
Bỏ phố về làm vườn, bị chê gàn dở
Cách đây nhiều năm, trong một lần về nhà người quen ở Phú Thọ (tỉnh Hòa Bình cũ), anh Nguyễn Tuân (SN 1990, Hà Nội) bị thu hút bởi không gian xanh mát và vẻ đẹp của những vườn cam nơi đây.
Vốn thích mày mò tìm hiểu và chinh phục cây trồng, lại biết người bản địa đang đau đầu tìm cách “chữa bệnh” Greening (vàng lá gân xanh) cho các gốc cam, anh Tuân quyết định thử nghiệm, ứng dụng vi sinh tại vườn.

Ban đầu, anh chọn thầu một vườn cam ở xã Cao Phong, theo dõi ròng rã suốt 1-2 năm nhằm tìm ra phương pháp khắc phục bệnh cho cây. Khi ấy, anh vừa làm việc ở Hà Nội, vừa tranh thủ lên chăm sóc vườn.
Tuy nhiên, sau một thời gian thấy không hiệu quả, năm 2024, anh Tuân đưa ra lựa chọn: Gác lại các công việc với mức thu nhập cao ở thủ đô, lên ở hẳn tại vườn cam.
“Lúc đó, ai cũng nghĩ tôi gàn dở. Gia đình thậm chí còn không tin tôi có thể làm được, khuyên nếu thất bại thì trở về nhà.
May mắn, tôi có vợ đồng hành, thường xuyên lui tới vườn phụ giúp. Còn nhà ở Hà Nội để cho thuê, con cái gửi nhờ bố mẹ vợ chăm sóc và đưa đón đi học. Cuối tuần, hai vợ chồng lại tranh thủ đón con lên vườn chơi.
Lúc nghỉ hè, con ở hẳn trên vườn để thỏa sức trải nghiệm”, anh Tuân kể.


Thời gian đầu bỏ phố về quê làm vườn, người đàn ông này thừa nhận gặp không ít khó khăn do chưa có nhiều kinh nghiệm. Ngoài tìm cách trị bệnh cho cây để tăng năng suất, anh còn cải tạo đất, trồng thêm rau trái, tạo kế sinh nhai.
Anh Tuân cho hay, để cây khỏi bệnh, anh áp dụng phương pháp tăng cường phân hữu cơ và than hoạt tính đúng thời điểm, kết hợp cưa cành, bổ sung dinh dưỡng cho cây phục hồi…
Theo anh, điều thuận lợi nhất là vườn cam thầu ở thời điểm đó vẫn có chất lượng tốt hơn so với các vườn khác trên địa bàn. Bên cạnh đó, vườn chuẩn bị bước vào giai đoạn thu hoạch cuối năm nên anh có nguồn vốn xoay vòng.
Dần dà, khi bệnh của cây được khắc phục hiệu quả, vườn cam ổn định và mang lại thu nhập tốt hơn, anh Tuân quyết định dồn kinh phí mua hẳn vườn thay vì thầu như trước.



Không gian trải nghiệm lý tưởng
Hiện trong vườn có 2.000 gốc cam các loại, trải rộng trên diện tích 30.000m2. Trong đó, anh Tuân trồng 4 giống cam là cam canh, cam lòng vàng, cam xã Đoài chín muộn và cam V2 (hay cam Valencia).
Để khai thác tối ưu nguồn đất và có thêm thu nhập, anh còn trồng cả chanh ta và bưởi da xanh.
“Thời điểm đầu, vườn cam trồng rất dày, đan tán nên quá trình cải tạo và chăm sóc tốn nhiều thời gian lẫn kinh phí. Địa hình vườn cũng khá dốc nên việc đi lại không tránh khỏi khó khăn.
Tuy nhiên, điều thuận lợi là vườn khi đó đã hình thành, chỉ tập trung khai thác. Tôi cũng may mắn gặp gỡ được nhiều người trồng cam giỏi nên học hỏi thêm được nhiều kinh nghiệm chăm sóc giống cây này, nhất là vấn đề dinh dưỡng cho cây ở từng giai đoạn”, chủ vườn chia sẻ.



Anh Tuân cho biết thêm, trong vườn có nguồn nước dồi dào từ mạch nước ngầm, ao tự đào… nên việc tưới tiêu cho cây trồng thuận tiện.
Về dinh dưỡng, anh kết hợp sử dụng nhiều loại như phân trâu bò hoai mục, phân gà đẻ có trấu, phân dơi, phân trùn quế, cá xay ủ vi sinh, dịch trùn quế, đạm tôm…, giúp cây phát triển khỏe mạnh và cho năng suất cao.
“Trong quá trình chăm sóc vườn cam, tôi thường dùng axit humic (thành phần hữu cơ chính của mùn đất) nhập, tưới gốc cùng phân bón hữu cơ hoà bể và sục bằng máy bơm công suất lớn.
Ngoài ra, tôi còn kết hợp sử dụng nhiều amino axit, rong biển nhập khẩu phun qua lá.
Với vấn đề phòng và trị bệnh cho cây, tôi ưu tiên dùng các chủng vi sinh và nấm đối kháng hoặc trị sâu chủ yếu bằng 2 loại nấm ký sinh là Beauveria bassiana (nấm trắng) và Metarhizium anisopliae (nấm xanh)”, anh tiết lộ.


Hiện tại, một mình anh Tuân đảm nhận chăm sóc vườn cam vì vợ mới sinh em bé. Thỉnh thoảng, anh lại đón bạn bè, người thân và cả những người có cùng đam mê trồng trọt tới tham quan, trải nghiệm.
Tuy chỉ nằm ở độ cao khoảng 500m so với mực nước biển nhưng là điểm tụ mây nên vườn cam của anh Tuân cũng trở thành không gian trải nghiệm và tọa độ săn mây yêu thích của nhiều du khách.
Ảnh: Nguyễn Tuân
