
Cục Thuế thành phố Thái An, tỉnh Sơn Đông (Trung Quốc) vừa điều tra và xử lý một vụ trốn thuế gây chấn động giới kinh doanh kim loại quý.
Cơ quan chức năng xác nhận cửa hàng trang sức này đã che giấu 13,912 triệu NDT (khoảng 55,65 tỷ đồng) thu nhập trong kỳ kiểm tra 2023-2024 bằng cách khai thiếu doanh thu và lập các báo cáo sai sự thật, vi phạm nghiêm trọng quy định kê khai và nộp thuế.
Vàng lên nhưng kinh doanh ‘thua lỗ đều đặn’?
Tháng 5/2025, Thanh tra Thuế thành phố Thái An nhận được báo cáo về những dấu hiệu bất thường trong hoạt động kê khai thuế của một số cửa hàng vàng trên địa bàn.

Trong đó, nổi bật là cửa hàng F Jewelry, mở từ năm 2023 dưới dạng hộ kinh doanh cá thể do ông Vương làm chủ. Cửa hàng chuyên bán vàng, ngọc và trang sức cao cấp, tọa lạc trong một trung tâm thương mại rộng lớn, đông khách và nằm ở vị trí đắc địa.
Điểm bất thường đầu tiên là doanh thu kê khai: trong giai đoạn 2023-2024, cửa hàng chỉ xuất hoá đơn bán ra khoảng 90 vạn NDT (khoảng 3,6 tỷ đồng), nhưng tổng hoá đơn nhập kho và giao dịch với nhà cung cấp lên tới hơn 7.000 vạn NDT (khoảng 280 tỷ đồng).
Không chỉ vậy, các báo cáo tài chính của F Jewelry đều thể hiện lỗ đều đặn mỗi quý 1.050,5 NDT (khoảng 4,2 triệu đồng).
Đây là một con số bất hợp lý, bởi kinh doanh vàng và trang sức, lợi nhuận và chi phí biến động theo mùa và giá vàng. Đây là dấu hiệu đầu tiên khiến cơ quan thuế nghi ngờ cửa hàng ẩn doanh thu để trốn thuế.
Để tìm manh mối, đội kiểm tra thuế đã tiến hành đột xuất kiểm tra cửa hàng. Tại văn phòng, họ phát hiện F Jewelry chỉ có một máy thanh toán tiền POS nhưng chỉ tra cứu được giao dịch trong ngày; dữ liệu lịch sử hoàn toàn không truy cập được.
Nhân viên thu ngân cũng thừa nhận không biết chi tiết thanh toán, mọi dữ liệu đều do ông chủ quản lý.
Tuy nhiên, kiểm tra sâu hơn, nhân viên thuế phát hiện một file Excel mang tên “Báo cáo doanh số tháng” và một sổ ghi chép khách ra vào cửa hàng. Đây chính là những bằng chứng quan trọng, ghi nhận chi tiết khách mua, thời gian, liên hệ và số tiền giao dịch.
Để giải thích cho việc nhập hàng lớn nhưng vẫn “lỗ đều đặn”, F Jewelry còn trình bày rằng các hợp đồng nhập vàng yêu cầu phải mua số lượng cố định mỗi tháng để giữ giá tốt.
Tuy nhiên, máy POS của cửa hàng lại được liên kết với tài khoản ngân hàng cá nhân của nhân viên, khiến dòng tiền thu về không phản ánh đúng doanh thu thực tế.
Lần theo giao dịch: Doanh thu thật sự ‘trồi lên mặt nước’
Để phá “bức màn lừa đảo”, cơ quan thuế triển khai phương pháp ngược dòng, tức là kiểm tra trực tiếp các giao dịch với khách hàng.

Họ liên hệ 20 khách hàng đã mua vàng tại F Jewelry, thu thập biên lai, chứng từ thanh toán và truy vết đường đi của tiền qua các tài khoản ngân hàng cá nhân nhân viên.
Kết quả là trong giai đoạn 2023-2024, tổng tiền khách hàng trả qua hai tài khoản này lên tới 1.300 vạn NDT (khoảng 52 tỷ đồng), hoàn toàn vượt xa con số kê khai 90 vạn NDT.
Khi đối chiếu với báo cáo doanh số hàng tháng, dữ liệu hoàn toàn trùng khớp, chứng minh F Jewelry ẩn doanh thu, kê khai sai để trốn thuế.
Trước bằng chứng sắt đá, F Jewelry buộc phải thừa nhận hành vi và cơ quan thuế đã ra quyết định truy thu thuế, phạt và tính lãi chậm nộp theo quy định.
Theo chuyên gia Li Kỳ Huấn từ Cục Thuế Thái An, phá những vụ trốn thuế kiểu này nằm ở việc tái hiện đường đi tiền. Dù cửa hàng cố tình che giấu nhưng nếu cơ quan thuế kết hợp sổ ghi khách hàng, báo cáo doanh số nội bộ và dữ liệu POS/ ngân hàng thì doanh thu thực sẽ “hiện nguyên hình”.
Chuyên gia này cũng nhấn mạnh rằng cơ quan thuế nước này có thể sử dụng mô hình cảnh báo rủi ro, dựa trên các chỉ số như biên lợi nhuận, chi phí và doanh thu trên hóa đơn, để phát hiện sớm những cửa hàng kinh doanh các mặt hàng giá trị cao như vàng, trang sức hay điện thoại.
Bên cạnh đó, đối với các hộ kinh doanh đủ tiêu chuẩn về số lượng nhân sự và quy mô, cơ quan thuế có thể hướng dẫn họ lập sổ sách và quản lý chứng từ một cách minh bạch, đảm bảo tất cả thu nhập, chi phí và doanh thu đều được ghi chép đầy đủ. Cách làm này không chỉ giúp cơ quan quản lý dễ kiểm soát hơn, mà còn giúp doanh nghiệp tránh rủi ro pháp lý.
Vụ việc F Jewelry không chỉ là một điển hình về trốn thuế cá nhân mà còn được coi là lời cảnh tỉnh cho tất cả các hộ kinh doanh cá thể tại Trung Quốc: trong thời đại công nghệ, mọi giao dịch đều để lại dấu vết.
Ẩn doanh thu không chỉ là vi phạm pháp luật, mà còn có thể khiến doanh nghiệp mất uy tín, mất tiền tỷ và chịu hậu quả pháp lý nặng nề.
Theo China Tax News
