Được mệnh danh là “Hiệp ước biển cả”, Hiệp định Bảo tồn và sử dụng bền vững đa dạng sinh học biển tại vùng nằm ngoài quyền tài phán quốc gia (Hiệp định BBNJ) là văn kiện pháp lý mới nhất được xây dựng nhằm thực thi Công ước Luật Biển. Hiệp định BBNJ là thành quả của quá trình thương lượng, đàm phán kéo dài nhiều năm kể từ năm 2004 và chính thức được thông qua và mở ký trong năm 2023.
Nội dung chính của hiệp định xoay quanh các vấn đề nhận được nhiều sự quan tâm của cộng đồng quốc tế hiện nay, như chia sẻ lợi ích từ nguồn gien biển, thiết lập vùng bảo tồn biển, đánh giá tác động môi trường, xây dựng năng lực và chuyển giao công nghệ…
Hiệp định cũng thiết lập cơ chế ra quyết định của hội nghị các quốc gia thành viên, thành lập và vận hành các cơ quan, thể chế để thực hiện văn kiện, giải quyết tranh chấp, xây dựng cơ chế tài chính...
Hiệp định Biển cả là một dấu mốc lịch sử trong nỗ lực của cộng đồng quốc tế về bảo vệ môi trường biển, trong bối cảnh thực hiện Chương trình nghị sự 2030, đặc biệt là Mục tiêu phát triển bền vững số 14 về bảo tồn và sử dụng bền vững đại dương, biển và tài nguyên biển.

Đây là hiệp định thứ ba được đàm phán và ký kết trong khuôn khổ Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982, tái khẳng định vai trò, tầm quan trọng của Công ước như là khuôn khổ pháp lý toàn diện điều chỉnh mọi hoạt động trên biển và đại dương, trong đó có việc khai thác, chia sẻ lợi ích công bằng và bảo tồn nguồn gen biển tại các vùng biển quốc tế.
Hiệp định sẽ có hiệu lực 120 ngày sau khi có 60 quốc gia nộp văn kiện phê chuẩn hoặc phê duyệt.
Để cổ vũ và thúc đẩy tiến trình ký kết Hiệp định về bảo tồn và sử dụng bền vững đa dạng sinh học biển ở vùng biển ngoài phạm vi tài phán quốc gia (còn gọi là Hiệp định về biển cả), hôm 9/6, trong khuôn khổ Hội nghị Đại dương lần thứ ba của Liên hợp quốc (UNOC 3), tại Nice, Cộng hòa Pháp, các nhà lãnh đạo thế giới đã tham gia sự kiện đặc biệt.
Tại Hội nghị UNOC 3, cộng đồng quốc tế thể hiện mong muốn sớm đạt được con số 60 nước hoàn thành các thủ tục phê chuẩn, phê duyệt, để sớm đưa Hiệp định Biển cả có hiệu lực trong năm 2025.
Thông báo việc Chính phủ Việt Nam phê duyệt Hiệp định Biển cả
Việt Nam là một trong những quốc gia đầu tiên ký Hiệp định ngay ngày đầu mở ký và nằm trong nhóm những nước đi đầu trong việc hoàn thành các thủ tục nội bộ để trở thành thành viên của Hiệp định. Điều này truyền đi thông điệp mạnh mẽ về một Việt Nam là thành viên tích cực, có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế, chung tay cùng các quốc gia trên thế giới giải quyết các vấn đề toàn cầu liên quan đến biển và đại dương.
Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đã trao văn kiện đối ngoại cho bà Elinor Jane Britt Hammarskjöld, Phó Tổng Thư ký kiêm Cố vấn Pháp lý của Liên hợp quốc, thông báo việc Chính phủ Việt Nam phê duyệt Hiệp định Biển cả.
Đặc biệt, việc Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự hoạt động ý nghĩa liên quan đến Hiệp định Biển cả thể hiện sự quyết tâm và hành động cụ thể của Chính phủ Việt Nam trong nỗ lực chung của cộng đồng thế giới để xây dựng đại dương hòa bình, thịnh vượng và phát triển bền vững.