Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) đề xuất nhiều trường hợp sử dụng đất có vi phạm về thủ tục trước 1/8/2024 vẫn được xem xét cấp sổ đỏ nếu đáp ứng các điều kiện theo quy định. Trong khi đó, các vi phạm phát sinh sau thời điểm này sẽ bị xử lý nghiêm.
Bổ sung trường hợp không bị xử phạt vì không đăng ký biến động đất đai
Nghị định 281/2026/NĐ-CP của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định 123/2024 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai chính thức có hiệu lực từ hôm nay 31/8.
Một điểm mới đáng chú ý là quy định về xử phạt hành vi không thực hiện đăng ký biến động đất đai.
Theo quy định trước đây, hành vi không đăng ký biến động đất đai trong các trường hợp bắt buộc sẽ bị xử phạt từ 2-3 triệu đồng.
Tuy nhiên, từ ngày 31/8, Nghị định 281/2026 bổ sung trường hợp ngoại lệ. Theo đó, không áp dụng mức phạt đối với trường hợp nhận quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư thông qua thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất theo Điều 127 Luật Đất đai.
Nghị định 281 cũng quy định cụ thể về các trường hợp chuyển tiếp. Theo đó, trường hợp đã lập biên bản vi phạm trước ngày 31/8/2026 nhưng chưa ban hành quyết định xử phạt thì không bị xử phạt.
Đối với quyết định xử phạt đã được ban hành trong khoảng thời gian từ ngày 31/1/2026 đến trước ngày 31/8/2026 nhưng người vi phạm chưa thực hiện thì cũng không tiếp tục thi hành.
Vợ chồng chung quyền sử dụng đất, xử phạt như một cá nhân
Một nội dung đáng chú ý khác được bổ sung tại Điều 3a Nghị định 123/2024.
Theo khoản 2 Điều 3a, trường hợp vợ và chồng chung quyền sử dụng đất thì áp dụng xử phạt vi phạm hành chính như đối với một cá nhân.
Như vậy, nếu quyền sử dụng một thửa đất thuộc chung vợ và chồng và phát sinh hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai, mức xử phạt được xác định như đối với một cá nhân.
Quy định này giúp làm rõ cách xác định đối tượng và mức xử phạt đối với trường hợp quyền sử dụng đất thuộc chung hai vợ chồng.
Ngoài ra, Nghị định 281 bổ sung nguyên tắc áp dụng mức phạt đối với đơn vị hành chính đặc khu được công nhận loại đô thị. Trường hợp đặc khu thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn tương ứng với chính quyền địa phương ở phường thì áp dụng mức xử phạt như đơn vị hành chính của phường. Nếu thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn tương ứng với chính quyền địa phương ở xã thì áp dụng mức xử phạt như đơn vị hành chính của xã.
Thêm biện pháp khắc phục hậu quả
Nghị định 281/2026 cũng bổ sung 4 biện pháp khắc phục hậu quả vào danh mục các biện pháp được áp dụng khi xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai.
Theo khoản 2 Điều 2 Nghị định, các biện pháp được bổ sung gồm: buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm; buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của mốc địa giới đơn vị hành chính; buộc thực hiện lại thủ tục hành chính về đất đai; buộc nộp lại các giấy tờ đã bị tẩy xóa, sửa chữa, làm sai lệch nội dung, giấy tờ giả đã sử dụng.
Cơ quan quản lý đất đai cấp tỉnh cấp sổ đỏ đối với các trường hợp do cơ quan, người có thẩm quyền cấp tỉnh quyết định công nhận quyền sử dụng đất. Chủ tịch UBND cấp xã cấp sổ đỏ với các trường hợp thuộc thẩm quyền công nhận của cấp xã.
Giảm tiền chuyển đất vườn sang đất ở xuống còn 30%, áp mã định danh điện tử cho từng bất động sản và miễn giấy phép xây dựng nhà riêng lẻ dưới 7 tầng là ba điểm mới đáng chú ý chính thức có hiệu lực năm 2026.
.svg){kind=icon}
