Dư thừa nguồn điện vô tận, điều chưa từng có và cái kết đau xót

 Bổ sung quy hoạch ồ ạt các dự án điện mặt trời để hưởng giá ưu đãi hơn 2.000 đồng/kWh khiến lưới truyền tải không theo kịp. Nhiều dự án ở Ninh Thuận, Bình Thuận sản xuất 10 nhưng chỉ bán được 7-8.

Đường dây quá tải, không thể phát điện lên lưới

Số liệu được Trung tâm điều độ hệ thống điện quốc gia (A0) đưa ra tại hội nghị vận hành các nhà máy điện mặt trời và gió các tỉnh Ninh Thuận  Bình Thuận do Tập đoàn Điện lực Việt Nam tổ chức ngày 3/7 cho thấy, chỉ trong 1 thời gian ngắn, gần trăm nhà máy điện mặt trời đã ồ ạt vận hành.

Năm 2018 chỉ có 3 nhà máy điện đóng điện thành công. 3 tháng đầu năm 2019 thêm 5 nhà máy. Thế nhưng từ tháng 4 đến tháng 6 có tới 81 nhà máy đóng điện thành công vào hệ thống điện.

Như vậy, chỉ riêng 6 tháng năm 2019, có tới gần 90 nhà máy điện mặt trời hòa lưới. Công suất lắp đặt của các nhà máy điện mặt trời lên tới gần 4.500 MW (trong khi công suất nguồn điện cả nước là 45.000 MW).

{keywords}
Có tới gần 90 nhà máy điện mặt trời hòa lưới để hưởng giá ưu đãi. Ảnh:Lương Bằng

Số lượng nhà máy đưa vào vận hành đồng loạt trong một thời gian ngắn như trên là điều “chưa từng có trong lịch sử” ngành điện Việt Nam.

Ông Nguyễn Đức Cường, Giám đốc Trung tâm điều độ hệ thống điện quốc gia phải thốt lên: Trong một thời gian ngắn đóng điện 81 nhà máy điện chắc chỉ ở Việt Nam mới có thôi.

 Ninh Thuận và Bình Thuận là 2 tỉnh có số lượng nhà máy điện mặt trời lớn nhất. Cụ thể, Ninh Thuận có 15 nhà máy với tổng công suất hơn 1.000 MW, còn Bình Thuận có 19 nhà máy với tổng công suất 871 MW.

Vì thế, đây là nơi tình trạng quá tải lưới điện diễn ra trầm trọng. Nhiều máy biến áp, trục đường dây ở mức quá tải tới hơn 200%. Điển hình Trục đường dây 110kV Tháp Chàm - Hậu Sanh - Tuy Phong - Phan Rí quá tải tới 260-360%...

Vì vậy, nếu không có biện pháp giải quyết tình trạng này thì đến năm 2020 tình hình ngày càng trầm trọng hơn. “Nguy cơ sự cố, rã lưới (mất điện cả hệ thống điện quốc gia - PV) là rất cao”, A0 cảnh báo.

Lưới điện khu vực quá tải khiến cho nhiều nhà máy điện năng lượng tái tạo không thể phát hết lên lưới lượng điện sản xuất được.

Đại diện điện mặt trời Phước Hữu, Ninh Thuận bày tỏ “hơi buồn” vì ngày nào cũng nhận văn bản của Trung tâm điều độ hệ thống điện miền Nam yêu cầu cắt giảm công suất, tỷ lệ thường là 30-60% công suất. Điều này khiến phương án tài chính của dự án không như mong đợi, nguồn trả nợ sẽ rất khó khăn.

Ngay cả các dự án điện gió cũng bị “vạ lây” khi bị giảm phát.

Nhắc đến các dự án điện mặt trời ồ ạt vào để hưởng giá hơn 2.000 đồng/kWh, ông Bùi Vạn Thịnh, Chủ tịch Hiệp hội điện gió Bình Thuận nói “niềm vui của người làm điện mặt trời” là nỗi buồn của người làm điện gió.

“Nỗi buồn” mà ông Thịnh nhắc đến là việc nhà máy điện gió Phú Lạc 1 và Bình Thạnh 1 bị giảm phát điện lên lưới. “Đã có nhà máy điện gió bị ngân hàng siết nợ. Năm nay cắt thế này chúng tôi chắc chắn lỗ. Chưa kể chúng tôi phải trả nợ nước ngoài”, ông Bùi Vạn Thịnh lo lắng khi phải chia sẻ đường dây cho điện mặt trời.

“Các nhà đầu tư điện gió, điện mặt trời và cả EVN, với tình trạng cắt giảm công suất này chúng ta đều là nạn nhân. Gió tốt, mặt trời sáng, mà điện không ra được, hàng nghìn tỷ đồng không ra được, đau xót lắm.

“EVN thì sao? Mua 9,35 cent/kWh (hơn 2.000 đồng), bán ra chỉ gần 8 cent/kWh (hơn 1.800 đồng) thì lời lãi ở đâu. Chúng ta đều là nạn nhân. Nạn nhân ngồi với nhau thì cố gắng tìm ra giải pháp”, ông Thịnh nghẹn ngào.

{keywords}
Điện mặt trời thực sự đã lên cơn sốt. Ảnh: Lương Bằng

Nguyên nhân vì sao?

Nói về lý do khiến nhiều nhà máy điện năng lượng tái tạo rơi vào cảnh giảm phát, Chủ tịch Hiệp hội điện gió Bình Thuận chỉ trích việc bổ sung quy hoạch dồn dập các dự án điện mặt trời mà không tính toán đến lưới truyền tải.

Ông Bùi Vạn Thịnh ví von: Sân Mỹ Đình 40 nghìn chỗ, đầu tiên lèo tèo mấy người, thấy trận đấu hay quá bán vé cho 200 ngàn người. Như thế đương nhiên quá tải.

Thực tế, mức hấp dẫn của giá bán điện hơn 2.000 đồng/số đã khiến nhiều chủ đầu tư chạy theo cơn sốt điện mặt trời. Thậm chí, nhiều chủ đầu tư sẵn sàng ký hợp đồng mua bán điện với điều khoản chấp nhận bị giảm phát khi lưới điện quá tải.

“Mỗi kWh điện phát ra đều rất quý. Trong khi nước ta đang thiếu điện mà phải giảm phát các nhà máy điện mặt trời chúng tôi cũng xót lắm. Vừa rồi nắng nóng chúng tôi phải phát 2.000MW điện bằng dầu diesel với mức giá rất cao”, ông Trần Đình Nhân nói.

“Dự án đường dây 220-500KV cần 3-5 năm mới hoàn thành dự án. Trong khi các nhà đầu tư điện mặt trời 6-2 tháng đã làm xong 1 nhà máy. Có dự án cách đây 2 tháng là bãi đất trống, mà giờ đã đóng điện”, lãnh đạo EVN cho hay.

Đáng nói, Quy hoạch điện 7 điều chỉnh đến 2020 mới có 850MW năng lượng mặt trời. Nhưng đến bây giờ đã có 4.500MW điện mặt trời đóng điện. Đến 2020 dự kiến có tới 11.900 MW điện mặt trời đã được bổ sung quy hoạch.

Ông Trần Đình Nhân, Tổng giám đốc EVN, cho rằng: Trong số hơn 80 nhà máy đóng điện thời gian qua, hầu hết bổ sung quy hoạch trong năm 2018.  Do vậy lưới truyền tải để giải tỏa công suất cũng được bổ sung quy hoạch vào cuối năm 2018.  

“Cho nên đây là sự không đồng bộ giữa lưới điện truyền tải và sự đầu tư các nhà máy điện mặt trời”, lãnh đạo EVN chia sẻ.

Tình trạng quá tải lưới điện chỉ mới xuất hiện trong mấy tháng vừa qua khi các dự án đồng loạt đóng điện trước tháng 7/2019.

Vì thế, EVN đã chỉ đạo Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia, Tổng công ty điện lực miền Nam đẩy nhanh tiến độ các dự án đường dây. “Hôm qua tôi đề nghị Tổng công ty điện lực miền Nam làm đường dây 110KV mạch 2 từ Tháp Chàm - Ninh Phước - Tuy Phong - Phan Rí - Phan Thiết bằng dây siêu nhiệt, tiết diện đủ lớn để tăng công suất truyền tải. Phấn đấu đến 2020 không còn nhà máy điện bị giảm phát”, ông Trần Đình Nhân nói.

“Chúng tôi bằng mọi cách giải tỏa hết công suất cho nhà đầu tư”, lãnh đạo EVN chia sẻ và yêu cầu các đơn vị đẩy nhanh tiến độ các dự án đường dây để sớm khắc phục tình trạng quá tải lưới điện.

Dùng nguồn điện này: 3.500 đồng/kWh dân có chịu nổi không

Dùng nguồn điện này: 3.500 đồng/kWh dân có chịu nổi không

Giá điện mặt trời đến tay người dùng lên đến 3.500 đồng/số điện, cao gần gấp đôi mức giá bán lẻ bình quân hiện hành. Điện sạch chưa bao giờ là rẻ.

Lương Bằng

tin nổi bật

Mua vàng vía Thần Tài, sau 5 năm lãi gần 30 triệu đồng/lượng

Nhiều người mua vàng vào dịp vía Thần Tài chỉ để cầu may mắn, tài lộc. Song, có người giữ suốt 5 năm nay thu về khoản lãi tới gần 30 triệu đồng/lượng khi đem bán.

Người dân 'vật vã' mua vé máy bay, khó đặt taxi sau Tết

Nhiều người dân rất chật vật khi mua vé máy bay sau Tết, dù chấp nhận giá cao. Tương tự, nhiều hành khách cũng khó đặt xe taxi qua ứng dụng dù giá đội lên gấp đôi, gấp ba ngày thường.

9 triệu khách du xuân dịp Tết, số lượng tăng chi tiêu giảm

Trong 6 ngày nghỉ Tết, toàn quốc ước phục vụ 9 triệu lượt khách nội địa du xuân, tăng 47,5% so với cùng kỳ Tết năm ngoái. Tuy nhiên, tổng thu từ khách du lịch lại giảm 30%.

Nhiều thủy điện phải xả nước lãng phí do chưa có giá điện

Nhiều nhà máy thủy điện nhỏ không được huy động do chưa có giá điện mới, gây lãng phí. Tập đoàn Điện lực Việt Nam liên tục có văn bản đề nghị Bộ Công Thương gỡ vướng nhưng chưa được trả lời.

Khởi nghiệp kiểu 'bia kèm lạc', vợ chồng 8X đưa bánh dừa nướng ra thế giới

Những ngày đầu không bán được bánh dừa nướng, chị còn tặng kèm cho khách mua bánh mì theo kiểu "bia kèm lạc". Nhưng có người còn gọi điện nói thẳng “mày đừng cho tao bánh nữa, đem cho gà nó cũng không ăn".

Tiền phải chảy vào đúng nơi cần tiền

Ngân hàng hiểu khách hàng, hiểu dự án, nắm được hiệu quả sử dụng vốn. Tiền phải tìm được đến nơi cần tiền, phục vụ sản xuất kinh doanh, nếu không, doanh nghiệp sẽ gặp khó năm 2023.

Con đường để Việt Nam thành nước phát triển: Cần giai đoạn tăng trưởng thần kỳ

Việt Nam đạt tăng trưởng nhanh nhưng chưa đủ, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế vẫn đáng lo ngại. So với các nước phát triển và cả các nước trong khu vực, Việt Nam vẫn còn phải nỗ lực nhiều để thoát nguy cơ tụt hậu.

Bí quyết đầu tư bất động sản của người trong cuộc ‘được ăn cả, ngã về không’

Đầu tư bất động sản có lãi cũng là một cái duyên, nhưng bên cạnh đó cần phải nắm được thông tin, có đủ sự kiên trì… đặc biệt, cần lựa chọn đúng.

Thúc đẩy quyền tự do kinh doanh để Việt Nam có thể 'hóa rồng'

Xu hướng cải thiện môi trường kinh doanh đang bị chững lại, thậm chí mức độ can thiệp của Nhà nước vào thị trường có dấu hiệu tăng lên. Điều này cho thấy, quyền tự do kinh doanh tại Việt Nam vẫn còn nhiều dư địa để cải cách.

Du lịch biển và kỳ vọng đội tàu ‘made in Việt Nam’

Việt Nam lâu nay chỉ đón khách tàu biển vào nên còn bị động, phụ thuộc, chưa có đội tàu chạy trên lãnh hải nước ta, chạy ra lãnh hải quốc tế, chở khách từ Việt Nam đi các nước.

Khi bã thải trở thành nhung lụa

Bột sắn, bột bắp trở thành túi phân hủy sinh học. Bã cà phê, chai nhựa có thể kết hợp tạo thành sợi vải may quần áo với tính năng không ngờ.

Chuyển đổi số và khát vọng tỷ USD

Từ bờ vực phá sản, nhờ tiên phong chuyển đổi số, doanh nghiệp đã bứt phá, phát triển bền vững và hướng tới khát vọng tỷ USD.

Nhận diện điểm nghẽn, vững tin kinh tế Việt Nam 2023

Kinh tế Việt Nam năm 2022 đã cán đích ngoạn mục với kết quả tăng trưởng lên tới 8,02%, cao nhất hơn một thập kỷ. Những điểm nghẽn còn tồn tại cũng đã được nhận diện để tháo gỡ, bứt phá trong năm 2023

Thay đổi tư duy trong thu hút 'đại bàng'

Việt Nam cần nâng chất dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI) để tiếp nhận những dự án có hàm lượng công nghệ cao, mang lại nhiều giá trị gia tăng hơn.

'Dọn ổ cho đại bàng' Mỹ, Nhật, Hàn: Doanh nghiệp Việt kỳ vọng thu bội tiền

Nhiều doanh nghiệp Việt tiếp tục dồn lực vào các dự án bất động sản lớn, trong đó có phân khúc đất cho hoạt động sản xuất, phục vụ các nhà đầu tư trong nước cũng như tập đoàn lớn nước ngoài.