Khi cuộc sống đã tiến lên, giáo dục vẫn giẫm chân ở chỗ cũ?

Tụt hậu của đất nước, về phương diện nào đó, chính là tụt hậu về giáo dục, mà trước tiên là chậm đổi mới giáo dục.

 

Tụt hậu của đất nước, về phương diện nào đó, chính là tụt hậu về giáo dục, mà trước tiên là chậm đổi mới giáo dục.

Khi kể về câu chuyện có tới hơn 93.000 người Việt Nam đi lính và phục vụ quân đội Pháp hồi chiến tranh thế giới Thứ nhất (1914-1918), tôi gặp rất nhiều quan điểm khác nhau, đối chọi nhau như nước với lửa.

Quan điểm thứ nhất là tại sao nước ta không làm việc với chính phủ Pháp tuyên truyền về thời kỳ này, về sự đóng góp của người Việt với chiến thắng của Pháp trong Chiến tranh thế giới thứ Nhất, và khi đó nguyên thủ Việt Nam hoàn toàn được mời đến Lễ kỷ niệm tại Paris, đứng ngang hàng với các nước Châu Âu, góp phần tăng cường quan hệ ngoại giao với các nước Châu Âu.

Quan điểm thứ hai: Một thời những người cộng tác với Pháp đều bị coi là phản bội đất nước, người có lý lịch người thân “xỏ nhầm giày Tây” là rất bị phân biệt đối xử, nay không nên khơi lại làm gì. Nếu khơi lại thì ra trước kia sai à? Nước Việt Nam xưa là thuộc địa, nước Pháp là nước Mẹ, người đi lính bị bắt đi lính cho nước mẹ Đại Pháp, nếu nước Pháp có mời cũng không nên nhận, lại còn chủ động nói chuyện với Pháp để làm gì, đó là nỗi nhục.

Còn một số quan điểm khác nữa, nhưng tựu trung và đối chọi nhất là các quan điểm trên đây. Các bình luận rất gay gắt, ai cũng thấy mình là đúng, và quan điểm của người khác là “nguy hại”. 

{keywords}
Trong khi cuộc sống đã tiến lên, thì giáo dục vẫn giẫm chân ở chỗ đã cũ. Ảnh minh họa

Bình tĩnh mà suy xét, thì thấy ai cũng đúng cả. Họ đúng với quan điểm mà họ được dạy dỗ, được lĩnh hội từ nền giáo dục, hoặc từ “tự giáo dục”.

Quan điểm thứ hai tồn tại trước đây từ thời kỳ kháng chiến chống Pháp, cần phải nhận rõ địch-ta, cần khơi hận thù để có động cơ chiến đấu, chỉ rõ sự sai trái của những người cộng tác với chính quyền Pháp.

Một thời xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa, coi yêu nước là yêu chủ nghĩa xã hội, nhiều khi đồng nhất quan điểm yêu nước với đấu tranh giai cấp, phân biệt rõ ranh giới địch ta, nên quan điểm về những người đi lính cho Pháp từ thời 1914- 1918 như quan điểm thứ hai là đương nhiên của một thời kỳ lịch sử.

Ngày nay, trong điều kiện xây dựng kinh tế thị trường, toàn cầu hóa, những giá trị phổ quát của nhân loại đã dần được nói đến, đất nước đi vào một giai đoạn phát triển mới, Nhà nước Việt Nam tham gia các công ước quốc tế về nhân quyền, bảo vệ môi trường, về văn hóa xã hội; Đảng và Nhà nước Việt Nam lại có phương châm làm bạn với tất cả các nước, việc nhìn nhận lại lịch sử là một điều kiện tất yếu.

Ngay như từ ngữ, quan điểm địch ta với chính quyền Việt Nam Cộng hòa cũng đã thay đổi. Vấn đề dân tộc lại càng cần có một cái nhìn mới, cởi mở và khoa học hơn.

Cho nên những người được giáo dục trở thành “công dân toàn cầu” hay đáp ứng với thời đại công nghệ 4.0 sẽ có cái nhìn về cha ông đi lính cho Pháp thời thế chiến Một, như cái nhìn của quan điểm thứ nhất trình bày trên đây.

Thực tế là, nước Đức, nước gây ra chiến tranh sau đó bị đánh bại ở cuộc chiến tranh thế giới thứ Nhất, thì đại diện nhà nước Đức hiện nay cũng đã đến Paris cùng các nước khác kỷ niệm ngày đình chiến.

Cái nhìn thực dụng là, các nhà nước Pháp, Đức (và cả Việt Nam) ngày nay không còn là nhà nước của những năm 1914-1918 nữa, vậy thì không thể mang lịch sử ra để làm cái cớ chia rẽ dân tộc, mà phải lấy đó làm bài học để phục vụ cho các vấn đề đương đại.

Tựu trung lại, nguồn gốc để có thể phát sinh hai quan điểm đối lập, rồi gây tranh luận quyết liệt, là ở vấn đề giáo dục. Từng thời kỳ có một nguyên lý giáo dục riêng, và hiện tại, nguyên lý giáo dục chậm thay đổi so với cuộc sống. Trong khi cuộc sống đã tiến lên, thì giáo dục vẫn giẫm chân ở chỗ đã cũ.

Một số người đã thuộc lòng bài học cũ, không được tuyên truyền bài học mới, đó chính là những tảng đá lạc hậu cản đường tiến lên của xã hội toàn cầu hóa hiện nay. Tụt hậu của đất nước, về phương diện nào đó, chính là tụt hậu về giáo dục, mà trước tiên là chậm đổi mới giáo dục.

Nhìn từ một bài học lịch sử trên đây, có thể thấy rõ: Nếu có đổi mới giáo dục, khi Nhà nước cho ra luật mới, đề ra chủ trương mới, thì mức độ đồng thuận sẽ cao hơn, sự tranh luận gay gắt dẫn đến mâu thuẫn xã hội sẽ ít hơn.

Xuân Hưng

Phải học đại học mới có tiền và địa vị?

Phải học đại học mới có tiền và địa vị?

Câu hỏi lớn nhất là liệu Bộ Giáo dục và cả hệ thống chính trị có ủng hộ và có đủ quyết tâm theo đuổi những mục tiêu này cho toàn bộ hệ thống giáo dục hay không?

Qua Nhật, tôi hiểu thế nào là ‘tất cả vì học sinh’

Qua Nhật, tôi hiểu thế nào là ‘tất cả vì học sinh’

Mục tiêu "tất cả vì học sinh" của giáo dục Nhật Bản ít khi được “nắn nót” bằng lời lại hiển hiện nơi đây trong từng việc làm nhỏ nhất.   

Chứng kiến cháu đi học, tôi ngạc nhiên không ngừng

Chứng kiến cháu đi học, tôi ngạc nhiên không ngừng

Càng tìm hiểu cái sự học hành ở Đức tôi càng thấy nhiều điều ngạc nhiên đáng nể.

Nghề dạy học: Nghề cao quý nhất?

Nghề dạy học: Nghề cao quý nhất?

Có xã hội nào hưng thịnh, phát triển hài hoà mà không gắng sức dựng xây và cậy nhờ nền giáo dục?

Cuộc cách mạng mềm cho giáo dục: Tôn trọng và yêu thương

Cuộc cách mạng mềm cho giáo dục: Tôn trọng và yêu thương

Môi trường giáo dục hiện nay cần một cuộc cách mạng mềm, với nền tảng của sự tôn trọng và yêu thương. Một Bộ quy tắc ứng xử trong nhà trường chỉ là đối phó.

 

 

tin nổi bật

Về nơi ‘nằm sấp thấy cá, nằm ngửa thấy ong’

Tương Dương - Nghệ An cùng với Hương Khê - Hà Tĩnh và Đông Hà - Quảng Trị là ba điểm nắng nóng nhất miền Trung. Nhưng ít ai biết rằng, ở ngay cạnh “rốn nóng” Tương Dương lại là một điểm đến lý thú bậc nhất ở miền tây Nghệ An.

Người tài không bỏ việc, chỉ rời bỏ sếp kém

Không ít người tài được đưa đi đào tạo, sau khi tốt nghiệp được bố trí công việc thì xin nghỉ hoặc chuyển ra ngoài cơ quan nhà nước. Họ không rời bỏ công việc mà chỉ rời bỏ người quản lý yếu kém.

Thí sinh ngủ quên: Đúng, sai giám thị?

Dư luận xôn xao về vụ một học sinh ngủ quên không làm bài dẫn đến bị điểm liệt và trượt tốt nghiệp THPT. Chưa có xem xét trách nhiệm của giám thị thì người ta đã khẳng định là giám thị làm đúng quy chế.

Trung Quốc thay đổi chính sách đối ngoại, hướng mạnh tới châu Phi

Trong bối cảnh quan hệ với Mỹ và châu Âu có nhiều bước lùi trong thời gian qua, Trung Quốc đang hướng sự chú ý tới châu Phi, nơi họ đang có quan hệ thương mại thân thiết với nhiều quốc gia.

Khủng hoảng tại Sri Lanka tạo thời cơ cho Ấn Độ ‘thế chân’ Trung Quốc

Nhờ vị trí địa lý chiến lược, Sri Lanka từ lâu đã thu hút được sự chú ý của các nước lớn trong khu vực. Việc chính phủ nước này rơi vào khủng hoảng là thời cơ không thể tốt hơn để Ấn Độ cạnh tranh ảnh hưởng với Trung Quốc tại đây.

Đang thiếu thốn, sao cứ máy móc thuốc nào cũng phải đấu thầu

Cần thay đổi tư duy về mua sắm công trong ngành y, nhanh chóng khắc phục bất cập trong các qui định, qui trình đấu thầu mua sắm thuốc và vật tư y tế.

Đất khó Hóc Chọ và những người giỏi trường đời

Quê tôi ở “vùng hai đầu” - vùng nghèo, vùng khó nhất của huyện Đô Lương. Xóm tôi ở lại là xóm nghèo nhất của xã, xóm của những “hóc”, “chọ” cha ông để lại với những cái tên: Chọ Hao, Chọ Rò, Chọ Mại, Chọ Dong…

Hiến kế phân luồng trên cầu Long Biên cho xe máy, xe đạp và đổi tăng làn giờ cao điểm

Cầu Long Biên bắc qua sông Hồng để kết nối quận Hoàn Kiếm, quận Ba Đình với quận Long Biên của Hà Nội. Cây cầu được xây dựng từ 1898 tới 1902 bởi công ty Daydé & Pillé, và được sử dụng vào năm 1903 với tên ban đầu là cầu Paul Doumer.

Ông Abe với mong muốn một 'Nhật Bản hùng cường trở lại'

Năm 2012, trong nỗ lực vận động bầu cử, ông Abe Shinzo đã đưa ra một số chính sách cải thiện kinh tế xã hội: Nới lỏng tiền tệ, kích thích tài khóa để làm mạnh hệ thống tài chính, cải cách cơ cấu xã hội bằng khuyến khích đầu tư tư nhân.

Abe Shinzo: Người đi giữa những 'tương phản' của xã hội Nhật Bản

Cả nước Nhật đã bị hai phát súng làm cho vừa bàng hoàng vừa tỉnh thức. Sẽ không còn là Nhật Bản của những ngày chưa có việc một cựu Thủ tướng với nhiệm kì dài nhất lịch sử bị ám sát.

Đường hầm ô tô thoát nước: Hà Nội, TP.HCM hết cảnh phố thành sông

Nhóm tác giả từ châu Âu và Mỹ đề xuất đào đường hầm cho ô tô chạy, đồng thời nửa dưới đường hầm vẫn thoát nước khi mưa nhỏ, khi mưa to thì cấm xe, cho nước thoát qua.

Các quốc đảo Thái Bình Dương trong ‘vòng ngắm’ của Trung Quốc

Chuyến thăm kéo dài 10 ngày của Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị tới các quần đảo Thái Bình Dương giàu tài nguyên đã đưa nơi từng bị coi là "vùng nước khuất ngoại giao" trở thành tâm điểm chú ý trên bản đồ địa chính trị thế giới.

Tác động của khủng hoảng kép đến kinh tế Việt Nam

Những hệ lụy của khủng hoảng kép trên thế giới đã nêu trong bài trước sẽ có thể ảnh hưởng xấu đến phục hồi kinh tế đến nước ta như thế nào?

Khủng hoảng kép chưa từng có tiền lệ

Cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu lần này có 2 đặc điểm nổi bật, chưa có tiền lệ so với các cuộc khủng hoảng trước mà nhân loại từng chứng kiến.

Khẩu trang và miễn dịch cộng đồng

Gần đây, tôi đến một cơ quan nhà nước nhưng không được cho vào. Những người bảo vệ - trong khi không hề đeo khẩu trang - dứt khoát không cho tôi đi qua cổng vì không có khẩu trang.