Bộ Dân tộc và Tôn giáo vừa ban hành Thông tư số 02/2026/TT-BDTTG hướng dẫn một số nội dung Hợp phần thứ hai của Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035, giai đoạn I (2026-2030).
Thông tư số 02 không chỉ cụ thể hóa các chính sách hỗ trợ đất ở, nhà ở mà còn góp phần đưa chính sách đến đúng đối tượng thụ hưởng, hướng tới mục tiêu giảm nghèo thông tin, tạo nền tảng cho giảm nghèo bền vững ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Một trong những nội dung đáng chú ý của Thông tư là quy định về giải quyết tình trạng thiếu đất ở đối với hộ đồng bào dân tộc thiểu số và các đối tượng thuộc diện ưu tiên. Do đó, Bộ Dân tộc và Tôn giáo cũng yêu cầu các cơ quan thông tấn báo chí đẩy mạnh tuyên truyền thông tin về chính sách mới này tới bà con thụ hưởng.
Theo Điều 4 của Thông tư chỉ rõ, chính sách được áp dụng đối với các hộ không có đất ở, thiếu đất ở so với hạn mức theo quy định hoặc đã từng được hỗ trợ đất ở trước ngày 31/5/2021 nhưng đến nay không còn đất ở hoặc diện tích đất ở không còn đáp ứng quy định hiện hành.
Đối tượng được xem xét hỗ trợ gồm hộ đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi theo quy định tại Nghị định số 27/2025/NĐ-CP. Trong đó, ưu tiên các hộ thuộc dân tộc còn gặp nhiều khó khăn, dân tộc có khó khăn đặc thù; hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo trong thời gian 36 tháng kể từ khi được công nhận thoát nghèo; hộ sinh sống tại khu vực biên giới, vùng có nguy cơ thiên tai, sạt lở hoặc thiếu an toàn về đất ở. Bên cạnh đó, hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ mới thoát nghèo là người dân tộc Kinh đang sinh sống tại xã, thôn đặc biệt khó khăn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi cũng thuộc diện được xem xét.
Theo quy định mới tại Thông tư số 02, các hộ đủ điều kiện sẽ được hỗ trợ để bảo đảm có đủ diện tích đất ở theo quy định của cơ quan có thẩm quyền. Đáng chú ý, hộ được hỗ trợ đất ở đồng thời được xem xét hỗ trợ nhà ở theo quy định tại Điều 5 của Thông tư. Quy định này giúp giải quyết đồng bộ nhu cầu về nơi ở, tạo điều kiện để người dân ổn định cuộc sống, yên tâm lao động, sản xuất và phát triển sinh kế.
Thông tư số 02 cũng quy định rõ việc hỗ trợ giải quyết tình trạng thiếu nhà ở đối với các hộ chưa có nhà ở, nhà ở xuống cấp, dột nát, hư hỏng hoặc đã từng được hỗ trợ nhưng hiện không còn nhà ở hoặc nhà ở không còn bảo đảm điều kiện sinh hoạt.
Đối tượng thụ hưởng gồm hộ đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, ưu tiên các hộ thuộc dân tộc còn gặp nhiều khó khăn, dân tộc có khó khăn đặc thù. Đồng thời, hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ mới thoát nghèo là người dân tộc Kinh tại các xã, thôn đặc biệt khó khăn cũng thuộc diện được hỗ trợ.
Về hình thức hỗ trợ, các hộ đủ điều kiện được đầu tư xây dựng mới một căn nhà phù hợp với phong tục, tập quán của địa phương và đáp ứng tiêu chuẩn chất lượng nhà ở theo quy định của Bộ Xây dựng. Đối với các trường hợp đã có nhà nhưng xuống cấp, chính sách hỗ trợ sửa chữa, cải tạo theo quy định hiện hành về quản lý xây dựng.
Kinh phí thực hiện được bố trí từ ngân sách Nhà nước trong khuôn khổ Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035.
Việc ban hành Thông tư 02/2026/TT-BDTTG không chỉ hoàn thiện cơ chế triển khai các chính sách hỗ trợ về đất ở, nhà ở mà còn góp phần bảo đảm mọi đối tượng thuộc diện thụ hưởng đều có cơ hội tiếp cận đầy đủ thông tin về chính sách. Đây là yếu tố đặc biệt quan trọng trong bối cảnh nhiều hộ dân ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số vẫn còn hạn chế trong tiếp cận thông tin.
Thực tế cho thấy, một trong những nguyên nhân khiến nhiều chính sách chưa phát huy hết hiệu quả là người dân chưa nắm đầy đủ điều kiện, thủ tục và quyền lợi được hưởng. Vì vậy, cùng với việc ban hành các quy định mới, việc tăng cường truyền thông chính sách, phổ biến pháp luật đến tận cơ sở có ý nghĩa thiết thực trong giảm nghèo thông tin. Khi người dân được tiếp cận thông tin chính xác, kịp thời và dễ hiểu, họ sẽ chủ động hơn trong việc đăng ký, hoàn thiện hồ sơ, tiếp cận nguồn lực hỗ trợ cũng như giám sát quá trình thực hiện chính sách.
Không chỉ giúp người dân có nơi ở ổn định, các chính sách về đất ở, nhà ở còn tạo nền tảng để phát triển sinh kế, nâng cao chất lượng cuộc sống và củng cố niềm tin của đồng bào đối với chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Giảm nghèo thông tin vì thế trở thành một mắt xích quan trọng, góp phần bảo đảm chính sách đến đúng người, đúng đối tượng, phát huy hiệu quả nguồn lực đầu tư và tạo động lực cho giảm nghèo bền vững tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trong giai đoạn mới 2026-2030 này.
.svg){kind=icon}
