Ở xã miền núi Nga My (Nghệ An), nghèo thông tin từng là rào cản âm thầm nhưng dai dẳng. Không phải người dân không muốn thay đổi mà nhiều khi họ thiếu thông tin, hoặc thông tin đến không đúng lúc, không đúng cách. Vì vậy, bài toán đặt ra không chỉ là có chính sách mà là làm sao để người dân hiểu, tin và làm theo các chính sách đó.

Thực tế tại địa phương cho thấy, khi thông tin được đưa về tận bản, gắn với đời sống cụ thể của từng hộ dân, chính sách mới thực sự phát huy hiệu quả. Đây cũng là cách mà xã Nga My lựa chọn để từng bước tháo gỡ “nút thắt” nghèo thông tin.

Đưa thông tin về bản gắn với việc làm cụ thể

Nga My là xã miền núi có địa hình chia cắt, đời sống người dân nơi đây chủ yếu dựa vào sản xuất nông lâm nghiệp quy mô nhỏ. Trước đây, hạ tầng còn thiếu, sinh kế bấp bênh, không ít hộ vẫn mang tâm lý trông chờ vào hỗ trợ của Nhà nước.

Từ thực tế đó, chính quyền và các tổ chức đoàn thể xác định muốn thay đổi thì trước hết phải thay đổi cách truyền thông. Thông tin không dừng lại ở loa truyền thanh hay văn bản, mà phải đến tận bản, đến từng hộ.

Hình thức tuyên truyền vì thế được triển khai đa dạng: từ họp bản, sinh hoạt chi hội đến các buổi đối thoại trực tiếp ngay tại khu dân cư. Nội dung cũng được điều chỉnh theo hướng gần gũi, dễ hiểu. Cán bộ không nói chung chung, mà lấy ví dụ cụ thể: làm đường để thuận tiện đi lại, trồng cây gì để có thu nhập ổn định, giữ rừng để bảo vệ sinh kế lâu dài.

W-nga my.png
Các buổi tuyên truyền trở thành diễn đàn trao đổi thực chất.

Một điểm khác trong cách làm ở Nga My là đưa thông tin gắn với những câu chuyện cụ thể ngay trong cộng đồng. Thay vì giới thiệu mô hình ở nơi khác, cán bộ lựa chọn những hộ dân tại địa phương đã làm và có kết quả để chia sẻ.

Trong các buổi sinh hoạt bản, người dân không chỉ nghe mà còn trực tiếp trao đổi, đặt câu hỏi, chia sẻ kinh nghiệm. Khi chính người quen, người hàng xóm kể lại quá trình vay vốn, đầu tư sản xuất, những khó khăn và cách vượt qua, thông tin trở nên gần gũi và thuyết phục hơn.

Nhờ vậy, các buổi họp không còn khô cứng mà trở thành diễn đàn trao đổi thực chất. Người dân hiểu rõ hơn về chính sách, đồng thời học được cách làm cụ thể để áp dụng vào gia đình mình.

Theo UBND xã Nga My, bên cạnh tuyên truyền, địa phương đã xây dựng nhiều mô hình phù hợp với điều kiện vùng cao như chăn nuôi đại gia súc, phát triển cây trồng bản địa có giá trị kinh tế. Quan trọng hơn, người dân không chỉ được hỗ trợ mà còn được cung cấp đầy đủ thông tin, kiến thức để tự triển khai.

Song song đó, công tác tuyên truyền còn gắn với việc kết nối đầu ra cho sản phẩm, thông tin thị trường, giá cả, nhu cầu tiêu thụ. Nhờ vậy, người dân không còn sản xuất theo thói quen, mà bắt đầu tính toán, chủ động hơn trong làm ăn.

Phát huy vai trò “cầu nối” từ cơ sở

Trong quá trình này, vai trò của hệ thống cơ sở được thể hiện rõ nét. Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể như Hội Nông dân, Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên… không chỉ tuyên truyền mà còn trực tiếp hỗ trợ, hướng dẫn người dân.

Thông qua các chi hội, tổ nhóm, thông tin được truyền tải thường xuyên, liên tục. Cùng với đó, các kênh như nhóm Zalo, trang mạng xã hội của đoàn thể cũng được tận dụng để cập nhật thông tin, thông báo chính sách, lịch họp, lịch tập huấn. Dù còn đơn giản, nhưng đây là bước đầu giúp người dân tiếp cận thông tin theo cách mới, phù hợp với điều kiện thực tế.

Bên cạnh đó, đội ngũ cán bộ cơ sở, già làng, trưởng bản, người có uy tín đóng vai trò quan trọng trong việc tạo sự đồng thuận. Họ là những người trực tiếp giải thích, vận động, giúp người dân hiểu rõ chủ trương, chính sách.

Theo lãnh đạo địa phương, việc triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia chỉ hiệu quả khi người dân thực sự tham gia. “Không làm thay, mà hướng dẫn để người dân cùng làm, cùng hưởng lợi” là cách Nga My đang áp dụng.

Nhờ đó, từ chỗ phụ thuộc, nhiều hộ trong xã đã bắt đầu tính toán làm ăn, tìm đầu ra cho sản phẩm, học hỏi từ các mô hình hiệu quả. Các chương trình hỗ trợ vì thế cũng phát huy tác dụng rõ rệt hơn.

Đặc biệt, thu nhập bình quân đầu người của xã đạt khoảng 32 triệu đồng/năm. Sản lượng lương thực đạt 3.579,5 tấn, tăng hơn 27% so với đầu nhiệm kỳ. Các lĩnh vực chăn nuôi, thủy sản, trồng rừng phát triển ổn định, độ che phủ rừng đạt gần 90%. Hoạt động tiểu thủ công nghiệp, thương mại - dịch vụ từng bước mở rộng, với 90 cơ sở kinh doanh hoạt động hiệu quả; thu ngân sách năm 2025 ước đạt 125 triệu đồng, vượt kế hoạch đề ra.

Trong thời gian tới, xã Nga My tiếp tục xác định truyền thông cơ sở là nhiệm vụ trọng tâm trong triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2025 – 2035. Cùng với đầu tư hạ tầng, địa phương sẽ đẩy mạnh đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, kết hợp giữa trực tiếp và nền tảng số, bảo đảm mọi người dân đều có thể tiếp cận thông tin.