Đức gửi tàu chiến đến Biển Đông - bước ngoặt chiến lược

Chính phủ Đức vừa thông báo đang có kế hoạch cử tàu chiến Đức tới các cảng Nhật Bản, Hàn Quốc và Australia, đi qua Biển Đông vào mùa hè năm nay. 

Đây là động thái đáng chú ý khi Đức đang dần thay đổi chiến lược và cách nhìn đối với Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, nơi Berlin không có lãnh thổ hải ngoại giống như Anh hay Pháp.

{keywords}
Tàu Nordrhein-Westfalen - một trong 4 chiếc thuộc lớp tàu hộ tống mới nhất (lớp Baden-Wurttemberg) của Hải quân Đức. Ảnh: Naval Today

Kế hoạch này được thông báo trong tuần đầu tiên nhậm chức của ông Biden, khi Mỹ đang cử nhóm tàu sân bay tác chiến Roosevelt vào Biển Đông cùng lúc Trung Quốc thông qua luật Hải cảnh cho phép cảnh sát biển nổ súng chống lại tàu thuyền nước ngoài được cho rằng đang vi phạm vùng nước thuộc chủ quyền và quyền tài phán của Trung Quốc. 

Luật này sẽ hạn chế nghiêm trọng quyền tự do hàng hải của các nước, trong đó có Đức, khi phần lớn các vùng nước tại Biển Đông mà Trung Quốc yêu sách đều không phù hợp với Công ước Luật biển 1982.

Quan hệ khăng khít về thương mại

Đức và Trung Quốc đã có một quan hệ khăng khít, đặc biệt về thương mại, từ thời Thủ tướng Helmut Kohl. Ông từng nhận định “Trung Quốc nắm giữ chìa khóa cho sự thịnh vượng lâu dài của Đức”. 

Trung Quốc là thị trường xuất khẩu lớn thứ 3 của Đức, sau Mỹ (132,8 tỷ USD) và Pháp (119,5 tỷ USD), theo số liệu năm 2019. Lượng hàng hóa xuất khẩu của Đức sang Trung Quốc là 107,5 tỷ USD, chiếm hơn một nửa tổng giá trị xuất khẩu của EU sang Trung Quốc.

Năm 2020, khi giao dịch thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc giảm mạnh do đại dịch Covid-19 và chiến tranh thương mại thì giá trị xuất khẩu hàng hoá Đức sang Trung Quốc vẫn duy trì như mức trước khủng hoảng. Trung Quốc vẫn có thặng dư thương mại với Đức lên tới 15,2 tỷ USD. Nước này vẫn là một trụ cột quan trọng của nền kinh tế Đức.

Trong nhiều năm, Trung Quốc đã sử dụng chiếc chìa khóa kinh tế mà Helmut Kohl nói đến để “khóa nước Đức” không có những hành động quyết đoán đối với các hành vi cưỡng chế các nước nhỏ ở Biển Đông. Thái độ và chính sách của Đức với Trung Quốc ảnh hưởng mạnh tới chính sách của châu Âu, nhất là trong bối cảnh Anh rời EU.

Tỉnh táo hơn với Trung Quốc

Vì vậy, quyết định cử tàu chiến vào biển Hoa Đông và Biển Đông của Đức cần được nhìn nhận như một bước ngoặt trong cuộc tranh chấp địa chính trị của Mỹ và đồng minh với Trung Quốc. Nó xảy ra vào thời điểm Đức chuẩn bị có Thủ tướng mới. Đây là bước đi mới trong thực thi chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương mà Đức mới thông qua tháng 9/2020.

Cũng trong tháng đó, lần đầu tiên Đức cùng Anh và Pháp, ba nước lớn của châu Âu ra công hàm chung lên án các yêu sách không phù hợp với UNCLOS của Trung Quốc ở Biển Đông, bác bỏ việc áp dụng đường cơ sở quần đảo cho các nhóm đảo xa bờ thuộc quốc gia ven biển, kêu gọi các nước liên quan tuân thủ phán quyết của Tòa trọng tài năm 2016 và quyền tự do hàng hải, hàng không qua Biển Đông cần được tôn trọng. 

Đối phó với các hành động hiếu chiến muốn phá vỡ trật tự dựa trên luật lệ, cần phải có sự hợp tác và chiến lược chi tiết giữa các nước thay cho một cách tiếp cận "linh hoạt và thực dụng" của từng nước.

Nước Đức đang cùng các nền dân chủ như Mỹ, Nhật, Pháp và Anh theo đuổi một chính sách tỉnh táo, hợp lý hơn về một Trung Quốc mở cửa.

Sự chú ý ngày càng tăng của Đức về trật tự dựa trên luật pháp và thị trường mở tại Ấn Độ - Thái Bình Dương là tín hiệu cho thấy lập trường lâu đời của Đức tăng cường quan hệ kinh tế với Trung Quốc trong khi tránh đối đầu trong các vấn đề chính trị đã kết thúc.

Quyết định này của nước Đức xuất phát từ chính quyền lợi của họ. Đức không thể đứng ngoài các chiến dịch FONOP (tuần tra tự do hàng hải) mà Mỹ khởi xướng và được Anh, Pháp, Australia ủng hộ. Châu Âu cần có trách nhiệm nhiều hơn với an ninh của mình và không chỉ phụ thuộc vào Mỹ.

Hoạt động của tàu chiến Đức tại biển Hoa Đông và Biển Đông còn nhằm củng cố mối quan hệ hợp tác với các nước khu vực, đặc biệt là ASEAN, chống lại các hành vi sử dụng vũ lực và đe dọa sử dụng vũ lực, góp phần bảo đảm an ninh và hòa bình cho khu vực và thế giới.

Nguyễn Hồng Thao

Công hàm chung Pháp, Anh, Đức và cuộc chiến pháp lý trên Biển Đông

Công hàm chung Pháp, Anh, Đức và cuộc chiến pháp lý trên Biển Đông

Pháp, Anh và Đức gửi công hàm chung thể hiện quan điểm với 7 công hàm Phái đoàn Trung Quốc đề nghị lưu hành tại Liên hợp quốc. 

tin nổi bật

Làn sóng thử nghiệm và tham vọng công nghệ của Trung Quốc

Khi đã có đủ điều kiện thị trường và kết nối quốc tế, Trung Quốc thực hiện bước thứ ba, giải phóng làn sóng nguồn lực gồm vốn đầu tư, cơ sở hạ tầng, các kỹ sư được đào tạo và sức mạnh hành chính.

Con đường đột phá công nghệ của Trung Quốc

Suốt nhiều thập kỷ, nhiều người Mỹ chế nhạo Trung Quốc là một quốc gia bắt chước, không có khả năng sáng tạo, chưa nói đến sự đổi mới mang tính đột phá.

Trước Chủ tịch Hồ Chí Minh, trí thức, văn nghệ sĩ thấy mình nhỏ bé

Chủ tịch Hồ Chí Minh, dù chưa phải là một đại trí thức được hiểu theo lối được đào tạo bài bản trường lớp, ấy vậy mà bằng kiến thức được đắp bồi từ đời sống thực tế, Người trở thành vĩ nhân của thời đại.

Phần Lan gia nhập NATO: Căng thẳng chờ phía trước

Chiến dịch quân sự của Nga tại Ukraine gây nhiều tác động đến trật tự quốc tế. Một trong những hệ quả của cuộc chiến chính là việc Phần Lan quyết định gia nhập NATO.

Hà Nội sẽ rà soát, thu hồi dự án bất động sản 'quây tôn'

Để Hà Nội cất cánh, trước hết cần dỡ bỏ các rào cản, di chuyển các chướng ngại vật đang nằm la liệt trên đường băng.

Thủ tướng thăm, làm việc tại Mỹ: Thông điệp của Việt Nam

Nếu Mỹ muốn tăng cường vai trò ở khu vực thì phải ủng hộ ASEAN nhiều hơn trong xử lý các vấn đề theo nguyên tắc: Hòa bình, ổn định, hợp tác, luật pháp quốc tế và vai trò trung tâm ASEAN.

Ngăn chặn tham nhũng từ đầu, không để vi phạm nhỏ tích tụ thành sai phạm lớn

Ban Nội chính TƯ phối hợp với Ban Tổ chức TƯ và các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan liên quan nghiên cứu, trình Bộ Chính trị, BCH TƯ xem xét, quyết định thành lập Ban chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, tiêu cực cấp tỉnh.

Bộ trưởng Tài chính: Phát triển trái phiếu doanh nghiệp thành kênh huy động vốn bền vững

Sau các vụ việc như Tân Hoàng Minh, những vấn đề liên quan đến trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) đã nóng lên trong thời gian gần đây.

Canada: Giáo dục không rập khuôn, giáo viên tự chọn sách giáo khoa

Xứ sở lá phong không phụ thuộc vào sách giáo khoa. Giáo viên tự chuẩn bị kế hoạch giáo án, được khuyến khích sáng tạo để đáp ứng nhu cầu và sở thích của học sinh.

Người kế nhiệm Thủ tướng Singapore: Vị lãnh đạo 4G

Thủ tướng Singapore mới đây công bố, Bộ trưởng Tài chính Lawrence Wong sẽ là lãnh đạo thế hệ thứ tư (4G), mở đường cho ông trở thành người đứng đầu của đảo quốc sư tử.

Vị tướng quyết định nổ súng trước giờ G và trận đánh không có người hy sinh

Thượng tướng, nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Nguyễn Huy Hiệu là cán bộ trực tiếp chiến đấu và chỉ huy trên nhiều chiến trường ác liệt. Quảng Trị là nơi ông gắn bó nhiều nhất.

Cuộc gặp giữa Chủ tịch Fidel với ‘anh hùng toàn những gái xuân xanh’

Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã 2 lần vào thăm, ngồi ăn bữa cơm đạm bạc với các nữ pháo thủ ngay tại trận địa. Chủ tịch Cuba Fidel Castro cũng về thăm đơn vị...

Chuyện những thiếu nữ làm bạn với khẩu pháo nòng dài

Kể về những năm tháng chiến đấu của Đại đội nữ pháo binh chuyên đánh tàu chiến Mỹ ngoài khơi tỉnh Quảng Bình, nét mặt các cô tươi hẳn lên…

Gừng Kỳ Sơn thêm ‘cay’ và ‘nóng’

Gừng vốn cay xưa nay, nhưng gừng Kỳ Sơn hiện “cay” hơn cả, “nóng” hơn cả, vì trồng càng nhiều càng lỗ, càng giải cứu càng nóng ruột, nóng gan...

Từ thông điệp của Thủ tướng đến hành động để tạo lập niềm tin

Một số doanh nghiệp phát hành trái phiếu như trút được gánh nặng sau khi nghe thông điệp của Thủ tướng Phạm Minh Chính trong hội nghị “Phát triển thị trường vốn an toàn, minh bạch, hiệu quả, bền vững” cuối tuần trước.