Khi các thị trường nhập khẩu ngày càng siết chặt tiêu chuẩn an toàn thực phẩm và kiểm dịch thực vật, ngành nông nghiệp tỉnh Hưng Yên lựa chọn mã số vùng trồng làm nền tảng để tổ chức sản xuất, quản lý chất lượng và mở rộng thị trường tiêu thụ.
Tại hội nghị cập nhật các quy định SPS trong Hiệp định RCEP tổ chức tại Hưng Yên, các chuyên gia đều thống nhất mã số vùng trồng đã trở thành yêu cầu bắt buộc trong thương mại nông sản hiện đại. Đây là công cụ để thị trường kiểm soát toàn bộ quá trình sản xuất thông qua dữ liệu, từ điều kiện canh tác, phòng trừ dịch hại đến thu hoạch và bảo quản.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Hưng Yên, địa phương hiện có 387 đơn vị, hộ nông dân đạt chứng nhận VietGAP với diện tích 4.759 ha; 6 vùng sản xuất hữu cơ quy mô 48,2 ha. Đáng chú ý, tỉnh đã được cấp 47 mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu với diện tích 348 ha, tập trung ở các sản phẩm chủ lực như nhãn, cam, chuối, vải và rau an toàn.
Việc được cấp mã số vùng trồng giúp các sản phẩm nông nghiệp của Hưng Yên đáp ứng yêu cầu truy xuất nguồn gốc, kiểm dịch thực vật và an toàn thực phẩm của thị trường nhập khẩu. Quan trọng hơn, mã vùng tạo nền tảng để doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia sâu vào chuỗi giá trị xuất khẩu chính ngạch, giảm phụ thuộc vào thương mại tiểu ngạch và trung gian.
Hưng Yên hiện có hơn 150.000 ha đất nông nghiệp, trong đó diện tích cây ăn quả đạt trên 20.600 ha, sản lượng mỗi năm khoảng 345.000 tấn. Những sản phẩm vốn đã có chỗ đứng trên thị trường nội địa như nhãn lồng, cam, chuối, vải trứng đang đứng trước cơ hội mở rộng sang các thị trường thuộc khu vực RCEP như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc.
Tuy vậy, quá trình cấp và duy trì mã số vùng trồng đặt ra không ít thách thức. Một bộ phận nông dân và hợp tác xã vẫn gặp khó khăn trong việc ghi chép nhật ký sản xuất, quản lý dữ liệu số, cập nhật kịp thời các quy định SPS thay đổi từ thị trường nhập khẩu. Việc chuyển từ sản xuất dựa vào kinh nghiệm sang quản lý dựa trên dữ liệu đòi hỏi thay đổi về tư duy và kỹ năng.
Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh cho biết đang tăng cường phối hợp với Văn phòng SPS Việt Nam để tổ chức tập huấn, hướng dẫn doanh nghiệp, hợp tác xã và người sản xuất nắm vững yêu cầu kỹ thuật của từng thị trường. Trọng tâm là chuẩn hóa hồ sơ vùng trồng, số hóa dữ liệu sản xuất và nâng cao năng lực tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế.
Theo TS Nguyễn Thị Bích Ngọc, Phó Viện trưởng Viện Bảo vệ thực vật, nhiều vùng cây ăn quả hiện nay đang đối mặt với suy thoái đất như pH thấp, thiếu canxi, magie, mất cân đối dinh dưỡng và suy giảm hoạt tính sinh học. Những yếu tố này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng nông sản và khả năng duy trì ổn định mã số vùng trồng.
Để bảo đảm vùng trồng xuất khẩu bền vững, các địa phương cần áp dụng đồng bộ quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp (IPHM), từ chọn giống sạch bệnh, nhân giống trong nhà lưới đến giám sát dịch hại bằng bẫy đèn, bẫy màu. Mọi hoạt động đều phải được ghi nhận đầy đủ, minh bạch trong hồ sơ sản xuất.
Trong định hướng dài hạn, Hưng Yên gắn cấp mã số vùng trồng với ứng dụng công nghệ thông tin trong thu thập dữ liệu, dự báo thị trường và điều hành sản xuất. Khi dữ liệu vùng trồng được kết nối với nhu cầu tiêu thụ, người sản xuất có cơ sở tổ chức mùa vụ phù hợp, giảm rủi ro và nâng cao giá trị nông sản.
.svg){kind=icon}
