Thôn Bản Chang, xã Quốc Khánh (Lạng Sơn) có 46 hộ với hơn 200 nhân khẩu, chủ yếu là đồng bào Tày, Nùng sinh sống. Do điều kiện tiếp cận thông tin còn hạn chế, nhiều tập quán cũ tồn tại từ lâu mà ít người nghĩ cần phải thay đổi.
Những năm trước, việc cưới hỏi hay ma chay ở bản thường kéo dài nhiều ngày. Đám cưới tổ chức linh đình; đám tang có khi để 4-5 ngày mới đưa đi an táng. Không ít gia đình dù kinh tế còn khó khăn vẫn cố vay mượn để lo việc hiếu, hỷ vì sợ “không bằng người ta”.
Trước thực tế đó, từ năm 2023, Chi bộ và Ban Công tác Mặt trận thôn bắt đầu đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân thay đổi nếp nghĩ, cách làm. Không phải những buổi tuyên truyền khô cứng, cán bộ thôn chọn cách trò chuyện gần gũi trong các cuộc họp dân, sinh hoạt đoàn thể hay đến tận nhà giải thích để bà con hiểu rõ hơn lợi ích của việc thực hiện nếp sống văn minh.
Ông Vi Trường Khiêm, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Bản Chang cho biết, muốn người dân thay đổi thì trước hết cán bộ, đảng viên phải làm gương. “Ban đầu nhiều người còn ngại thay đổi vì nghĩ cưới hỏi, ma chay phải làm lớn mới đúng lệ làng. Vì vậy, cán bộ thôn phải kiên trì tuyên truyền, giải thích từng chút một để bà con hiểu”, ông Khiêm nói.
Gia đình ông Khiêm cũng là một trong những hộ tiên phong tổ chức đám cưới gọn trong một ngày, không làm cỗ phụ, không mời khách quá đông. Khi thấy đám cưới vẫn vui vẻ, trang trọng mà tiết kiệm nhiều chi phí, các hộ dân khác bắt đầu làm theo.
Không chỉ tuyên truyền bằng lời nói, thôn còn đưa nội dung thực hiện nếp sống văn minh vào hương ước, quy ước khu dân cư. Theo đó, đám cưới tổ chức tiết kiệm, không phô trương; đám tang không để kéo dài quá 48 giờ, hạn chế ăn uống linh đình.
Tổ tự quản của thôn cũng thường xuyên nhắc nhở, hỗ trợ các gia đình thực hiện đúng quy định. Nhờ cách làm mềm dẻo, kiên trì, nhận thức của người dân dần thay đổi.
Ông Vi Văn Cương, người dân trong thôn cho biết năm ngoái gia đình ông có việc hiếu. Ban đầu, người thân vẫn muốn tổ chức nhiều ngày như trước. Tuy nhiên, sau khi được cán bộ thôn tuyên truyền, gia đình quyết định làm gọn nhẹ.
“Lúc đầu cũng lo bà con dị nghị, nhưng sau thấy tang lễ vẫn chu đáo, trang nghiêm mà đỡ tốn kém hơn nhiều”, ông Cương chia sẻ.
Theo lãnh đạo xã Quốc Khánh, điều đáng mừng nhất là người dân giờ đã chủ động tiếp cận thông tin, hiểu rõ hơn về xây dựng đời sống văn hóa, từ đó thay đổi suy nghĩ và tập quán cũ.
Ông Hoàng Văn Trọng, Phó Chủ tịch UBND xã Quốc Khánh cho biết, Bản Chang là một trong những thôn làm tốt công tác tuyên truyền ở cơ sở.
“Thông qua các buổi sinh hoạt cộng đồng, người dân không chỉ được phổ biến chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, các thông tin pháp luật, y tế, sinh kế... mà còn nâng cao hiểu biết, từng bước thay đổi nếp nghĩ, cách làm. Đây cũng là cách giúp giảm nghèo thông tin ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số”, ông Trọng nói.
Nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, nhiều hủ tục trong việc cưới, việc tang ở Bản Chang đã dần được xóa bỏ. Từ năm 2023 đến nay, 100% đám cưới, đám tang trong thôn đều thực hiện theo hướng văn minh, tiết kiệm.
Đời sống văn hóa ở khu dân cư cũng có nhiều chuyển biến tích cực. Năm 2025, toàn thôn có 43/46 hộ đạt danh hiệu gia đình văn hóa, đạt hơn 93%.
.svg){kind=icon}
