

Từ tờ mờ sáng, căn nhà số 135 đường Phan Văn Khỏe, phường Bình Tây, TPHCM đã sáng đèn để làm bánh ú bá trạng phục vụ khách hàng.

Bà Sang, truyền nhân đời thứ hai của gia đình, cho biết nghề làm bánh ú bá trạng được mẹ bà truyền lại từ nhiều năm trước. Từ năm 1988 đến nay, gia đình vẫn duy trì việc làm và kinh doanh loại bánh truyền thống này.
Chia sẻ với VietNamNet, bà nhớ lại những ngày đầu mẹ mình gánh bánh bán trước cổng chợ Bình Tây, vừa đi vừa cất tiếng rao: “Bá trạng đây, bánh bá trạng đây” để mời khách.
Theo thời gian, từ gánh hàng rong đơn sơ, gia đình bà Sang đã có điểm kinh doanh ổn định trong chợ Bình Tây, đồng thời duy trì cơ sở sản xuất để phục vụ nhu cầu của khách hàng ngày càng tăng mỗi dịp tết Đoan ngọ.

Được chế biến từ gạo nếp và nhân đậu xanh, bánh ú được gói trong lá tre thành hình tam giác rồi luộc nhiều giờ. Thành phẩm có lớp nếp vàng óng, phần nhân mềm mịn mang màu nâu đặc trưng của nước tro. Khi thưởng thức, bánh có vị ngọt nhẹ, hương thơm thoang thoảng và độ dẻo đặc trưng của nếp.

Điểm đặc biệt trong bánh ú bá trạng của gia đình bà Sang là phần nếp được xào cùng đậu phộng trước khi gói. Cách chế biến này giúp hạt nếp thêm thơm, béo và đậm đà hơn, tạo nên hương vị riêng khiến nhiều thực khách yêu thích.

Để tạo nên những chiếc bánh ú bá trạng thơm ngon, gia đình bà Sang phải thức dậy từ sáng sớm để lựa chọn những nguyên liệu tươi ngon nhất. Chính sự kỹ lưỡng trong từng công đoạn đã góp phần tạo nên hương vị đặc trưng, níu chân thực khách suốt gần 40 năm qua.
Nguyên liệu làm bánh khá cầu kỳ, gồm gạo nếp, thịt ba chỉ, lòng đỏ trứng muối, đậu xanh, nấm đông cô, tôm khô, hạt sen cùng nhiều loại gia vị được phối trộn theo công thức gia truyền.

Nhờ nhiều năm gắn bó với nghề, những người trong gia đình có thể thực hiện các thao tác rất nhanh. Sau khi nhân bánh được chuẩn bị sẵn, người gói chỉ cần cho nếp và nhân vào lá rồi gói, buộc thành phẩm.

Trung bình chỉ mất khoảng 3-4 phút để hoàn thành một chùm gồm 10 chiếc bánh ú bá trạng.

Dù chỉ sản xuất vào dịp tết Đoan ngọ mỗi năm, gia đình bà vẫn giữ được nghề qua nhiều thế hệ nhờ uy tín và chất lượng sản phẩm. Phần lớn khách hiện nay là mối quen lâu năm. Sau khi thưởng thức, nhiều người giới thiệu thêm người thân, bạn bè đến mua, giúp lượng khách ngày càng đông.

Theo chị Tân Mỹ Hiền, con gái của chủ tiệm Sang, thế hệ thứ ba của gia đình theo nghề làm bánh ú bá trạng, sản lượng bánh những năm gần đây đã tăng đáng kể. Nếu trước đây mỗi mùa tết Đoan ngọ, gia đình chỉ sản xuất khoảng 6.000 chiếc bánh thì hiện nay con số này đã tăng lên gần 10.000 chiếc trong vòng 4-5 ngày cao điểm.
Mỗi ngày, lò bánh hoạt động liên tục với hơn chục nồi nấu, cho ra hơn 2.000 chiếc bánh thành phẩm. Từ một cơ sở sản xuất nhỏ được truyền lại từ đời trước, lò bánh của gia đình nay đã trở thành địa chỉ quen thuộc của nhiều thực khách mỗi dịp tết Đoan ngọ. Không chỉ phục vụ nhu cầu ẩm thực, gia đình còn góp phần gìn giữ và lan tỏa nét văn hóa truyền thống giữa lòng TPHCM.

Bánh ú bá trạng có giá từ 80.000 - 120.000 đồng/chiếc, tùy theo lượng và thành phần nhân mà khách hàng lựa chọn.
Tết Đoan ngọ là ngày lễ truyền thống quen thuộc ở nhiều nước châu Á. Tại Việt Nam, đây còn được gọi là tết Diệt sâu bọ. Người dân tin rằng ăn bánh tro, trái cây, chè và rượu nếp vào sáng sớm sẽ giúp xua đuổi sâu bọ, bệnh tật và cầu mong một năm khỏe mạnh.
