Xác định giảm nghèo thông tin là giải pháp để tháo gỡ những điểm nghẽn phát triển, xã Sơn Thủy (Tuyên Quang) đã kiên trì đổi mới công tác truyền thông theo hướng gần dân, sát thực tế. Từ đầu tư hạ tầng thông tin cơ sở đến phương thức tuyên truyền trực tiếp, nhận thức của người dân từng bước thay đổi, chủ động tiếp cận chính sách và vươn lên thoát nghèo bền vững.
Thiếu thông tin và kiến thức sản xuất từ lâu được xem là một trong những nguyên nhân sâu xa dẫn đến nghèo đói, kéo theo tâm lý trông chờ, ỷ lại. Vì vậy, công tác tuyên truyền được xã Sơn Thủy quan tâm triển khai, bảo đảm thông tin đến đúng người, đúng nhu cầu, đúng thời điểm.
Thôn Tân Tiến có tới 98% dân số là đồng bào Dao, Sán Dìu, từng gặp không ít khó khăn do địa bàn rộng, dân cư phân tán. Trước đây, mỗi lần triển khai chủ trương, chính sách, cán bộ thôn phải gọi điện từng hộ, đi bộ đến tận nhà, vừa tốn thời gian, công sức, vừa khó tránh khỏi bỏ sót. Với 154 hộ, 788 nhân khẩu, việc “đưa thông tin đến từng người” là bài toán nan giải.
Từ khi được trang bị hệ thống loa truyền thanh cố định kết hợp loa di động, dòng chảy thông tin đã được khơi thông. Các thông báo, chủ trương, chính sách được truyền tải kịp thời, đồng đều, giúp người dân nắm bắt nhanh chóng và đầy đủ hơn.
Nhà văn hóa thôn được đầu tư đồng bộ với loa công suất lớn, tivi, thiết bị kết nối… trở thành trung tâm thông tin của cộng đồng. Đây không chỉ là nơi hội họp mà còn là điểm phổ biến chính sách, hướng dẫn thủ tục hành chính, chia sẻ kinh nghiệm sản xuất. Hạ tầng giao thông được cải thiện, thông tin thông suốt đã góp phần củng cố niềm tin, tạo sự đồng thuận trong nhân dân. Nhờ đó, tỷ lệ hộ nghèo của thôn hiện chỉ còn 6 hộ, chiếm 3,2%.
Bên cạnh hệ thống truyền thanh, tại trung tâm xã và các nhà văn hóa thôn, các panô, áp phích về chính sách giảm nghèo, nguồn vốn vay ưu đãi, mô hình sản xuất hiệu quả được bố trí trực quan, sinh động. Người dân có thể “đọc – hiểu – nhớ” ngay trong sinh hoạt hằng ngày, biến thông tin thành hành động cụ thể.
Tiếp cận thông tin, thay đổi sinh kế
Xã Sơn Thủy chú trọng công tác đối thoại, lắng nghe người dân. Nội dung tuyên truyền được lồng ghép linh hoạt trong các buổi họp thôn, sinh hoạt đoàn thể, tạo không gian trao đổi hai chiều. Đội ngũ cán bộ thông tin cơ sở được tập huấn thường xuyên, trở thành những tuyên truyền viên gần dân, biết chuyển hóa những nội dung khô khan thành câu chuyện dễ hiểu, dễ áp dụng.
Song song với đó, địa phương phối hợp với các cơ quan báo chí xây dựng nhiều tin, bài, phóng sự về mô hình sản xuất hiệu quả, gương điển hình tiên tiến. Những người thật, việc thật ngay tại địa phương đã tạo sức lan tỏa mạnh mẽ, khơi dậy tinh thần tự lực trong cộng đồng.
Một dẫn chứng tiêu biểu là nhóm hộ liên kết chăn nuôi gia súc tại thôn. Trước đây, người dân chủ yếu chăn nuôi nhỏ lẻ, thiếu kỹ thuật nên hiệu quả thấp, dịch bệnh thường xuyên xảy ra. Sau khi được tiếp cận thông tin qua các buổi tuyên truyền, tập huấn và các chương trình khuyến nông trên báo, đài, một số hộ đã mạnh dạn liên kết thành nhóm, cùng học hỏi kỹ thuật, áp dụng quy trình chăn nuôi an toàn. Từ đó, đàn gia súc phát triển ổn định, tỷ lệ hao hụt giảm rõ rệt, thu nhập của các hộ tăng lên đáng kể.
Hay như mô hình trồng cây dược liệu dưới tán rừng ở một số thôn, trước đây người dân chưa từng nghĩ tới. Sau khi được giới thiệu qua các buổi truyền thông và tham quan mô hình thực tế, nhiều hộ đã mạnh dạn chuyển đổi một phần diện tích đất kém hiệu quả sang trồng dược liệu. Nhờ phù hợp điều kiện thổ nhưỡng, đầu ra ổn định, mô hình này bước đầu mang lại nguồn thu nhập khá, mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế địa phương.
Thực tế cho thấy, khi được giảm nghèo thông tin, người dân thay đổi nhận thức, chủ động tìm kiếm cơ hội phát triển. Nhiều hộ nghèo, cận nghèo đã tích cực học nghề, vay vốn ưu đãi, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất, từng bước cải thiện đời sống.
Theo mục tiêu đề ra, đến cuối năm 2026, Sơn Thủy phấn đấu giảm tỷ lệ hộ nghèo đa chiều từ 4,13% xuống còn 3,33%. Thời gian tới, xã tiếp tục đẩy mạnh truyền thông theo hướng đa dạng, linh hoạt, giúp người dân không chỉ tiếp cận mà còn biết vận dụng thông tin vào thực tiễn.
Khi “nút thắt” thông tin được tháo gỡ, con đường phát triển của Sơn Thủy cũng dần rộng mở. Từ chỗ thụ động, trông chờ, người dân đã chủ động tiếp cận tri thức, mạnh dạn đổi mới tư duy, vươn lên thoát nghèo bằng chính nội lực của mình.
Giảm nghèo thông tin không chỉ là cung cấp phương tiện hay dữ liệu, mà là trao cho người dân “chìa khóa” để tự mở cánh cửa tương lai. Với cách làm bài bản, gần dân và giàu tính nhân văn, Sơn Thủy đang cho thấy: khi thông tin được khơi thông, niềm tin được củng cố, thì giảm nghèo bền vững không còn là mục tiêu xa vời, mà trở thành hành trình hiện hữu từ mỗi thôn bản, mỗi gia đình.
.svg){kind=icon}
