Mai Phan Quốc Hưng, sinh năm 2004, vừa tốt nghiệp thủ khoa ngành Khoa học dữ liệu trong kinh tế và kinh doanh của Đại học Kinh tế Quốc dân với GPA 3.95/4.0. Tuy nhiên, điều khiến Hưng gây ấn tượng không chỉ là điểm số. Nam sinh từng bước tìm thấy đam mê với nghiên cứu khoa học và sau gần 4 năm đã có hơn 10 bài báo được công bố trên các tạp chí quốc tế uy tín.
Tìm thấy đam mê nghiên cứu
Thời phổ thông, Quốc Hưng từng theo học chuyên Hóa của Trường THPT Chuyên Lê Quý Đôn (Đà Nẵng). Nhưng Hưng thừa nhận, sức học của mình lúc ấy chỉ khoảng “giữa lớp”.
“Khi ấy, xung quanh em là một nhóm bạn học rất giỏi. Có những bài toán, các bạn có thể giải rất nhanh, trong khi em còn chưa kịp nhìn ra hướng giải”, Hưng nhớ lại.
Quan sát cách học của bạn bè, Hưng nhận ra điểm khác biệt. Khi gặp một vấn đề, Hưng thường bắt tay vào giải ngay, trong khi các bạn lại dành thời gian tìm hiểu kỹ bản chất của vấn đề, nắm chắc kiến thức trước.
Từ đó, nam sinh bắt đầu thay đổi cách học. “Em nghĩ học phải hiểu bản chất, không thể học vội, ăn xổi”, Hưng nói.
Từ Đà Nẵng ra Hà Nội vào năm 2022, Quốc Hưng lựa chọn theo học ngành Khoa học dữ liệu trong kinh tế và kinh doanh của Đại học Kinh tế Quốc dân, dù trước đó đã trúng tuyển sớm vào một số trường kỹ thuật.
Nam sinh cho biết mong muốn theo đuổi lĩnh vực kỹ thuật nhưng trong môi trường sáng tạo, năng động hơn.
Tại Đại học Kinh tế Quốc dân, chương trình học của Hưng được giảng dạy bằng tiếng Anh, giáo trình chủ yếu sử dụng tài liệu nước ngoài. Với tính cách vốn tò mò, đây cũng là cơ hội để Hưng đào sâu những vấn đề chưa hiểu.
“Nếu gặp vấn đề khó, em có thể tìm cả bài nghiên cứu gốc để đọc rồi thảo luận cùng các bạn. Em không học vì điểm mà học từ sự tò mò, càng học càng yêu thích việc nghiên cứu”, Hưng chia sẻ.
Cơ duyên đến với nghiên cứu khoa học của Hưng bắt đầu từ cuối năm nhất. Khi thấy một số bạn đăng ký chương trình nghiên cứu về lập trình, Hưng cũng thử nộp đơn. Nam sinh sau đó được nhận vào phòng lab của TS Phạm Xuân Lâm, nghiên cứu về máy tính trong giáo dục.
Đề tài đầu tiên Hưng tham gia là sử dụng AI để dự đoán điểm cuối kỳ của sinh viên dựa trên các tiêu chí. Do dữ liệu đã có sẵn, nam sinh chủ yếu phụ trách lập trình và xử lý dữ liệu.
Bài nghiên cứu sau đó được công bố trên một tạp chí Q1. Dù chỉ đóng góp một phần nhỏ của bài báo, theo Hưng, đó cũng là động lực để em tiếp tục nghiên cứu.
Sau đó, Hưng có cơ hội làm việc với một tiến sĩ ở Thụy Sĩ và tham gia hai công bố nghiên cứu về việc tìm kiếm tên người Việt trên phạm vi toàn cầu, qua đó xây dựng mạng lưới các chuyên gia người Việt và kết nối họ với nhau.
Cuối năm thứ hai, Hưng đạt thành tích trong một cuộc thi công nghệ và có 4 tháng thực tập tại VPBank. Tại đây, nam sinh có cơ hội tham gia lập trình một ứng dụng nhận diện chữ. Công việc của Hưng chủ yếu là xử lý để hệ thống nhận diện và hiển thị chữ chính xác.
Tuy nhiên, trải nghiệm này lại khiến Hưng nhận ra mình không phù hợp với công việc kỹ thuật thuần túy.
“Em thích nghiên cứu vì được làm ra cái mới, còn hướng kỹ thuật chủ yếu là làm theo yêu cầu có sẵn”, Hưng lý giải. Cũng từ thời điểm ấy, định hướng nghiên cứu của Hưng trở nên rõ ràng hơn.
Cơ hội nghiên cứu quốc tế
Năm thứ 3, Hưng bắt đầu tìm hiểu các chương trình thực tập nghiên cứu ở nước ngoài và được nhận vào Đại học Nguyên Trí ở Đài Loan (Trung Quốc). Tại đây, lần đầu tiên nam sinh được thực hiện một nghiên cứu độc lập.
Hưng lựa chọn phát triển một nghiên cứu dựa trên công trình của Đại học Stanford về mô hình điều khiển cánh tay robot thực hiện các thao tác cơ bản.
Công trình của Hưng tập trung nâng cấp mô hình, giúp robot thực hiện các tác vụ với tỷ lệ chính xác cao hơn. Trong thời gian nghiên cứu tại đây, Hưng nhận hỗ trợ khoảng 1.000 USD/tháng.
Đợt thực tập này giúp Hưng hoàn thành hai công bố, trong đó một bài được công bố tại Mỹ và một bài trên tạp chí Q1 thuộc danh mục SCIE (Web of Science).
Sau chuyến đi Đài Loan, Hưng tiếp tục tìm kiếm cơ hội nghiên cứu. Đầu năm thứ tư, nam sinh chủ động tìm việc và gia nhập một công ty nghiên cứu công nghệ với vai trò kỹ sư nghiên cứu AI.
Công việc tại đây đặt ra những bài toán khó, có những dạng toán hiện đại Hưng chưa từng gặp. Dù vậy, trong khoảng một năm, nam sinh tham gia bốn công bố tại các hội nghị quốc tế lớn đầu ngành.
Các nghiên cứu ban đầu tập trung vào lý thuyết học, lý thuyết thông tin, lý thuyết ngôn ngữ và lý thuyết xác suất và thống kê.
Tuy nhiên, càng nghiên cứu, Hưng càng nhận ra mình không thực sự phù hợp những hướng này. Sau khi trao đổi với lãnh đạo công ty, nam sinh được chuyển sang những lĩnh vực phù hợp hơn với sở thích, chủ yếu là AI tạo sinh và robotics.
Song song với nghiên cứu, nam sinh vẫn duy trì kết quả học tập với GPA 3.95/4.0, trở thành thủ khoa ngành Khoa học dữ liệu trong Kinh tế và Kinh doanh.
Sau khi tốt nghiệp, Hưng nhận lời mời sang Đại học Quản lý Singapore làm kỹ sư nghiên cứu. Nam sinh dự kiến làm việc tại Singapore khoảng 1-1,5 năm trước khi nộp hồ sơ tiến sĩ tại Mỹ, theo hướng AI và robotics.
.svg){kind=icon}
