Nam sinh chuyên Lý giành học bổng toàn phần gần 11 tỷ vào Đại học YaleBắt đầu chuẩn bị du học từ sớm, Huy Anh không theo đuổi chiến thuật “đánh bóng” hồ sơ mà tập trung “làm thật” và có chiều sâu.
Phan Hoàng Lâm, học sinh lớp 12 Toán 1, Trường THPT Chuyên Hà Nội - Amsterdam, vừa nhận tin trúng tuyển nhiều đại học Mỹ, trong đó có Đại học Pennsylvania (một trong 8 đại học Ivy League) và Đại học Duke. Cả hai ngôi trường này cùng nằm thuộc nhóm xếp hạng thứ 7 trong danh sách đại học quốc gia tốt nhất nước Mỹ năm 2026.
“Em vui sướng và nhẹ nhõm vì sau một hành trình dài, cuối cùng cũng đã chạm tay đến trái ngọt”, Lâm nói.
Trăn trở câu chuyện quê hương
Quê ở Hà Tĩnh, vào mỗi mùa hè, Lâm thường được bố mẹ gửi về ở cùng ông bà. Tại mảnh đất miền Trung, Lâm chứng kiến rõ sự khắc nghiệt của thời tiết: Có những đợt nắng hạn kéo dài làm đất khô nứt, nhưng cũng có lúc bão lũ đến rất nhanh rồi cuốn trôi toàn bộ công sức của cả một mùa vụ.
“Chỉ một thay đổi của thời tiết cũng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến mùa màng và sinh kế của rất nhiều gia đình”, Lâm nhớ lại. Chính những điều quan sát được ấy dần trở thành “hạt mầm” cho ước mơ lớn hơn của Lâm là làm điều gì đó để giúp đỡ bà con quê mình chủ động hơn trước thiên nhiên.
Trong những năm phổ thông, Lâm định hình rõ hướng đi là ứng dụng toán học và trí tuệ nhân tạo để phân tích dữ liệu đất đai, từ đó đưa ra dự báo về dinh dưỡng và tình trạng đất, nhằm hỗ trợ quyết định canh tác của người nông dân.
Sớm lên kế hoạch du học, Lâm muốn được tới Mỹ để theo đuổi sâu hơn về toán học, AI và khoa học dữ liệu, đồng thời học cách kết hợp các lĩnh vực ấy nhằm giải quyết các bài toán thực tế.
Bắt đầu chuẩn bị hồ sơ từ cuối năm lớp 9, chiến lược Lâm đề ra không phải “làm thật nhiều” mà xây dựng một câu chuyện xuyên suốt.
Câu chuyện ấy bắt đầu từ toán học - nền tảng giúp em rèn tư duy định lượng và tiếp cận các lĩnh vực như đại số tuyến tính, giải tích đa biến, tối ưu hóa. Từ đó, em mở rộng sang AI để hiểu cách các mô hình học máy xử lý dữ liệu cảm biến, dự đoán độ ẩm hay hỗ trợ ra quyết định. Lâm mong muốn có thể ứng dụng những điều học được để giải quyết bài toán bản thân luôn trăn trở là về đất đai nông nghiệp.
“Điểm chạm” trong bộ hồ sơ
Với niềm đam mê toán học, nam sinh từng đạt một số thành tích như trở thành thủ khoa đầu vào khối chuyên Toán của Trường THPT Chuyên Hà Nội – Amsterdam, Huy chương Đồng Olympic Toán học Sinh viên và Học Sinh toàn quốc năm 2024, Giải Nhì học sinh giỏi thành phố môn Toán…
“Đây cũng là tiền đề để em thực hiện ước mơ”, Lâm nói.
Ngoài ra, Lâm từng thực hiện một nghiên cứu về phương pháp ma trận cho các dãy số truy hồi, trong đó mở rộng cách dùng ma trận để phân tích và chứng minh tính chất của các dãy quen thuộc như Fibonacci hay Pell.
“Chính nghiên cứu này đã cho em thấy vẻ đẹp của toán không chỉ nằm ở lời giải mà còn ở cách các cấu trúc đại số giúp mình nhìn ra bản chất sâu hơn của quy luật số học. Ngoài ra, em cũng rèn được khả năng đi từ trực giác toán học ban đầu đến chứng minh chặt chẽ, đồng thời xây dựng nền tảng cho những hướng theo đuổi sau này của em như tối ưu hóa và trí tuệ nhân tạo”, Lâm nói.
Trong bài luận cá nhân, Lâm khai thác hai góc nhìn tưởng như đối lập, giữa một bên là tư duy logic của toán học, mô hình và dữ liệu và bên kia là những trải nghiệm thực tế, nơi con người “cảm nhận” đất bằng kinh nghiệm và trực giác.
“Tri thức chỉ thực sự có ý nghĩa khi biết lắng nghe đời sống”, Lâm viết. Với em, một lời giải đẹp không chỉ đúng về mặt kỹ thuật mà còn phải “chạm” tới con người phía sau bài toán.
Chính sự nhất quán và chiều sâu đó đã giúp hồ sơ của Lâm nhận được “cái gật đầu” từ các đại học Mỹ. Từ trải nghiệm của mình, Lâm cho rằng học sinh không nên bắt đầu bằng câu hỏi “trường top cần gì” mà hãy bắt đầu từ điều mình thực sự yêu thích và quan tâm.
Trong 4 năm tới, Lâm muốn đứng ở giao điểm của AI, toán ứng dụng, tối ưu hóa và khoa học đất. Về lâu dài, Lâm kỳ vọng có thể quay về Việt Nam hoặc hợp tác xuyên quốc gia để đóng góp cho các bài toán liên quan đến đất đai.
“Mục tiêu cuối cùng của em là giúp những mùa vụ ở Việt Nam, đặc biệt tại những nơi như Hà Tĩnh, bớt phụ thuộc vào sự thất thường của thiên nhiên”, nam sinh nói.
.svg){kind=icon}
