Đơn xin thị thực trong giai đoạn chiến tranh, chiếc áo dài được bà Nguyễn Thị Bình mặc khi giữ cương vị Phó Chủ tịch nước... Những hình ảnh sống động này đang được trưng bày tại Bảo tàng Chứng tích chiến tranh, TPHCM.
Từ nay đến ngày 30/4, tại Bảo tàng Chứng tích chiến tranh (TPHCM) trưng bày chuyên đề “Bà Nguyễn Thị Bình - Trí tuệ, bản lĩnh và nhân cách phụ nữ Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh”.
Không gian trưng bày được chia thành 4 phần, trong đó, phần "Từ truyền thống gia đình đến lý tưởng cách mạng" dù không có nhiều hình ảnh, tư liệu nhưng đem lại nhiều cảm xúc. Bởi những hình ảnh, dòng tâm sự được chia sẻ tại đây cho người xem thấy một "madam Bình" khác - chân dung một nữ sinh trường Saint Cœur de Marie, cháu ngoại của chí sĩ Phan Châu Trinh, người đã sớm giác ngộ và dấn thân vào con đường đấu tranh giải phóng dân tộc.
"Lúc còn sống, mẹ tôi thường kể chuyện về ông ngoại - cụ Phan Châu Trinh. Cụ mất năm 1926 sau khi từ Pháp về được một năm, nên khi ra đời tôi không được biết mặt... Trong ký ức của tôi, từ lời kể của mẹ, ông ngoại tôi là người đã bôn ba khắp nước từ khi còn trẻ..." - lời bà Nguyễn Thị Bình chia sẻ.
Bà Nguyễn Thị Bình cho biết mẹ bà sinh nhiều con nên sức khỏe yếu và qua đời khi bà mới 16 tuổi, lúc đứa em út chưa đầy một tuổi. "Tuy vậy, tôi đã có một tuổi thơ ấm áp, hạnh phúc bên cha mẹ và người thân. Mãi đến khi mẹ mất, tôi mới cảm thấy lo lắng và thiếu vắng tình cảm. Nhìn các em còn bé bỏng, tôi bắt đầu nhận ra trách nhiệm của mình: phải thay mẹ chăm lo cho đàn em".
Nói về cha, bà Bình viết: "Ông cụ rất yêu lao động, nên cách đánh giá con người của ông cũng thông qua thái độ làm việc của họ. Với chúng tôi, cụ cũng có yêu cầu như thế, không phân biệt con trai hay con gái: biết đi xe đạp thì phải biết sửa xe, vá săm lốp... Về sau này, suốt cuộc đời hoạt động và công tác, tôi luôn gắn bó và dễ dàng hòa nhập với người lao động. Tôi thường nhìn nhận con người qua thái độ làm việc và cách họ đối xử với người lao động. Nghĩ lại, tôi rất biết ơn ông cụ về ảnh hưởng quý báu đó".
Trong ảnh là đôi bạn thân Yến Sa - bí danh của bà Nguyễn Thị Bình (bên phải) và Đỗ Thị Duy Liên vừa may đồ để kiếm sống, vừa hoạt động cách mạng (khoảng năm 1950). Nguồn ảnh: Bà Ngô Thị Hồng Loan - Quỹ Hòa bình và Phát triển TPHCM.
Hai người được giao nhiệm vụ vận động phụ nữ trí thức tư sản, bãi công, bãi thị, cùng bị mật thám bắt giam. Bà Duy Liên sau này cũng tham gia đoàn đàm phán Hội nghị Paris.
Từ năm 1968-1973, bà Nguyễn Thị Bình giữ cương vị Trưởng phái đoàn Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, rồi Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa Miền Nam Việt Nam tham gia Hội nghị 4 bên về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình cho Việt Nam tại Paris. Quãng thời gian này được tái hiện lại trong phần trưng bày "Cuộc đàm phán dài nhất trong lịch sử".
Để Hiệp định Paris được ký kết, quãng thời gian gần 5 năm là sự kết hợp “vừa đánh vừa đàm”, là cuộc giằng co căng thẳng, phức tạp giữa ta và Mỹ trên cả 3 mặt trận chính trị, quân sự và ngoại giao.
Nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình là người phụ nữ duy nhất đặt bút ký vào Hiệp định Paris ngày 27/1/1973 lịch sử.
Hiệp định Paris được ký kết nhưng chiến tranh vẫn chưa kết thúc. Bà Nguyễn Thị Bình tiếp tục triển khai các hoạt động đối ngoại, vận động nhân dân và chính phủ các nước ủng hộ, cũng lên tiếng yêu cầu Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng hòa thi hành nghiêm chỉnh Hiệp định.
Sau khi về Hà Nội nhận nhiệm vụ, bà đã cùng Chủ tịch Nguyễn Hữu Thọ đến Cam Lộ (Quảng Trị), xây dựng trụ sở Bộ Ngoại giao và triển khai các hoạt động đối ngoại của Chính phủ Cách mạng lâm thời. Bà cũng đến thăm Trung ương Cục miền Nam và thăm Lộc Ninh (Bình Phước) - nơi đóng căn cứ Quân ủy Miền và trụ sở chính của bộ phận đối ngoại Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam.
Sau ngày 30/4/1975, bà Bình tham gia tiếp quản cơ quan ngoại giao của chính quyền Việt Nam Cộng hòa. Tháng 6/1975, tại Hội nghị Hiệp thương lịch sử, bà đã cùng các đại biểu tán thành chủ trương "thực hiện thống nhất đất nước hoàn toàn về các mặt càng sớm càng tốt", một quyết định mà sau này bà gọi là "hoàn toàn chính xác", vì đó là con đường duy nhất để giữ vững hòa bình và chủ quyền dân tộc...
Trong video gửi tới lễ khai mạc cuộc trưng bày được tổ chức hôm 27/1, bà Nguyễn Thị Bình nhắn nhủ thế hệ trẻ: "Tôi mong các bạn trẻ hiểu rằng hòa bình không tự nhiên mà có, mà phải được cả dân tộc thường xuyên bảo vệ và phát huy để đất nước phát triển, người dân hạnh phúc.
Bước vào kỷ nguyên mới, tôi hy vọng thanh niên, đặc biệt là phụ nữ, hãy tin vào chính mình, trân trọng những giá trị tốt đẹp của lịch sử và chủ động góp phần kiến tạo tương lai bằng trí tuệ, năng lực. Những câu chuyện quá khứ cần được kể lại để suy ngẫm và truyền lại cho thế hệ sau".
BÀ NGUYỄN THỊ BÌNH NHẮN NHỦ THẾ HỆ TRẺ VIỆT NAM:
|
Cuộc trưng bày chuyên đề “Bà Nguyễn Thị Bình - Trí tuệ, bản lĩnh và nhân cách phụ nữ Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh” do Quỹ hòa bình và phát triển TPHCM (HPDF) phối hợp với Bảo tàng Chứng tích chiến tranh, Bảo tàng Mặt trận Tổ quốc Việt Nam - Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam và Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ tổ chức. Cấu trúc trưng bày theo 4 phần trọng tâm, gồm Phần 1 - Từ truyền thống gia đình đến lý tưởng cách mạng: Khắc họa chân dung nữ sinh trường Saint Cœur de Marie, cháu ngoại của chí sĩ Phan Châu Trinh, người đã sớm giác ngộ và dấn thân vào con đường đấu tranh giải phóng dân tộc. Phần 2 - Madame Bình - Trí tuệ, bản lĩnh ngoại giao Việt Nam: Tái hiện những khoảnh khắc lịch sử tại Hội nghị Paris về Việt Nam (1968-1973), nơi “người phụ nữ duy nhất đặt bút ký vào Hiệp định Paris” đã khiến cả thế giới nể phục bằng phong thái cương nghị nhưng luôn mềm dẻo, đối thoại và nhân ái. Phần 3 - Tấm lòng với đất nước: Nêu bật những đóng góp, tận tụy cống hiến của bà Nguyễn Thị Bình cho nền giáo dục, ngoại giao và các công tác y tế, văn hóa, xã hội trên cương vị Bộ trưởng Giáo dục (1976-1987), Phó trưởng Ban Đối ngoại Trung ương kiêm Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại Quốc hội (1987-1992) và Phó Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1992-2002). Phần 4 - Dấu ấn còn mãi: Khắc họa hình ảnh bà Nguyễn Thị Bình bình dị, nhân ái trong đời thường và vai trò sáng lập, dẫn dắt các quỹ hòa bình, văn hóa và giáo dục. |
Ở tuổi 98, nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình - 'bông hồng thép' của Việt Nam vẫn ngồi thẳng lưng, giọng nói ấm áp, khúc chiết, ánh mắt sắc sảo, tinh anh.
Sổ ghi chép trong những ngày đàm phán tại Paris của bà Nguyễn Thị Bình - Trưởng phái đoàn đàm phán tại Hội nghị Paris và nhiều tài liệu ngoại giao khác lần đầu được giới thiệu đến nhân dân.
.svg){kind=icon}
