'Bẻ gãy' định kiến về người Việt ở Nga

Mục đích của bộ phim của nhà làm phim người Nga ấy là làm giảm bớt những sự hiểu lầm của người Nga đối với người Việt, bẻ gãy những định kiến không tốt về người Việt trong người Nga.

Mục đích của bộ phim của nhà làm phim người Nga ấy là làm giảm bớt những sự hiểu lầm của người Nga đối với người Việt, bẻ gãy những định kiến không tốt về người Việt trong người Nga.

>> Đến nước Nga giữa những ngày biến động

>> Maxcova trong những ngày trầm lắng

Tình cảm của người Nga đối với người Việt, theo cái nhìn của tôi, cơ bản vẫn là những  trái tim nhân hậu. Không có quốc gia nào mà người Việt  vào Nga dưới đủ hình thức rồi tìm cách hợp pháp hóa ở lại đông như ở Nga. Riêng ở "ốp" (chung cư) Rưbac (Người đánh cá) có khoảng 500 người Việt tập trung. Gọi  là "ốp" nhưng tiền thân của nó là một khách sạn cũ. Một người Việt Nam mua lại khách sạn này rồi cải tạo thành chung cư cho đồng bào mình thuê lại.  Con số 500 người Việt là mấy trăm gia đình. Họ tổ chức thành một xã hội Việt Nam thu nhỏ ngay giữa Maxcova, mua và bám đủ các thứ như chợ Đồng Xuân.

Đặc biệt, phở ở đây có tiếng là ngon nhất. Hôm tôi đến đây ăn phở, cũng có hai cảnh sát Nga đang ăn. Họ trả tiền đàng hoàng . Ở những chỗ khác tôi đến như nhà hàng Saigon, nhà hàng Hương Giang, khách Nga lúc nào cũng rất đông. Các cô gái tiếp tân người Việt trong trang phục dân tộc, nói và nghe tiếng Nga rất thân tình khiến khách Nga rất dễ chịu.

Người Việt bán hàng ở đây cũng có nguyên tắc. Hôm tôi đến nhà hàng Saigon của một ông chủ người Nghệ An, có một thanh niên Nga dẫn bạn đên ăn chịu. Nhà hàng không bán. Anh chàng Nga kia chắc sĩ diện với bạn nên nổi khùng. Nhưng ông chủ vẫn bình tĩnh ngồi tiếp khách. Chỉ có người phụ trách lễ tân. Một người đàn ông đứng tuổi, chìa ra cho anh ta những biên lai còn ghi nợ. Người bạn Nga đi cùng cũng khuyên nhủ anh ta. Cuối cùng, hai vị khách Nga lặng lẽ ra khỏi nhà hàng. Tôi nghe cô tiếp tân nói rằng anh này trước đây hiền và ngoan lắm. Chỉ từ ngày mắc nghiện hút mới hung hăng như vậy. Cô còn cho biết, anh ta làm việc ở quán cắt tóc gần đấy.

{keywords}
Nước Nga.

Phải nói rằng, người Việt đang có chỗ đứng ngày càng vững vàng trong xã hội Nga. Tôi gặp một chị là Giám đốc mấy xưởng may "trắng" (những xưởng hợp pháp). Chị lái xe còn đi giao dịch rất đàng hoàng trên đường phố Maxcova. Tôi hỏi chị đã gặp nguy hiểm bao giờ chưa? Chị cho biết, hơn 10 năm trước, có một lần chị bị cướp túi tiền. Vừa lái xe đến công ty bạn, bước ra ngoài, thấy mấy thanh niên Nga tưởng đó là những cửu vạn nên cứ bình thản đi vào. Bỗng một cú đấm như trời giáng đập vào mắt chị. Ngã xuông giữa những lớp tuyết dày, chưa kịp kêu thì cái túi đã bị cướp. Mãi 10 ngày sau mắt mới lành. Nhưng chị cho biết, một thời gian sau đã kiếm lại số tiền bị mất.

Tôi cũng gặp những công nhân ở một xưởng may đen (bất hợp pháp). Cô gái quê  ở Đô Lương (Nghệ An) trên đường về phép, ngồi cạnh tôi trên máy bay. Chặng đường mười tiếng đồng hồ bao nhiêu chuyện. Cô cho biết, xưởng may của cô làm việc từ 9 giờ sáng. Đến 10h30 ăn sáng rồi lại làm việc tiếp. Đến 18h ăn chiều lại làm tiếp đến 23h ăn bữa phụ. Có hôm phải làm việc đến 3 giờ sáng. Cô đã ở bên này 4 năm rưỡi. Nhìn gương mặt trắng trẻo và rạng rỡ của cô, tôi đoán cô làm ăn cũng không đến nỗi nào.

Cô cho biết, về nhà để cưới chồng. Nếu thấy khó làm ăn trong nước lại tìm đường sang Nga. Ông chủ xưởng của cô cũng là người Nghệ An, người huyện kế bên. Có sự tin tưởng giữa chủ và thợ như vậy thì làm sao có chuyện bóc lột và lừa đảo được. Tôi hỏi cô xưởng may đen ở đâu. Cô nói ngay bên đường. Xung quanh toàn nhà người Nga. Tôi lại hỏi, cô lên Maxcova bằng đường nào? Cô nói, nhờ ông chủ mua vé. Ông chủ cho xe đưa mình ra sân bay. Cô kể với tôi bằng giọng bình thản, tự tin, luôn nở nụ cười tươi. Thật quý trọng những người trẻ tuổi ra đi "cứu nước cứu nhà" như cô gái này.

Biết tôi sang đây tìm tư liệu làm phim, Khanh và Giang là hai anh bạn người Việt giới thiệu cho tôi gặp Paven, một nhà làm phim người Nga. Anh này làm việc ở một trong 10 hãng phim lớn nhất nước Nga. Hãng phim của anh đã chuẩn bị gần như xong một dự án làm phim truyền hình nhiều tập về người Việt Nam sinh sống, học tập và làm việc tại Nga. Mục đích của bộ phim là làm giảm bớt những sự hiểu lầm của người Nga đối với người Việt, bẻ gãy những định kiến không tốt về người Việt trong người Nga (vừa nói anh vừa làm động tác bẻ gãy chiếc thìa bạc) và nâng cao vị thế người Việt tại Nga.

Chúng tôi cùng trao đổi với nhau về những dự án của mình và hứa hẹn sẽ cộng tác với nhau một cách cụ thể. Những ngày tôi ở đây, trên kênh truyền hình Pyatnitsa (Thứ Sáu) của Nga liên tục chiếu phóng sự về những điều kì lạ ở Việt Nam, từ đồng bằng sông Cửu Long đến miền núi phía Bắc. Đó cũng là cách khích lệ những ai có tư duy ưa khám phá tìm đến với nước mình. Buổi chiều, kênh này giới thiệu về Ấn Độ và Trung Quốc.

Về những người Nga mà tôi có dịp cộng tác, phải nói rằng họ luôn truyền vào tôi những cảm hứng sống tốt lành. Rời nước Nga đã 23 năm, nhưng suốt quãng thời gian đó, đặc biệt là trong những ngày chưa có internet, anh Anatoly Socolov là một nhà Việt Nam học vẫn thường xuyên gửi cho tôi những bào báo Nga, những cuốn sách Nga viết về điện ảnh cùng những bộ phim Nga. Sang Nga lần này, tôi tặng mẹ anh chiếc khăn có thêu  những bông sen. Nhưng hôm sau, thấy anh mang trả lại với lý do "mẹ tôi già rồi, không thích hợp". Tôi nói, anh có thể tặng bạn gái của anh. Nhưng anh nói: Tôi nghĩ, anh có nhu cầu tặng nhiều người khác hơn tôi!. Tâm hồn Nga  không gợn tì vết  như  thế đấy. Nói đến đây lại nghĩ đến truyện ngắn ‘’Thứ hai trong sạch’’ của I. Bunhin.

Biết tôi sang Nga với mục đích này, đài phát thanh “Tiếng nói nước Nga’’ liền cử một phóng viên đến gặp tôi để phỏng vấn. Nghe giọng nói qua điện thoại, tôi đoán phóng viên này khoảng 40 tuổi. Nhưng khi gặp, anh Alexey S. Syunnerberg giới  thiệu mình đã 70 tuổi.  Trời, một người lớn tuổi như vậy mà đi làm một công việc cỏn con thế này ư? Tôi thú thật và xin lỗi.  Bỏ qua những lời xã giao, anh vào việc ngay. Anh tặng tôi bài báo mà anh đã bỏ 40 năm để đi tìm tên tuổi những người Việt đã chiến đấu và hy sinh trong trận đánh bảo vệ Maxcova mùa đông năm 1941.

Cũng những tư liệu của anh E. Cobelep, của ông N. Xolnsev (đã mất) và cuốn sách của anh A. Socolov, tôi đã hình dung được hạt giống của câu chuyện.  Điều mình muốn tìm hiểu thêm là đời sống cũng như những thứ liên quan đến người dân và binh lính Nga và những người tình nguyện trong Trung đoàn cơ động quốc tế trong những năm tháng chiến tranh thế nào. Câu chuyện này đã được nhiều Viện bảo tàng Nga, bảo tàng Maxcova, Viện lưu trữ Quân đội  Nga… cung cấp rất nhiều.

Đến thăm trường cũ, thực sự cảm nhận ân tình Nga. Khoa ngoại quốc, khoa biên kịch tiếp đón rất nồng nhiệt. Họ liên tục gọi điện cho thầy hiệu trưởng  báo tin có sinh viên cũ từ Việt Nam sang. Rồi các thầy giáo, cô giáo cũ mở tiệc tại các nhà hàng, đánh xe đưa đi. Các bạn học cũ kéo đến. Tiệc kéo dài đến nửa đêm. Các thầy cô và bạn đồng nghiệp cũ lại tặng cho tôi bsao nhiêu sách và phim-những tác phẩm của họ. Đến lúc trả tiền, một thầy giáo cũ đòi trả vì hôm nay thầy mới nhận nhuận bút của một bộ phim cũ của thầy được phát lại trên truyền hình. Thầy hỏi ở Việt Nam có trả thế không? Tôi xấu hổ nói rằng không.

Trên máy bay, tôi cầm những tờ báo Nga và báo Việt lên xem. Tờ báo Nga "Izvestia" có khổ chiều rộng 30 cm, chiều dài 63cm, rất thích hợp đối với người đọc. Vì khi mở báo ra, không làm phiền những người bên cạnh. Khác hẳn những tờ  báo khổ to của mình, tờ này còn có hai phụ trương, in trên giấy tốt, khổ cũng vừa cho người ngồi chỗ đông người đọc. Một tờ về giá dầu với những ý kiến của các chuyên gia nhìn từ các góc độ. Một tờ về sức khỏe. Phải nói, ngay từ những năm còn là sinh viên, tôi đã hay la cà vào những hàng báo quanh nơi mình ở. Có tờ phải đọc hàng tháng mới hết vì báo Nga có nhiều bài viết rất có sức nặng.

Tôi cũng thường ghé vào những hiệu sách Nga. Trời, sách Nga đắt kinh khủng. Mỗi quyển quy ra tiền Việt từ 600-700 ngàn  nhưng đều đáng giá. Hôm đến trường VGIK và Hội Điện ảnh, mua bao nhiêu sách phải đến hơn chục kg. Đến nỗi lúc về, va ly nặng quá nên phải gửi lại một thùng.

Tiễn tôi về nước, vợ chồng một người bạn phải vội đến đăng ký để chuẩn bị  được vào Điện Kremli để dự cuộc họp báo của Tổng thống Putin. Máy bay cất cánh, ngắm nhìn nước Nga lòng thấy bình yên, bởi lẽ nước Nga và  người Nga luôn cho mình cảm giác yêu quý và tin cậy.

Biên kịch Đoàn Minh Tuấn

tin nổi bật

Cựu Thủ tướng Ehud Barak: Israel tìm mọi cách để phát hiện, chăm sóc từng nhân tài

Israel rất nhỏ bé, không có nhiều tài nguyên giá trị như dầu hay mỏ quý. Nhưng chúng tôi có thứ nguyên liệu giá trị nhất: chất xám - cựu Thủ tướng Israel Ehud Barak chia sẻ với Tuần Việt Nam trong chuyến công du tới Việt Nam.

Bồi dưỡng cán bộ ở nước ngoài, để đi học không thành đi shopping

Theo Kết luận số 39 mới đây, Bộ Chính trị dự kiến, từ nay đến 2025, mỗi năm sẽ cử đi nước ngoài bồi dưỡng khoảng 400 cán bộ; và khoảng 500 cán bộ mỗi năm cho giai đoạn 2026-2030.

Về nơi ‘nằm sấp thấy cá, nằm ngửa thấy ong’

Tương Dương - Nghệ An cùng với Hương Khê - Hà Tĩnh và Đông Hà - Quảng Trị là ba điểm nắng nóng nhất miền Trung. Nhưng ít ai biết rằng, ở ngay cạnh “rốn nóng” Tương Dương lại là một điểm đến lý thú bậc nhất ở miền tây Nghệ An.

Lý do khiến nữ Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc từ chức

Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc Park Soon-ae buộc phải từ chức ngày 8/8 do thất bại trong việc thuyết phục người dân chấp nhận việc bắt đầu bậc tiểu học từ 5 tuổi.

Singapore - bậc thầy về tuyển chọn, cử người ra nước ngoài học tập

Để cử người ra nước ngoài học sau đó về làm cho khu vực công, đảo quốc sư tử làm rất bài bản từ khâu tuyển chọn đến khâu sử dụng.

Người tài không bỏ việc, chỉ rời bỏ sếp kém

Không ít người tài được đưa đi đào tạo, sau khi tốt nghiệp được bố trí công việc thì xin nghỉ hoặc chuyển ra ngoài cơ quan nhà nước. Họ không rời bỏ công việc mà chỉ rời bỏ người quản lý yếu kém.

Những tín hiệu sau cuộc gặp của Ngoại trưởng Mỹ - Trung

Đây là lần hội đàm đầu tiên giữa lãnh đạo ngoại giao Mỹ - Trung kể từ cuộc tiếp xúc tháng 10/2021 trong bối cảnh hai cường quốc tăng cường tương tác khi phương Tây đang tập trung vào xung đột Nga - Ukraine.

Chuyên gia kinh tế Võ Trí Thành: Cơ sở nào để nói CPI sai?

Có người nói với tôi họ có cảm giác CPI không đúng. Tôi trả lời, lấy cơ sở nào để nói CPI là sai? Về mặt khoa học thì không chứng minh được - chuyên gia kinh tế Võ Trí Thành chia sẻ.

Đưa cán bộ đi nước ngoài: Khát vọng học thành tài trong thời đại 4.0

Kết luận 39 có đề cập tới việc bồi dưỡng cán bộ về khoa học công nghệ và cách mạng công nghiệp lần thứ 4. Đây là chủ trương rất đúng và trúng.

Người Do Thái dạy trẻ con làm nông nghiệp, trở thành những thanh niên biết làm giàu

Israel nổi tiếng là một quốc gia phát triển về nông nghiệp công nghệ cao (agtech). Bằng trí tuệ và lao động, họ đã biến vùng đất với hơn 60% diện tích là sa mạc thành những nông trại trù phú.

Minh Trị Thiên Hoàng với quyết tâm canh tân nước Nhật, học bên ngoài để vươn lên

Minh Trị Thiên Hoàng (1852-1912) trị vì từ năm 1867 cho đến khi qua đời. Ông được coi là một minh quân có công lớn nhất trong lịch sử Nhật Bản.

Vị vua cải trang làm thợ ở Hà Lan để học đóng tàu

Mỗi quốc gia có con đường riêng để phát triển, đi lên. Tuy nhiên, lịch sử nhân loại đã cho thấy trong quá trình phát triển “riêng” của từng quốc gia, dường như có một điểm “chung“ cho các nước…

Hơi thở hiện đại và cảm hứng giá trị bền vững từ ly cà phê hòa tan cao cấp Starbucks® mới

Vừa là lựa chọn lý tưởng và tiện lợi để thưởng thức cà phê cao cấp ngay tại nhà, cà phê hòa tan cao cấp Starbucks® mới vừa là một lời gợi mở từ Nestlé và Starbucks về xu hướng tiêu dùng sản phẩm cà phê bền vững, hạn chế tác động môi trường.

Thí sinh ngủ quên: Đúng, sai giám thị?

Dư luận xôn xao về vụ một học sinh ngủ quên không làm bài dẫn đến bị điểm liệt và trượt tốt nghiệp THPT. Chưa có xem xét trách nhiệm của giám thị thì người ta đã khẳng định là giám thị làm đúng quy chế.

Ứng xử với tiền tệ và tài khóa khi lạm phát Việt Nam thấp bậc nhất thế giới

Chính sách tiền tệ và tài khóa dường như được thắt chặt để chống lạm phát - được báo cáo thấp bậc nhất thế giới - thay vì để phục hồi sản xuất, thúc đẩy tăng trưởng như doanh nghiệp và nền kinh tế cần sau mấy năm dịch bệnh.