Hình thành “hệ sinh thái” về phổ biến pháp luật

Theo Bộ Dân tộc và Tôn giáo, những năm gần đây, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) không được triển khai đơn lẻ, mà gắn chặt với các chương trình, đề án phát triển kinh tế - xã hội quy mô lớn.

Trọng tâm là Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng DTTS&MN giai đoạn 2021–2030, với sự lồng ghép nhiều nội dung liên quan trực tiếp đến tiếp cận thông tin và nâng cao nhận thức pháp luật cho người dân. 

Bên cạnh đó là hàng loạt đề án chuyên đề như: giảm thiểu tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống; hỗ trợ bình đẳng giới; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin; tuyên truyền đối ngoại và cung cấp thông tin cho người có uy tín trong cộng đồng...

Không chỉ dừng ở việc ban hành chính sách, Bộ Dân tộc và Tôn giáo còn chủ động xây dựng kế hoạch triển khai hàng năm, đồng thời hướng dẫn các địa phương cụ thể hóa nội dung, hình thức PBGDPL phù hợp với từng địa bàn, từng nhóm đối tượng. Mục tiêu xuyên suốt là đưa công tác này trở thành nhiệm vụ thường xuyên của cả hệ thống chính trị.

Đáng chú ý, nhiều địa phương đã ký kết các chương trình phối hợp giữa Ban Dân tộc với Sở Tư pháp, Công an, Bộ đội Biên phòng, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể. Cách làm này tạo ra sự liên thông giữa các lĩnh vực, giúp công tác PBGDPL không bị “cắt khúc”, mà gắn với đời sống thực tế của người dân.

Song song với đó, các cơ quan báo chí, phát thanh, truyền hình địa phương cũng được huy động tham gia, góp phần mở rộng kênh truyền tải thông tin pháp luật đến vùng sâu, vùng xa.

W-Anh Ky II.jpg
Những năm gần đây, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) cho vùng DTTS&MN không được triển khai đơn lẻ, mà gắn chặt với các chương trình, đề án phát triển kinh tế - xã hội quy mô lớn.

Huy động tổng lực, lan tỏa thông tin đến từng địa bàn

Một điểm nổi bật trong thời gian qua là sự tham gia đồng bộ của nhiều bộ, ngành, tạo nên “độ phủ” rộng của công tác PBGDPL.

Trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, các nội dung pháp luật được lồng ghép vào hoạt động chuyên môn như chăn nuôi, thủy sản, đất đai, tài nguyên nước... Đáng chú ý, một cuộc thi trực tuyến tìm hiểu Luật Đất đai đã thu hút tới 825.962 người tham gia, cho thấy sức lan tỏa của hình thức truyền thông mới.

Ở lĩnh vực phòng, chống thiên tai, hàng chục clip hướng dẫn kỹ năng đã được sản xuất và dịch sang nhiều tiếng dân tộc như Thái, Mường, Dao, H'Mông…, góp phần giúp người dân tiếp cận thông tin một cách trực quan, dễ hiểu.

Lực lượng công an thì tích cực triển khai PBGDPL gắn với vận động quần chúng bảo vệ an ninh trật tự, thông qua các hình thức như tuyên truyền trực tiếp, tiếp công dân, sử dụng mạng xã hội (Facebook, Zalo…), phát hành tài liệu song ngữ.

Trong khi đó, Bộ Quốc phòng tổ chức hơn 1.226 hội nghị, lớp tập huấn cho gần 78.600 lượt người, cùng hàng nghìn hội thi, hội thảo và hàng chục nghìn tin, bài truyền thông.

Đặc biệt, lực lượng Bộ đội Biên phòng đã tổ chức gần 145.000 buổi tuyên truyền, thu hút hơn 6,8 triệu lượt người tham dự; duy trì trên 2.000 câu lạc bộ pháp luật, hơn 9.800 tổ hòa giải và hàng nghìn tủ sách pháp luật tại cơ sở. Đây được xem là “cánh tay nối dài” đưa pháp luật đến những địa bàn khó khăn nhất.

Ở cấp địa phương, quy mô triển khai còn lớn hơn. Theo tổng hợp từ các tỉnh, thành phố, đã có 8.041 hội thảo, 1.586 cuộc thi tìm hiểu pháp luật được tổ chức; hơn 6.600 chương trình truyền hình và gần 56.000 chương trình phát thanh được phát sóng.

Bên cạnh đó, gần 293.600 cuốn sách, sổ tay pháp luật, hơn 5,3 triệu tờ rơi, tờ gấp và hàng chục nghìn sản phẩm truyền thông khác đã được phát hành, trong đó có nhiều tài liệu bằng ngôn ngữ DTTS.

Công tác PBGDPL đang dần hình thành một “mạng lưới thông tin pháp luật” phủ rộng từ trung ương đến cơ sở, với sự tham gia của nhiều lực lượng và đa dạng phương thức tiếp cận.

Việc xây dựng và triển khai đồng bộ "hệ sinh thái" phổ biến thông tin pháp luật đã tạo nền tảng quan trọng để góp phần hiện thực hóa mục tiêu giảm nghèo thông tin ở vùng DTTS&MN, mở rộng cơ hội tiếp cận thông tin cho người dân, từng bước thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng.