Theo báo Ukrainska Pravda, Ukraine cùng với Montenegro, Moldova và Albania hiện được xem là những ứng viên sáng giá nhất cho việc gia nhập EU. Tuy nhiên, dù nhận được sự ủng hộ của Brussels, mọi tiến trình liên quan đến những quốc gia này vẫn diễn ra chậm chạp và chưa có mốc thời gian cụ thể nào cho việc họ sẽ chính thức được kết nạp vào khối.

Ukraine EU Xinhua.jpg
Ukraine đã chính thức nộp đơn xin gia nhập EU từ tháng 3/2022. Ảnh: Xinhua 

Tạp chí Politico dẫn lời 2 quan chức cấp cao của EU cho biết các đề xuất về lộ trình mới do liên minh soạn thảo sẽ lần đầu tiên mang lại cho Ukraine và 3 nước ứng viên khác sự đảm bảo rằng nếu tiếp tục thực hiện các cải cách cần thiết, họ sẽ được chấp nhận vào khối.  Ngoài ra, các đề xuất cũng nêu rõ những kết quả cụ thể cần đạt được và các mốc thời gian để hoàn tất đàm phán.

Theo một quan chức thuộc Ủy ban Châu Âu, các lộ trình được đề xuất sẽ xác định rõ hơn những yêu cầu đối với từng quốc gia ứng viên, đồng thời thiết lập nghĩa vụ cho các nước thành viên hiện tại, những quốc gia phải đưa ra sự đồng thuận để quá trình này có thể tiếp tục.

Trong bài phát biểu về Tình trạng Liên minh vào đầu tháng 9, Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Ursula von der Leyen đã cam kết hỗ trợ có trọng tâm dành cho những quốc gia ứng viên "đạt được nhiều tiến bộ nhất".

Tuy nhiên, các quan chức lưu ý những quốc gia ứng viên đang ở giai đoạn đầu của quy trình xem xét, chẳng hạn như Kosovo, Bắc Macedonia và Bosnia-Herzegovina, sẽ chưa được cung cấp lộ trình vào thời điểm này. Điều tương tự cũng áp dụng đối với Gruzia, Thổ Nhĩ Kỳ hay Serbia. Hồ sơ xin gia nhập EU của các nước này đang bị đình trệ do những lo ngại về sự thụt lùi trong các tiêu chuẩn về dân chủ và tư pháp.

Một số quan chức EU đã bày tỏ lo ngại về việc quy trình xem xét kết nạp vào EU kéo dài có thể khiến các nước ứng viên tiềm năng dễ nản lòng hoặc chịu áp lực từ các đối thủ cạnh tranh - những bên muốn thuyết phục họ từ bỏ nỗ lực trở thành thành viên của liên minh.

Động thái diễn ra song song với một đợt rà soát riêng biệt về các chính sách "trước mở rộng" của EU. Theo các quan chức, EU cần mang lại cho các nước ứng viên một lộ trình tốt hơn để "hội nhập dần dần" vào liên minh, tận dụng các lợi ích kinh tế và quyền tham gia các dự án chung như phần thưởng cho những tiến bộ đạt được. 

Kết quả của đợt rà soát chính sách này dự kiến ​​sẽ được trình bày trước các quan chức EU vào ngày 6/10. Mục tiêu là duy trì định hướng gia nhập EU của các nước ứng viên trong thời gian hồ sơ của họ đang được xem xét.

Trong khuôn khổ đợt rà soát này, bà Von der Leyen và Ủy viên phụ trách Mở rộng EU Marta Kos cũng sẽ đề xuất thay đổi các cơ chế vận hành nội bộ của liên minh nhằm đảm bảo những biện pháp bảo vệ, ngăn chặn tình trạng nước thành viên mới gây gián đoạn các lĩnh vực chính sách then chốt hoặc không thực hiện đúng các cam kết đã đưa ra.