Theo hãng thông tấn Yonhap, thông tin trên nằm trong hồ sơ về các cuộc đàm phán hạt nhân giữa Hàn Quốc và Triều Tiên giai đoạn 1991 - 1993 được Seoul công khai sáng 30/6.

Bộ Thống nhất Hàn Quốc đã công bố 3.836 trang biên bản ghi chép từ 32 vòng đàm phán hạt nhân liên Triều diễn ra từ tháng 12/1991 đến tháng 1/1993. Động thái đánh dấu lần thứ 8 nhà chức trách Hàn Quốc giải mật các tài liệu lưu trữ về đàm phán liên Triều kể từ tháng 5/2022.

Đàm phán liên Triều. Ảnh: Bộ Thống nhất Hàn Quốc
Đàm phán liên Triều. Ảnh: Bộ Thống nhất Hàn Quốc

Trọng tâm của các cuộc đàm phán trên là Tuyên bố chung về phi hạt nhân Bán đảo Triều Tiên được hai nước ký kết vào ngày 20/1/1992. Sau thỏa thuận mang tính bước ngoặt này, Triều Tiên tuyên bố sẽ đồng ý chấp nhận các cuộc thanh tra của Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA), trong khi Hàn Quốc đồng ý đình chỉ cuộc tập trận quân sự thường niên với Mỹ.

Tuy nhiên, các cuộc đàm phán nhanh chóng gặp trở ngại. Ủy ban Kiểm soát hạt nhân chung, vốn được kỳ vọng sẽ điều phối hoạt động thanh tra giữa hai miền nam - bắc Triều Tiên, sớm gặp bế tắc do bất đồng về cách thức, thời điểm và phạm vi kiểm tra.

Seoul thúc đẩy việc kiểm tra thí điểm lẫn nhau các cơ sở hạt nhân của cả hai bên, trong khi Bình Nhưỡng muốn các căn cứ quân sự của Mỹ ở Hàn Quốc được đưa vào diện kiểm tra và cuộc tập trận quân sự chung giữa hai nước đồng minh phải dừng lại trước.

Tại cuộc họp ngày 10/3/1992, đàm phán gần như đổ vỡ khi các quan chức nói chen lời nhau...khiến phiên họp rơi vào hỗn loạn.

22 vòng thương lượng về vấn đề thanh tra hạt nhân song phương đã không mang lại kết quả. 

Ông Park Yong-han, nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Phân tích quốc phòng Hàn Quốc và là thành viên ủy ban giám sát việc công bố hồ sơ của Bộ Thống nhất Hàn Quốc cho biết: "Triều Tiên khăng khăng rằng các vấn đề liên quan đến chương trình hạt nhân của nước này nên được thảo luận với IAEA, chứ không phải với Hàn Quốc. Khoảng cách lớn giữa hai bên khiến việc tìm kiếm tiếng nói chung là điều không thể”.