Sáng 22/5, Cục Thuế tổ chức họp báo chuyên đề thông tin về những nội dung liên quan đến quy định về tạm hoãn xuất cảnh.

Trước thông tin cho rằng cơ quan thuế áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh với trường hợp nợ thuế nhỏ, gây khó khăn cho người nộp thuế, ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế (Bộ Tài chính) cho biết qua kiểm chứng, trường hợp được phản ánh (nợ thuế 15.000 đồng, một phụ nữ bị ngăn xuất cảnh ngay tại sân bay khi chuẩn bị sang Nhật Bản công tác - PV) là người nộp thuế có khoản nợ phát sinh từ năm 2023 và đã bỏ địa chỉ kinh doanh mà không thông báo với cơ quan thuế.

Cơ quan thuế đã phối hợp với chính quyền địa phương và cơ quan chức năng để xác minh đơn vị không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký, đồng thời triển khai nhiều biện pháp theo quy định trước khi thực hiện tạm hoãn xuất cảnh. Sau khi đơn vị quay lại thực hiện nghĩa vụ thuế từ năm 2024, cơ quan thuế cũng đã hủy bỏ ngay biện pháp cưỡng chế theo đúng quy trình.

“Tuy nhiên, thông tin được phản ánh không đầy đủ, khiến dư luận hiểu sai về chính sách”, ông Mai Sơn nói.

W-hop bao cuc thue.jpg
Cục Thuế cho biết, sẽ nâng cấp hệ thống để phối hợp xử lý giúp người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ có thể được gỡ cưỡng chế theo thời gian thực. Ảnh: Nguyễn Lê

Lãnh đạo Cục Thuế khẳng định công tác quản lý nợ thuế luôn được thực hiện đúng quy định, trên cơ sở phối hợp chặt chẽ với Cục Xuất nhập cảnh và thường xuyên rà soát, đối chiếu dữ liệu để đảm bảo chính xác.

Hiện cơ quan thuế đã triển khai nhiều hình thức cảnh báo, nhắc nhở người nộp thuế qua môi trường điện tử như số điện thoại, Zalo, email và ứng dụng eTax Mobile. Phần lớn người nộp thuế sau khi nhận được thông báo đều chủ động thực hiện nghĩa vụ thuế.

Theo ông Mai Sơn, các trường hợp phát sinh vướng mắc chủ yếu là những cá nhân, đơn vị không còn hoạt động tại địa chỉ kinh doanh nhưng không thực hiện thủ tục thông báo giải thể hoặc chấm dứt hoạt động theo quy định, tức là “bỏ trốn khỏi địa chỉ kinh doanh”.

Bên cạnh đó, theo ông Sơn, trong tháng 5, Cục Thuế sẽ báo cáo cấp có thẩm quyền để phối hợp với cơ quan xuất nhập cảnh đơn giản hóa hơn nữa thủ tục gỡ bỏ cưỡng chế. 

Theo đó, cơ quan thuế sẽ nâng cấp hệ thống ứng dụng để phối hợp xử lý theo thời gian thực. Khi người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ thuế, hệ thống có thể ngay lập tức ghi nhận và cập nhật, tạo điều kiện để người nộp thuế được xuất cảnh ngay sau đó.

“Trường hợp người nộp thuế đang trên đường di chuyển mới phát hiện có thông báo nhắc nợ từ cơ quan thuế, họ vẫn có thể hoàn thành nghĩa vụ thuế để kịp chuyến công tác”, ông Sơn cho hay.

4 nhóm đối tượng thuộc diện tạm hoãn xuất cảnh 

Cũng tại họp báo, ông Nguyễn Đức Huy, Phó Trưởng ban Nghiệp vụ thuế (Cục Thuế) cho biết việc triển khai biện pháp tạm hoãn xuất cảnh được thực hiện theo quy định của Luật Quản lý thuế 38/2019/QH14 và tiếp tục được sửa đổi, bổ sung tại Luật số 56/2024/QH15. 

Ngày 28/2/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 49 quy định ngưỡng áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với từng nhóm đối tượng. Theo đó, có 4 nhóm đối tượng thuộc diện áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.

Nhóm thứ nhất, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh bị cưỡng chế nợ thuế, có số tiền nợ từ trên 50 triệu đồng và quá hạn nộp trên 120 ngày.

Nhóm thứ hai, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã bị cưỡng chế nợ thuế, có số tiền nợ trên 500 triệu đồng và quá hạn trên 120 ngày.

Nhóm thứ ba, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, có số tiền nợ quá hạn và sau 30 ngày kể từ ngày cơ quan thuế ban hành thông báo áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế.

Nhóm thứ tư, người Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài, người Việt Nam định cư ở nước ngoài và người nước ngoài trước khi xuất cảnh khỏi Việt Nam chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế.

Ông Huy cho biết, hiện việc truyền nhận thông báo giữa cơ quan thuế và cơ quan xuất nhập cảnh đã thực hiện theo thời gian thực. Tuy nhiên, ngành thuế đang tiếp tục nâng cấp hệ thống để rút ngắn thời gian cập nhật nghĩa vụ thuế và xử lý gỡ cưỡng chế.

Về định hướng sửa đổi chính sách trong thời gian tới, theo Nghị định 49 hiện hành, người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký thì chỉ cần phát sinh nợ thuế là đã thuộc diện xem xét tạm hoãn xuất cảnh.

Tuy nhiên, qua rà soát, cơ quan thuế nhận thấy hơn 50% người nộp thuế ở trạng thái không hoạt động tại địa chỉ đăng ký có số nợ dưới 1 triệu đồng, chiếm khoảng 0,2% tổng số nợ thuế.

Do đó, theo ông Huy, trong dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế số 108, cơ quan thuế đề xuất áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, chủ sở hữu, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã không hoạt động tại địa chỉ đăng ký mà còn nợ thuế từ 1 triệu đồng trở lên và quá 30 ngày kể từ ngày cơ quan thuế ban hành thông báo.

Theo ông Huy, việc bổ sung ngưỡng 1 triệu đồng nhằm loại trừ các trường hợp nợ rất nhỏ hoặc phát sinh do sai sót kỹ thuật, chậm cập nhật dữ liệu vì nguyên nhân khách quan, đồng thời bảo đảm nguyên tắc tương xứng giữa mức độ vi phạm và biện pháp quản lý.

Theo số liệu của cơ quan thuế, đến nay đã ban hành thông báo tạm hoãn xuất cảnh đối với hơn 105.000 trường hợp, với tổng số nợ trên 61.000 tỷ đồng.

Trong đó, nhóm người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đăng ký chiếm khoảng 65.000 trường hợp, với tổng số nợ khoảng 6.900 tỷ đồng.

Đến nay, cơ quan thuế đã thu hồi được hơn 4.000 tỷ đồng từ khoảng 13.000 người nộp thuế thuộc diện tạm hoãn xuất cảnh. Riêng nhóm không hoạt động tại địa chỉ đăng ký đã thu hồi được trên 100 tỷ đồng từ khoảng 7.100 người nộp thuế.