Những nỗ lực của ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vừa có báo cáo gửi Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội về việc thực hiện chính sách, pháp luật về phòng, chống thuốc giả, thực phẩm giả. Trong đó nêu rõ những nỗ lực của ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch, từ việc ban hành văn bản tới đẩy mạnh công tác tuyên truyền, rồi cả công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý các tổ chức, cá nhân vi phạm.

Đáng chú ý, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã thành lập Ban Soạn thảo và Tổ biên tập xây dựng Nghị định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực văn hóa và quảng cáo, đồng thời rà soát, nghiên cứu, sửa đổi, bổ sung chế tài xử phạt những tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động quảng cáo, đặc biệt là quy định chế tài đối với người chuyển tải sản phẩm quảng cáo, bao gồm người có ảnh hưởng theo quy định của pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Bên cạnh đó, Bộ cũng đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, điều hành công tác phòng, chống hàng giả, thuốc giả.

Về công tác tuyên truyền, phổ biến, các cơ quan chức năng thuộc Bộ tổ chức đa dạng hình thức như: Phát động sáng tác, khuyến khích các ca khúc/tác phẩm có chủ đề chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, nhằm tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân, doanh nghiệp về tác hại của các loại hàng giả, hàng nhái; Phối hợp với các cơ quan, đơn vị, báo chí truyền thông và nền tảng mạng xã hội để nâng cao kiến thức cũng như nhận thức của người dân trong việc tự chủ động bảo vệ bản thân và gia đình trên không gian mạng, thông qua các cẩm nang “Phòng chống tin giả”, “Nhận diện và phòng chống lừa đảo trực tuyến”, “An toàn trực tuyến”, “Kỹ năng nhận diện lừa đảo”…

Các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ còn đẩy mạnh việc tuyên truyền rộng rãi đến các tổ chức, doanh nghiệp, hộ sản xuất, kinh doanh thuộc lĩnh vực quản lý, vận động người dân không sử dụng hàng nhập lậu, không rõ nguồn gốc xuất xứ và không tiếp tay cho buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. 

Song song đó, Bộ đã hướng dẫn các địa phương tổ chức tuyên truyền những bài học kinh nghiệm, gương người tốt việc tốt của các lực lượng chức năng trong công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả; cảnh báo người dân không tiếp tay cho đối tượng buôn lậu, gian lận thương mại và kinh doanh hàng giả, tham gia tố giác tội phạm. 

Về công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm, theo báo cáo của một số địa phương gửi về, Thanh tra Sở đã nghiêm túc tiến hành thanh tra, kiểm tra và xử lý đối với các tổ chức, cá nhân vi phạm. Chỉ riêng trong tháng cao điểm (15/5 - 15/6/2025), các cơ quan chức năng đã xử lý 10.437 vụ vi phạm, thu nộp 1.279 tỷ đồng, khởi tố 204 vụ/378 bị can. Tính trong 6 tháng đầu năm 2025, gần 50.000 vụ đã bị xử lý, thu nộp 6.500 tỷ đồng, khởi tố 1.899 vụ/3.271 bị can. 

Anh bai 2.jpg
Ảnh minh họa.

Cần tăng cường phối hợp giữa các bộ, ban, ngành

Bên cạnh những kết quả đạt được, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng chỉ rõ một số khó khăn, hạn chế trong việc thực hiện chính sách, pháp luật về phòng, chống thuốc giả, thực phẩm giả để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Đơn cử, việc xác định, kết luận về sai phạm trong quảng cáo nói chung và quảng cáo về thực phẩm, thuốc nói riêng cần phải được thực hiện bởi các cơ quan quản lý chuyên ngành ở trung ương và địa phương. Bộ/ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch chỉ có thể yêu cầu chặn gỡ, xử lý quảng cáo vi phạm sau khi đã có ý kiến kết luận của các cơ quan quản lý chuyên ngành.  

“Pháp luật hiện hành chưa quy định rõ cơ chế phối hợp nhanh, hiệu quả giữa các bộ, ngành, dẫn đến việc xử lý vi phạm phải qua nhiều bước xác minh, trao đổi thông tin, kéo dài thời gian và gây gián đoạn trong quá trình chặn gỡ nội dung quảng cáo vi phạm”, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch nêu trong báo cáo.

Để tiếp tục nâng cao hiệu quả phòng, chống thuốc giả, thực phẩm giả trong thời gian tới, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đề nghị Chính phủ tiếp tục chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương đổi mới lề lối làm việc, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động quản lý điều hành và các hoạt động dịch vụ công lĩnh vực quảng cáo nhằm phục vụ tốt hơn yêu cầu của người dân; chủ động hơn trong công tác phối hợp giữa các ngành.

Cùng với đó, tăng cường công tác kiểm tra, phối hợp giữa các bộ, ban, ngành có liên quan từ trung ương đến địa phương để xử lý kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật về quảng cáo. 

Mặt khác, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đề nghị Bộ Công an chỉ đạo xem xét, xử lý hình sự các đối tượng có hành vi quảng cáo gian dối có hậu quả nghiêm trọng theo quy định tại Điều 197 Bộ luật Hình sự, từ đó, truyền thông để răn đe, cảnh tỉnh về loại tội phạm này trong xã hội. 

Với Bộ Công Thương (Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số) thì cần siết chặt quản lý hoạt động thương mại điện tử, quảng cáo, livestream bán hàng; tiến hành thanh tra, kiểm tra và xử lý các sàn thương mại điện tử vi phạm.