Không chỉ góp phần thúc đẩy chuyển đổi số, phong trào còn được xem là giải pháp quan trọng nhằm giảm nghèo thông tin, thu hẹp khoảng cách số giữa các nhóm dân cư, nhất là người cao tuổi, người dân vùng nông thôn và các nhóm yếu thế vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Cách đây gần 3 tháng, ông Mai Sơn, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Bắc Ninh đã ký ban hành Kế hoạch số 94/KH-UBND về triển khai Phong trào "Bình dân học vụ số" trên địa bàn tỉnh năm 2026.
Kế hoạch hướng tới mục tiêu phổ cập tri thức số, kỹ năng số cho toàn bộ cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và người dân; hình thành thói quen sử dụng công nghệ số an toàn, hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ người dân, thúc đẩy chuyển đổi số và cải thiện chỉ số chuyển đổi số của tỉnh.
Sau 3 tháng triển khai kế hoạch, mục tiêu giảm nghèo thông tin để không ai bị bỏ lại phía sau trong phát triển kinh tế xã hội của địa phương không chỉ thúc đẩy quá trình xây dựng nông thôn mới mà còn góp phần đẩy nhanh quá trình giảm nghèo bền vững, đưa Bắc Ninh tự tin phấn đấu sớm trở thành Thành phố trực thuộc Trung ương.
Đặt mục tiêu phổ cập kỹ năng số cho toàn dân
Theo kế hoạch, Bắc Ninh đặt ra 5 chỉ tiêu trọng tâm gồm: 100% cán bộ, công chức, viên chức, người lao động khu vực công có kỹ năng số; 100% học sinh được trang bị kiến thức và kỹ năng số; 100% người dân trưởng thành có hiểu biết cơ bản về chuyển đổi số; trên 80% người dân trưởng thành được xác nhận phổ cập kỹ năng số trên nền tảng VNeID; 100% người lao động trong doanh nghiệp có kỹ năng số phục vụ sản xuất, kinh doanh.
Để hoàn thành các mục tiêu này, tỉnh Bắc Ninh đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp như tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn học tập trên nền tảng số; ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong đào tạo; phổ cập kỹ năng số theo từng nhóm đối tượng; nhân rộng các mô hình "Đại sứ số", "Gia đình số", "Chợ số - Nông thôn số", "Mỗi công dân - Một danh tính số".
Phong trào được triển khai thường xuyên, liên tục, gắn với hoạt động của các Tổ công nghệ số cộng đồng theo phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người", bảo đảm mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận và làm chủ công nghệ số.
Đáng chú ý, Sở Khoa học và Công nghệ được giao chủ trì, phối hợp với các sở, ngành và địa phương theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện; định kỳ tổng hợp, báo cáo UBND tỉnh để kịp thời chỉ đạo, điều hành.
Tiếp nối tinh thần "Bình dân học vụ" trong kỷ nguyên số
Nếu cách đây 80 năm, phong trào Bình dân học vụ góp phần xóa mù chữ, nâng cao dân trí thì ngày nay, "Bình dân học vụ số" được kỳ vọng trở thành cuộc vận động xóa mù công nghệ, giảm nghèo thông tin trong thời đại số.
Khởi động từ tháng 8/2025, phong trào là bước cụ thể hóa Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Trọng tâm là phổ cập kỹ năng số, hình thành công dân số, giúp người dân có đủ năng lực tiếp cận thông tin, sử dụng dịch vụ số và tham gia nền kinh tế số.
Sau 3 tháng triển khai, nhiều mô hình tại Bắc Ninh đã phát huy hiệu quả. Các lớp tập huấn được tổ chức liên tục theo cả hình thức trực tiếp và trực tuyến, tập trung vào những nội dung gắn với thực tiễn như sử dụng văn bản điện tử, ký số, số hóa hồ sơ, khai thác dịch vụ công trực tuyến và ứng dụng AI trong công việc.
Đội ngũ cán bộ, công chức sau khi được đào tạo tiếp tục trở thành những "hạt nhân số" tại cơ sở. Tại các tổ dân phố, cán bộ trực tiếp đến từng hộ gia đình để hướng dẫn người dân sử dụng điện thoại thông minh, cài đặt và khai thác các nền tảng số theo phương thức "cầm tay chỉ việc". Đây cũng là cách làm giúp những người ít có điều kiện tiếp cận công nghệ từng bước vượt qua rào cản về kỹ năng, hạn chế tình trạng nghèo thông tin.
Theo đánh giá của các địa phương, việc cán bộ thành thạo kỹ năng số không chỉ nâng cao hiệu quả giải quyết công việc mà còn tạo sức lan tỏa khi mỗi cán bộ trở thành một "người hướng dẫn" cho gia đình và cộng đồng.
Đưa dịch vụ công đến gần với người dân
Hiệu quả của phong trào được thể hiện rõ tại Trung tâm Phục vụ hành chính công các cấp, nơi cán bộ vừa thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, vừa trực tiếp hỗ trợ người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, thanh toán trực tuyến và định danh điện tử.
Đặc biệt, mô hình đưa dịch vụ công trực tuyến về nơi cư trú đang trở thành một trong những điểm sáng sau 3 tháng triển khai diện rộng, nhất là các khu vực có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống (các xã thuộc khu vực tỉnh Bắc Giang cũ - NV). Không chỉ hỗ trợ giải quyết thủ tục hành chính, chương trình còn giúp người dân hình thành các kỹ năng số cơ bản như nộp hồ sơ trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt, sử dụng tài khoản định danh điện tử và tra cứu thông tin trên môi trường số.
Ông Nguyễn Văn Cẩn, Phó Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Tự Lạn, tỉnh Bắc Ninh cho biết: "Chúng tôi ở đây thường hướng dẫn công dân cách đăng nhập các thiết bị về định danh điện tử, nhập các thông tin khi ứng dụng dịch vụ công cho người dân. Dần dần tiến tới trình độ, mỗi người dân có thể tự nhập thông tin và thao tác dịch vụ tại nhà khi thực hiện các thủ tục hành chính".
Theo các chuyên gia công nghệ, trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, giảm nghèo thông tin không chỉ là giúp người dân có thiết bị hay kết nối Internet, mà quan trọng hơn là trang bị khả năng tiếp cận, khai thác và sử dụng hiệu quả thông tin số. Khi người dân có kỹ năng số, họ sẽ chủ động tiếp cận chính sách, học tập, tìm kiếm việc làm, mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm và sử dụng hiệu quả các dịch vụ công.
Sau 3 tháng đẩy mạnh triển khai diện rộng, Phong trào "Bình dân học vụ số" bước đầu cho thấy hiệu quả trong việc đưa chuyển đổi số đến gần người dân hơn. Đây cũng là nền tảng để Bắc Ninh tiếp tục xây dựng xã hội số, kinh tế số và công dân số, đồng thời góp phần thực hiện mục tiêu giảm nghèo thông tin, bảo đảm không ai bị bỏ lại phía sau trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia.
.svg){kind=icon}
