Ngày 17/4, UBND tỉnh Cao Bằng phối hợp cùng Học viện Chiến lược, bồi dưỡng cán bộ xây dựng (Bộ Xây dựng) tổ chức hội thảo khoa học – thực tiễn liên ngành với chủ đề: “Đô thị miền núi thích ứng với biến đổi khí hậu cực đoan”.

Sự kiện diễn ra trong 4 phiên thảo luận, quy tụ đại diện các bộ, ngành Trung ương, lãnh đạo các sở, ngành khu vực miền núi phía Bắc cùng mạng lưới chuyên gia trong và ngoài nước.

W-cao bang 2.jpg
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Trọng Tùng

Tại hội thảo, ông Bế Thanh Tịnh, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Cao Bằng đưa ra bức tranh thực tế đầy thách thức: Địa phương đang chịu tác động ngày càng rõ rệt của biến đổi khí hậu. Tần suất và cường độ mưa lớn, lũ quét, sạt lở không ngừng gia tăng.

Trong giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh đã ghi nhận hàng chục đợt thiên tai lớn, gây thiệt hại hàng nghìn tỷ đồng, tác động trực tiếp đến đời sống nhân dân và kìm hãm đà phát triển kinh tế - xã hội.

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn dẫn chứng thêm, riêng năm 2025, Cao Bằng hứng chịu 22 đợt thiên tai, thiệt hại hơn 4.200 tỷ đồng; lũy kế cả giai đoạn 2021 - 2025, con số thiệt hại lên tới gần 5.920 tỷ đồng.

Biến đổi khí hậu đã trở thành yếu tố tác động trực tiếp, định hình lại quá trình phát triển đô thị, nhất là tại khu vực miền núi phía Bắc.

Để thích ứng với biến đổi khí hậu, các chuyên gia đã đề xuất chuỗi giải pháp đột phá, bám sát nguyên tắc chuyển đổi tư duy từ “kiểm soát lũ” sang “quản trị rủi ro”.

GS. Trần Thục, Chủ tịch Hội Khí tượng Thủy văn Việt Nam, đề xuất phát triển mô hình đô thị “bọt biển”. Giải pháp này kết hợp chặt chẽ hệ thống hạ tầng “xám – xanh – dữ liệu” và đặc biệt nhấn mạnh việc lồng ghép tri thức bản địa vào công tác cảnh báo thiên tai.

W-GS Tran Thuc.jpg
GS. Trần Thục trình bày tham luận tại hội thảo. Ảnh: Trọng Tùng

Đồng quan điểm về việc thay đổi không gian, KTS Trần Ngọc Chính yêu cầu đổi mới quy hoạch theo hướng liên kết đô thị – nông thôn, tăng cường phân cấp và ứng dụng sâu rộng hệ thống thông tin địa lý (GIS) trong quản lý rủi ro.

Trong khi đó, TS. Nguyễn Kim Cường (Trường ĐH Xây dựng Miền Trung) mang đến giải pháp công nghệ cao khi giới thiệu ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong dự báo, cảnh báo sớm sạt lở đất.

Bổ trợ cho phần hạ tầng cứng, ThS. Ngô Văn Thức đưa ra phương án sử dụng bê tông siêu tính năng nhằm tăng vọt độ bền và khả năng chống chịu cho hạ tầng giao thông vùng núi.

W-hoi thao cao bang 2.JPG.jpg
Phần toạ đàm có sự tham gia của ông Daniel Herrmann - Trưởng bộ phận Chính sách Khí hậu, GIZ Việt Nam. Ảnh: Trọng Tùng

Từ góc nhìn quốc tế, ông Daniel Herrmann, Trưởng bộ phận Chính sách Khí hậu (GIZ Việt Nam), kiến nghị các địa phương cần chuyển từ “lồng ghép hình thức” sang tích hợp thực chất yếu tố biến đổi khí hậu vào quy hoạch cấp tỉnh.

Theo ông, các tỉnh miền núi có cơ hội lớn để tiếp cận tài chính khí hậu quốc tế. Tuy nhiên, để vượt qua rào cản về thủ tục, địa phương cần xây dựng các dự án có cơ sở khoa học rõ ràng về khí hậu, thúc đẩy giải pháp đô thị ''bọt biển" và đảm bảo sự tham gia giám sát của cộng đồng.

W-le hai hoa.jpg
Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng Lê Hải Hòa phát biểu bế mạc hội thảo. Ảnh: Trọng Tùng

Phát biểu bế mạc sự kiện, ông Lê Hải Hòa, Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng khẳng định các kết quả của hội thảo là "kim chỉ nam" cho chiến lược phát triển bền vững của địa phương.

Ông Hòa cam kết sẽ nghiêm túc tiếp thu, tích hợp các kết quả này vào quy hoạch tỉnh và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026 - 2030. Tỉnh sẽ tập trung hoàn thiện thể chế quản trị theo mô hình chính quyền 2 cấp, phát huy chuyển đổi số và tri thức bản địa để nâng cao năng lực chống chịu cho cộng đồng.

Nhấn mạnh tầm nhìn chiến lược, ông Hòa nhận định Cao Bằng đang đứng trước cơ hội đi trước, thử nghiệm trước và định hình một hướng đi mới.

Từ thực tiễn khốc liệt của Cao Bằng và khu vực Trung du, miền núi phía Bắc, việc hình thành một chương trình quốc gia về phát triển đô thị miền núi thích ứng với biến đổi khí hậu cực đoan là đòi hỏi cấp thiết để bảo vệ thành quả phát triển và sinh mạng của nhân dân.