HÀN QUỐC - Một cựu giáo sư nhận án tù sau khi ép sinh viên thực hiện nghiên cứu và viết bài báo khoa học để giúp con gái được nhận vào một trường nha khoa hàng đầu.
Trường Y thuộc Đại học Giao thông Thượng Hải cuối tuần qua cho biết sẽ mở cuộc điều tra toàn diện về cái chết trước đó chưa từng được công bố của một bé gái 6 tuổi. Bé đã được một nhà khoa học của trường điều trị bằng liệu pháp gene thử nghiệm vào năm ngoái. Trường cam kết sẽ xử lý nghiêm dựa trên kết quả điều tra.
Theo bài viết trên tạp chí Science, bé gái tên Mei tử vong vài ngày sau khi được điều trị vào tháng 3/2025. Bài viết là kết quả cuộc điều tra phối hợp giữa Science và Retraction Watch - tổ chức phi lợi nhuận chuyên theo dõi các nghiên cứu bị rút lại.
Cha mẹ bé cho biết con gái tử vong do phản ứng miễn dịch nghiêm trọng liên quan đến phương pháp điều trị.
Thử nghiệm do Qiu Zilong, nhà khoa học chuyên ngành thần kinh tại Trung tâm Não thuộc Đại học Giao thông Thượng Hải, phụ trách. Ông đang nghiên cứu cách ứng dụng kỹ thuật chỉnh sửa gene để phát triển phương pháp điều trị cho trẻ mắc các bệnh hiếm.
Science và Retraction Watch cho biết: “Bảy ngày sau khi nhóm y tế đưa hàng nghìn tỷ virus mang vật liệu di truyền để tạo ra công cụ chỉnh sửa gene vào dịch tủy sống, bé gái tử vong do phản ứng miễn dịch nghiêm trọng liên quan đến liệu pháp”.
Theo SCMP, Bệnh viện Tân Hoa, đơn vị trực thuộc Đại học Giao thông Thượng Hải, đã nộp phạt 24.000 nhân dân tệ (khoảng 93 triệu đồng) cho cơ quan y tế địa phương vào tháng 9/2025. Tuy nhiên, vào thời điểm đó, nhà khoa học Qiu Zilong không phải đối mặt với bất kỳ hình thức kỷ luật công khai nào.
Cuối tuần qua, Trường Y thuộc Đại học Giao thông Thượng Hải cho biết đã thành lập một nhóm đặc biệt để điều tra nội dung một bài nghiên cứu do ông Qiu công bố và một nghiên cứu lâm sàng được thực hiện tại bệnh viện.
“Trường Y luôn coi trọng tính liêm chính và các tiêu chuẩn trong nghiên cứu, đồng thời kiên quyết phản đối những nghiên cứu y khoa vi phạm đạo đức và quy định”, nhà trường cho biết.
Theo bài điều tra, cha mẹ bé đã huy động 860.000 USD (khoảng 22,6 tỷ đồng) từ tiền tiết kiệm cá nhân và người thân để tài trợ một phần cho thử nghiệm lâm sàng.
Các tài liệu do cha mẹ bé cung cấp cho thấy Bệnh viện Tân Hoa cho phép thử nghiệm của Qiu tiến hành theo một quy định không yêu cầu cơ quan quản lý cấp quốc gia phê duyệt.
Cha mẹ bé Mei cho biết họ quyết định lên tiếng vào thời điểm này vì cho rằng các nhà nghiên cứu và những cơ quan liên quan chưa giải trình đầy đủ về vụ việc.
"Sau khi biết về những thiếu sót trong các biện pháp bảo đảm an toàn, cách chúng tôi nhìn nhận toàn bộ dự án đã hoàn toàn thay đổi”, cha của bé nói với Science.
Thông tin về cái chết của bé Mei không được đề cập trong một bài báo đăng trên tạp chí Nature hồi đầu năm nay về các thử nghiệm trên động vật đối với liệu pháp chỉnh sửa gene này.
Theo bài điều tra, bài báo cũng không đề cập việc những con khỉ được điều trị gặp vấn đề về gan và thận.
Qiu từ chối bình luận và cho biết “mọi phản hồi sẽ do lãnh đạo Trường Y cung cấp”. Đại học Giao thông Thượng Hải cũng được đề nghị đưa ra bình luận về vụ việc.
Vụ việc gợi nhớ đến bê bối chỉnh sửa gene từng gây chấn động Trung Quốc. Năm 2018, nhà khoa học He Jiankui gây chấn động giới khoa học toàn cầu khi tuyên bố tạo ra những em bé đầu tiên trên thế giới được chỉnh sửa gene. Ông sau đó bị kết án 3 năm tù vì các hành vi vi phạm pháp luật trong lĩnh vực y tế.
Qiu từng nằm trong số hơn 100 nhà khoa học Trung Quốc ký thư ngỏ lên án hành động của He Jiankui.
“Dự án hoàn toàn bỏ qua các nguyên tắc đạo đức y sinh, tiến hành thí nghiệm trên người khi chưa chứng minh được tính an toàn”, Qiu nói trong một cuộc phỏng vấn vào thời điểm đó.
Theo The Straits Times, tháng 6 năm nay, Trung Quốc sửa đổi các quy định về nghiên cứu liệu pháp tế bào và gene, giới hạn các thử nghiệm tiên tiến trong lĩnh vực này tại một số bệnh viện nhất định, đồng thời cấm các cơ sở thu phí bệnh nhân liên quan đến hoạt động nghiên cứu lâm sàng.
Cùng thời điểm, Trung Quốc cũng đưa ra cơ chế để các bệnh viện đủ điều kiện thương mại hóa một số phương pháp điều trị tiên tiến, như liệu pháp tế bào, mà không cần thực hiện quy trình đăng ký thuốc theo cách truyền thống.
ẤN ĐỘ - 249 giảng viên thỉnh giảng tại các trường cao đẳng công lập ở Karnataka sẽ phải đối mặt với các vụ án hình sự sau khi bị phát hiện sử dụng bằng tiến sĩ giả để được tuyển dụng.
.svg){kind=icon}
