào thời điểm Việt Nam và Hoa Kỳ chuẩn bị kỷ niệm 3 năm thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện. Ngay khi mở đầu, Đại sứ Jennifer Wicks cho biết, bà và lãnh đạo Việt Nam cùng chia sẻ cam kết tiếp tục đưa quan hệ song phương tiến về phía trước.

Kinh tế - thương mại là một trong những chủ đề được quan tâm nhất tại cuộc trao đổi.

Nhìn lại lịch sử quan hệ song phương, Đại sứ Jennifer Wicks đánh giá thương mại giữa Việt Nam và Hoa Kỳ đã có bước phát triển vượt bậc. Một trong những ưu tiên hàng đầu của bà trong nhiệm kỳ là thúc đẩy cơ hội cho doanh nghiệp Mỹ, đồng thời giúp phía Việt Nam tiếp cận tốt hơn với các sản phẩm và dịch vụ chất lượng cao của Hoa Kỳ.

Kể từ khi tới Việt Nam vào tháng 7, bà cho biết đã trực tiếp thúc đẩy hợp tác trong nhiều lĩnh vực như hàng không, năng lượng, công nghệ và quốc phòng.

Đáng chú ý, Đại sứ Mỹ cũng đề cập thẳng đến những vấn đề doanh nghiệp quan tâm, từ khả năng tiếp cận thị trường đến các rào cản pháp lý và thủ tục. Mục tiêu, theo bà, là tạo ra một môi trường cạnh tranh bình đẳng hơn cho doanh nghiệp Hoa Kỳ hoạt động tại Việt Nam. Trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy chuyển đổi mô hình tăng trưởng, nhu cầu về năng lượng, công nghệ, hàng không và các ngành công nghiệp mới cũng mở ra một không gian hợp tác rộng hơn cho doanh nghiệp 2 nước.

Đối tác Chiến lược toàn diện phải được cụ thể hóa bằng dự án

Một câu hỏi khác được đặt ra tại cuộc bàn tròn là làm thế nào để quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt - Mỹ không chỉ dừng ở một khuôn khổ chính trị mà tạo ra những kết quả có thể nhìn thấy và đo lường được.

Đại sứ Wicks cho biết, 2 bên đang có những trao đổi ban đầu với Chính phủ Việt Nam về một “lộ trình cụ thể”, bao gồm nhiều cơ hội hợp tác trên các lĩnh vực khác nhau.

Bà viện dẫn chuyến thăm Đà Nẵng gần đây của tàu sân bay Mỹ USS George Washington như một ví dụ. Trong chuyến đi, bà không chỉ thăm tàu sân bay Mỹ mà còn có cơ hội lên thăm một tàu của Hải quân nhân dân Việt Nam. Theo bà, những hoạt động như vậy cho thấy phạm vi hợp tác mà 2 nước có thể tiếp tục mở rộng trong khuôn khổ quan hệ mới.

Một trong những phần đáng chú ý nhất của cuộc trao đổi là khi Đại sứ Mỹ nói về chuyến công tác Quảng Trị ngay trong thời gian đầu nhiệm kỳ.

Với Đại sứ Jennifer Wicks, việc lựa chọn Quảng Trị không phải ngẫu nhiên. Đây là địa phương gắn với nhiều chương trình hợp tác giữa Việt Nam và Hoa Kỳ trong xử lý hậu quả chiến tranh - từ rà phá bom mìn, tìm kiếm người mất tích đến xác định danh tính hài cốt. Bà nhấn mạnh những hoạt động này là “nền tảng cho việc thiết lập lòng tin” giữa 2 quốc gia.

Trong chuyến đi, Đại sứ Mỹ đã trực tiếp chứng kiến hoạt động rà phá bom mìn do một đội ngũ người Việt Nam thực hiện cũng như các nỗ lực xác định danh tính những người còn mất tích.

Bà cho biết 2 nước đã ký một bản ghi nhớ hợp tác mới nhằm tái khẳng định cam kết trong lĩnh vực giải quyết hậu quả chiến tranh và bà sẽ tiếp tục thúc đẩy những chương trình này trong nhiệm kỳ của mình.

Nếu xử lý hậu quả chiến tranh là nền tảng của lòng tin thì giáo dục và giao lưu nhân dân được Đại sứ Jennifer Wicks xem là một động lực quan trọng cho tương lai.

Theo thông tin bà chia sẻ, Việt Nam hiện đứng đầu ASEAN và đứng thứ 5 thế giới về số lượng du học sinh tại Hoa Kỳ. Gần một nửa số sinh viên Việt Nam đang học tại Mỹ lựa chọn các ngành STEM.

Đại sứ Mỹ đặc biệt nhắc đến một câu chuyện bà chứng kiến trong chuyến đi Quảng Trị. Tại đây, bà gặp các cựu học viên từng tham gia chương trình trao đổi của Chính phủ Hoa Kỳ, trong đó có một giáo viên tiếng Anh và những học sinh chuẩn bị vào đại học.

Khi bà hỏi một học sinh muốn theo đuổi ngành nghề gì, em trả lời muốn trở thành giáo viên tiếng Anh - giống với cô giáo từng dạy mình. Với nữ Đại sứ Mỹ, khoảnh khắc nhỏ ấy cho thấy sức mạnh của giao lưu nhân dân không chỉ nằm ở số lượng chương trình hay số người tham gia, mà còn ở khả năng tạo ra những kết nối có thể tiếp tục lan tỏa qua nhiều thế hệ.

Bà khẳng định đây cũng là lĩnh vực có thể ngày càng quan trọng khi Việt Nam đặt mục tiêu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, bán dẫn và các ngành công nghiệp của tương lai.

Ở cuối cuộc trao đổi, chủ đề hậu quả chiến tranh một lần nữa trở lại khi tập trung vào công tác tìm kiếm và xác định danh tính người mất tích.

Đại sứ Jennifer Wicks cho biết, công nghệ, tài liệu lưu trữ, nguồn lực từ Bộ Quốc phòng Mỹ, doanh nghiệp tư nhân và các cơ sở giáo dục đều có thể đóng vai trò trong quá trình này.

Bà nhắc đến sự tham gia của Đại học Công nghệ Texas trong việc thu thập thông tin, nghiên cứu tài liệu lưu trữ và dữ liệu liên quan.

Điều để lại ấn tượng mạnh với bà, tuy nhiên, không chỉ là khía cạnh kỹ thuật. Bà nói về khoảnh khắc xúc động khi tham dự chương trình cầu truyền hình kỷ niệm ngày Thương binh Liệt sĩ (27/7) tại Hà Nội.

“Tôi thấu hiểu được ý nghĩa của việc những gia đình có thể tìm lại thông tin về người thân còn mất tích. Hoa Kỳ sẽ làm tất cả những gì có thể để hỗ trợ Việt Nam trong những lĩnh vực liên quan đến tìm kiếm người mất tích của cả hai phía”, bà nhấn mạnh.

Một nhiệm kỳ bắt đầu từ những chuyến đi

Đại sứ Jennifer Wicks nói rằng bà mong muốn có cơ hội đến thăm tất cả các tỉnh, thành của Việt Nam, gặp gỡ người dân, thưởng thức đặc sản địa phương và tận mắt ngắm những thắng cảnh của đất nước.

Nhưng phía sau mong muốn khám phá Việt Nam là một thông điệp rộng hơn về cách bà muốn thực hiện nhiệm kỳ: làm việc không chỉ với Chính phủ mà còn với doanh nghiệp, trường đại học và người dân 2 nước.

“Tôi sẽ nỗ lực hết mình để thúc đẩy những thành tựu chung và giúp 2 nước đạt được những kết quả hợp tác tốt đẹp” - nữ đại sứ khẳng định.