Khắc phục vùng lõm sóng, mở rộng cơ hội tiếp cận thông tin

Đưa sóng viễn thông về thôn, bản

Thu hẹp khoảng cách thông tin, bảo đảm người dân vùng sâu, vùng xa được tiếp cận Internet và dịch vụ số đang trở thành nhiệm vụ quan trọng trong Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững. 

Ở nhiều khu vực vùng sâu của tỉnh Lâm Đồng, việc mất sóng điện thoại hay Internet chập chờn từng là trở ngại lớn trong đời sống hàng ngày. Người dân khó tiếp cận thông tin thị trường, học tập trực tuyến, dịch vụ công hay các ứng dụng phục vụ sản xuất. Những “điểm trắng” thông tin ấy cũng khiến khoảng cách giữa nông thôn với đô thị ngày càng rõ nét.

Từ thực tế đó, tỉnh Lâm Đồng đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm mở rộng hạ tầng viễn thông, bảo đảm người dân ở mọi khu vực đều có điều kiện tiếp cận thông tin và tham gia môi trường số. Đây cũng là một trong những nội dung quan trọng của công tác giảm nghèo thông tin thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ, trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng hiện có 12.004 trạm thu phát sóng di động (BTS), trong đó đã triển khai 290 trạm 5G. 

Mạng băng rộng di động 3G, 4G, 5G đã phủ tới 100% khu dân cư thuộc các xã, phường, đặc khu. Hạ tầng cáp quang FTTH cũng được mở rộng đến toàn bộ trung tâm xã, phường, đặc khu; tỷ lệ hộ gia đình sử dụng cáp quang đạt khoảng 99%.

Toàn tỉnh hiện có hơn 4 triệu thuê bao điện thoại; tỷ lệ người sử dụng điện thoại thông minh đạt 87,7%; hơn 80% thuê bao có kết nối Internet. 

Đáng chú ý, 100% thôn, bản tại khu vực trung tâm như nhà văn hóa đều đã có thể truy cập Internet băng rộng di động của ít nhất một nhà mạng lớn.

Việc phủ sóng rộng khắp giúp người dân vùng sâu tiếp cận nhanh hơn với thông tin chính sách, kỹ thuật sản xuất, giá nông sản và các dịch vụ thiết yếu. Nhiều hộ dân đã sử dụng điện thoại thông minh để bán hàng trực tuyến, quảng bá sản phẩm nông nghiệp, đặt mua vật tư sản xuất hay thực hiện các thủ tục hành chính trên môi trường mạng.

Để tiếp tục xóa các khu vực sóng yếu, sóng chập chờn, Sở Khoa học và Công nghệ đã phối hợp với các doanh nghiệp viễn thông như Viettel, VNPT, MobiFone khảo sát thực tế tại các tuyến đường đèo, khu dân cư vùng sâu, vùng xa và các địa bàn còn khó khăn về hạ tầng.

Qua rà soát, tỉnh dự kiến tham mưu lắp đặt thêm 108 trạm BTS mới. Trong đó có 39 trạm tại các tuyến đường đèo; 9 trạm ở cụm dân cư thuộc thôn đặc biệt khó khăn; 60 trạm tại các cụm dân cư lõm sóng khác. Mục tiêu đặt ra là từng bước xóa hoàn toàn các “điểm lõm” thông tin, tạo điều kiện để người dân tiếp cận chuyển đổi số một cách đồng đều hơn.

Tạo nền tảng giảm nghèo bền vững

Việc đưa sóng viễn thông về vùng sâu, vùng xa đang góp phần thay đổi đời sống của người dân Lâm Đồng theo hướng thiết thực và bền vững hơn. Khi Internet được phủ rộng, cơ hội tiếp cận tri thức, thông tin thị trường và các dịch vụ số cũng mở ra nhiều hơn cho người dân.

Tại nhiều địa phương, người dân đã quen với việc sử dụng điện thoại để thanh toán trực tuyến, tra cứu thủ tục hành chính, đăng ký khám chữa bệnh hay tìm hiểu kỹ thuật sản xuất nông nghiệp. Các nền tảng mạng xã hội cũng trở thành kênh quảng bá sản phẩm, kết nối tiêu thụ nông sản hiệu quả cho bà con vùng sâu.

Hạ tầng viễn thông phát triển còn góp phần thúc đẩy giáo dục số và y tế số tại cơ sở. Học sinh ở vùng khó khăn có thêm điều kiện học trực tuyến, tiếp cận tài liệu học tập. Người dân có thể cập nhật thông tin sức khỏe, đặt lịch khám bệnh hoặc trao đổi từ xa với cơ sở y tế thông qua các nền tảng số.

Tuy nhiên, quá trình triển khai hạ tầng viễn thông tại Lâm Đồng vẫn gặp nhiều khó khăn. Nhiều khu vực cần lắp đặt trạm BTS nằm dọc các tuyến đèo, khu vực rừng đặc dụng hoặc địa hình phức tạp, gây trở ngại trong việc kéo điện, xây dựng cột trạm và bảo đảm hạ tầng kỹ thuật...

Trước những khó khăn này, UBND tỉnh đã yêu cầu các sở, ngành phối hợp cùng doanh nghiệp viễn thông và chính quyền địa phương tiếp tục khảo sát, đo kiểm chất lượng sóng tại các khu vực còn hạn chế về kết nối. Tỉnh cũng giao nhiệm vụ tháo gỡ vướng mắc về đất đai, điện lưới và đẩy nhanh tiến độ xây dựng hạ tầng.

Bên cạnh đó, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 9426/KH-UBND triển khai khắc phục các khu vực sóng yếu trong năm 2026. Theo kế hoạch, toàn tỉnh sẽ xây dựng 112 trạm BTS mới.

Trong số này có 40 trạm tại các tuyến đèo trọng điểm như Prenn, Bảo Lộc, Gia Bắc, Đại Ninh, Đa Mi, Khánh Lê, Sông Pha, Tà Đùng; 57 trạm tại các cụm dân cư lõm sóng; 8 trạm ở thôn đặc biệt khó khăn và 7 trạm tại khu vực biên giới trọng yếu.

Lãnh đạo UBND tỉnh yêu cầu các doanh nghiệp viễn thông chủ động phối hợp với địa phương lựa chọn vị trí xây dựng phù hợp, bảo đảm thuận lợi về điện, cáp quang và quỹ đất. Đồng thời, huy động thêm nguồn lực đầu tư thiết bị, mở rộng vùng phủ sóng phục vụ người dân vùng sâu, vùng xa.