Lời tòa soạn:

Tội phạm hình sự luôn để lại những góc khuất. Từ những vụ án mạng gây chấn động đến các chuyên án trộm cắp, lừa đảo tinh vi, tất cả đều là những bài toán hóc búa thách thức công lý. Đằng sau ánh đèn phòng hỏi cung và những trang hồ sơ dày cộp là cuộc đấu trí bền bỉ, là những đêm trắng lần theo manh mối mong manh của các chiến sĩ công an.

Loạt bài "Lật lại hồ sơ những vụ kỳ án" sẽ đưa độc giả bước vào thế giới phía sau của những vụ án đó, nơi sự mưu trí và lòng dũng cảm là vũ khí sắc bén nhất để vạch trần tội ác.

Cuộc ngã giá 100 triệu đồng ở bến xe

Những cung đường đèo tại biên giới Cao Bằng là thử thách với tài xế nhưng lại trở thành “tấm bình phong” cho các đường dây ma túy. Địa hình rừng núi trùng điệp, nhiều đường mòn, lối mở giúp các đối tượng vận chuyển hàng cấm và né tránh lực lượng chức năng.

Từ cuối năm 2023, trinh sát Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an tỉnh Cao Bằng phát hiện một người mang bí danh “Tụa” thường có mặt ở khu vực biên giới vào ban đêm, thay phương tiện, chọn thời tiết xấu để tránh người theo dõi.

“Tụa” còn tạo vỏ bọc ồn ào, thường đến quán bar, karaoke, vung tiền và giao du với người có tiền án, tiền sự. Việc xác định danh tính thật khó vì “Tụa” là tên gọi phổ biến trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Sau nhiều tháng rà soát, mật phục tại các tụ điểm giải trí và khu vực vành đai, trinh sát xác định người đó là Lý Vảng Dình (SN 1984, trú tại xã Du Già, tỉnh Tuyên Quang).

Dình khai con đường phạm tội bắt đầu từ cuộc gặp tình cờ với một đối tượng người Lào ở bến xe khách. Đối tượng này cho biết đang có “hàng” và hứa trả 100 triệu đồng cho người vận chuyển trót lọt 10 bánh heroin. Dình đồng ý nhận phi vụ và trở thành mắt xích trong đường dây vận chuyển ma túy qua nhiều tỉnh biên giới.

cbc104f2 e588 463c aaab bad77ca96c1e.jpg
Chân dung Lý Vảng Dình (áo trắng). Đồ họa: AI

Lôi kéo người thân vào đường dây

Dình không thuê người ngoài mà lôi kéo em trai ruột Lý Mí Chứ (SN 1992) và người họ hàng Thò Mí Say (SN 2002) cùng tham gia. Khi bị bắt, Say mới 23 tuổi, không được đi học và nhận thức pháp luật hạn chế; điều tra viên phải nhiều lần giải thích Say mới hiểu câu hỏi.

Dình lợi dụng sự thiếu hiểu biết và khoản lợi trước mắt để đẩy người thân thành “bia đỡ đạn”. Nắm rõ địa hình độc đạo, khu dân cư xung quanh chủ yếu là họ hàng, hắn dựng lớp bảo vệ quanh nơi ở để phát hiện người lạ, cản trở trinh sát.

Khi giao dịch, Dình áp dụng quy tắc “ba không”: không trực tiếp mang ma túy, không trực tiếp nhận tiền, không để lại dấu vết liên lạc. Ma túy từ Lào được thẩm lậu qua đường mòn vào Nghệ An, Điện Biên, sau đó giấu trong hàng hóa gửi theo xe khách về khu vực tỉnh Hà Giang cũ (nay là Tuyên Quang).

Dình không lộ diện nhận hàng mà cử Chứ và Say đi lấy, đưa lên các núi đá quanh nhà cất giấu. Khi có khách mua, hắn đi tay không đến chốt giá và địa điểm, rồi chỉ đạo hai đối tượng mang ma túy tới điểm hẹn, giám sát và nhận tiền.

Bản thân Dình đứng từ xa cảnh giới, thay số điện thoại, tài khoản mạng xã hội hoặc tắt máy để tránh bị định vị. Nếu bị phát hiện, người cầm ma túy sẽ bị bắt, còn hắn có thể rút lui.

Trinh sát còn phát hiện Dình liên hệ với các đối tượng người Lào để tìm mua súng, chuẩn bị chống trả bằng vũ khí nóng nếu bị vây bắt. Điều này khiến phương án phá án phải đặt ra yêu cầu khống chế nhanh, không để các đối tượng kịp phản ứng.

Ba ngày đêm mật phục trong rừng

Đầu tháng 1/2024, nguồn tin cơ sở cho biết Dình đã nhận một lượng lớn ma túy, chuẩn bị vận chuyển từ Tuyên Quang qua Cao Bằng, giao cho một đối tượng khác đưa sang Trung Quốc tiêu thụ. Ban chuyên án nhanh chóng được xác lập dưới sự chỉ đạo của Ban Giám đốc Công an tỉnh Cao Bằng.

Tài liệu trinh sát cho thấy nhóm Dình sẽ xuất phát từ xã Du Già, qua ngã ba xã Phố Cáo (nay là xã Phố Bảng) rồi men theo Quốc lộ 4C vào Cao Bằng.

Sau khi phân tích địa hình và quy luật di chuyển, lực lượng phá án chọn điểm chốt chặn tại khu vực giáp ranh thuộc xã Lý Bôn.

113874_cac_dt_12421406.jpeg
Lý Vảng Dình và 2 đối tượng tại cơ quan công an. Ảnh: Ngọc Ánh

Nhiều tổ trinh sát bí mật vào rừng, triển khai đội hình vây bắt. Do các đối tượng có khả năng dùng súng chống trả, lực lượng làm nhiệm vụ phải khống chế thật nhanh và bảo đảm an toàn cho người dân.

Suốt 3 ngày đêm, các tổ công tác bám trụ trong bóng tối và cái lạnh vùng cao. Rạng sáng 4/1/2024, Dình, Chứ và Say mang theo số ma túy tiến vào khu vực đã bị mật phục.

Khi cả ba lọt hoàn toàn vào vòng vây, các mũi trinh sát đồng loạt áp sát, khống chế trước khi chúng kịp phản kháng. Tại hiện trường, lực lượng chức năng thu giữ 10 khối hình hộp chữ nhật bọc nhiều lớp nilon, bên trong là chất bột màu trắng ép cứng thành bánh, tổng khối lượng khoảng 3,5kg, cùng nhiều tài liệu liên quan.

Bảy dấu vân tay phá vỡ quy tắc “ba không”

Những ngày đầu bị tạm giữ, Dình khai báo quanh co và chống đối. Hắn cho rằng bản thân chỉ làm hoa tiêu, không trực tiếp cầm ma túy hay nhận tiền nên cơ quan điều tra khó đủ căn cứ buộc tội.

Dình và em trai còn đưa ra lời khai mâu thuẫn, tìm cách che giấu hành vi cho nhau. Tuy nhiên, chứng cứ kỹ thuật hình sự đã phá vỡ sự ngoan cố này.

Ngày 12/1/2024, khi tiến hành giám định, lực lượng chuyên môn kiểm tra từng lớp vỏ bọc của 10 khối tang vật. Họ phát hiện 13 dấu vết đường vân trên các lớp nilon bên ngoài.

Kết quả so sánh sinh trắc học xác định 7 dấu vết trùng khớp hoàn toàn với chỉ bản vân tay của các đối tượng. Việc phân tích 10 mẫu chất bột màu trắng cũng khẳng định toàn bộ tang vật là heroin.

Trước kết luận giám định, lớp vỏ bọc Dình dày công tạo dựng bị xé toạc. Quy tắc “ba không” cũng không thể xóa dấu vết vật chất còn lưu lại trên các bánh ma túy, buộc Dình cùng đồng phạm phải khai nhận toàn bộ hành vi.

Vụ án cho thấy vai trò đặc biệt quan trọng của chứng cứ kỹ thuật hình sự, đồng thời phơi bày cách kẻ giật dây đẩy em trai và người thân vào vòng lao lý để bảo vệ mình.