
Ngày 17/3, UBND tỉnh Cao Bằng vừa chính thức ban hành Kế hoạch triển khai Đề án “Phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) phù hợp với đối tượng, địa bàn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) giai đoạn 2026-2035” trên địa bàn tỉnh (Kế hoạch số 725).
Đây là bước cụ thể hóa quyết tâm của địa phương trong việc thu hẹp khoảng cách tiếp cận thông tin pháp luật, đảm bảo quyền lợi và nghĩa vụ của công dân vùng sâu, vùng xa trong kỷ nguyên số.

Xây dựng đội ngũ hạt nhân xóa mù pháp lý cho dân bản
Trong bối cảnh địa bàn vùng cao còn nhiều khó khăn về hạ tầng, việc giảm nghèo thông tin không chỉ là cung cấp thiết bị nghe nhìn mà quan trọng hơn là nâng cao khả năng tiếp nhận và hiểu biết pháp luật của người dân.
Nhận thức rõ điều này, trong Kế hoạch số 725, tỉnh Cao Bằng xác định khá rõ mục tiêu đào tạo và phát triển đội ngũ nòng cốt tại cơ sở.
Theo lộ trình dự kiến, trong giai đoạn I (2026-2030), địa phương sẽ đào tạo khoảng 650 người làm hạt nhân nòng cốt triển khai công tác PBGDPL. Đến giai đoạn II (2031-2035), con số này dự kiến tăng lên 1.300 người.
Đặc biệt, tỉnh phấn đấu mỗi xã vùng DTTS&MN đều có ít nhất 2 cán bộ chuyên trách được bồi dưỡng bài bản để trực tiếp hỗ trợ bà con.
Lực lượng này không chỉ là các cán bộ tư pháp mà còn huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, bao gồm bí thư chi bộ, trưởng thôn/bản, người có uy tín, chức sắc tôn giáo và cả lực lượng quân đội, công an.
Việc sử dụng chính những người gần gũi nhất với cộng đồng để truyền tải chủ trương, chính sách sẽ giúp thông tin pháp luật thẩm thấu tự nhiên, tạo động lực cho bà con thay đổi những tập quán lạc hậu và hủ tục vẫn còn tồn tại ở một số địa phương.
Theo Kế hoạch số 725, Sở Dân tộc và Tôn giáo được giao chủ trì việc biên soạn tài liệu, tổ chức các lớp bồi dưỡng kỹ năng chuyên biệt như ứng dụng công nghệ thông tin, sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và mạng xã hội trong truyền thông pháp luật. Đây là giải pháp căn cơ để người làm công tác thông tin có đủ công cụ “khai sáng” cho cộng đồng trong bối cảnh mới.
Số hóa thông tin: Đưa pháp luật lên môi trường số
Một trong những điểm nhấn quan trọng để giải bài toán giảm nghèo thông tin tại Cao Bằng chính là đẩy mạnh số hóa nội dung tuyên truyền, PBGDPL.
Kế hoạch số 725 xác định rõ mục tiêu đến năm 2030 sẽ số hóa 70% chương trình, tài liệu PBGDPL, và tăng lên 100% vào năm 2035. Các tài liệu sẽ được công bố công khai trên Cổng thông tin điện tử Phổ biến, giáo dục pháp luật quốc gia và Cổng thông tin điện tử của tỉnh, giúp người dân có thể tra cứu mọi lúc, mọi nơi qua Internet.
Sự đổi mới còn thể hiện qua hình thức sinh động, phù hợp với tâm lý bà con vùng cao. Thay vì những văn bản khô khan, pháp luật sẽ được chuyển tải qua các tiểu phẩm, phóng sự, câu chuyện giải quyết tình huống thực tế và được dịch sang tiếng dân tộc thiểu số để dễ nghe, dễ hiểu.
Mặt khác, tỉnh cũng đặt mục tiêu ít nhất 50% hoạt động PBGDPL trong giai đoạn tới sẽ được thực hiện thông qua môi trường số như YouTube, Facebook, Zalo....
Bên cạnh đó, việc củng cố các thư viện điện tử, tủ sách điện tử tại cơ sở sẽ tạo ra không gian đọc số hóa, giúp đồng bào DTTS rất ít người hoặc người sinh sống tại các xã đặc biệt khó khăn tiếp cận được nguồn thông tin chính thống, tin cậy.
Tỉnh Cao Bằng phấn đấu trong giai đoạn từ năm 2026 đến năm 2030, sẽ có khoảng 50% người dân sinh sống ở vùng đồng bào DTTS&MN, 60% người dân sinh sống ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, vùng sâu, vùng xa, biên giới, địa bàn phức tạp về an ninh, trật tự, 70% người dân thuộc nhóm DTTS còn gặp nhiều khó khăn, có khó khăn đặc thù được PBGDPL bằng hình thức phù hợp. Trong đó, ít nhất 30% hoạt động PBGDPL được thực hiện bằng ngôn ngữ của các dân tộc thiểu số, 50% hoạt động PBGDPL được thực hiện thông qua môi trường số.
Với tầm nhìn dài hạn, Kế hoạch số 725 không chỉ dừng lại ở việc phổ biến quy định mà còn hướng tới xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật, củng cố lòng tin của đồng bào với Đảng và Nhà nước.
Khi không còn rào cản tiếp cận thông tin, pháp luật sẽ thực sự trở thành công cụ bảo vệ người dân và thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội cho vùng đất biên cương Cao Bằng.
